Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2012/4983 K.2012/6763

Tehdit ve hakaret suçlarından sanık ...'in, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 125/1, 106/1-1.cümle ve 62, 52/2.maddeleri gereğince 1500 ve 3000 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, aynı maddenin 8/c bendi gereğince sanığın 25 fidan dikmesi hususunda yükümlülük belirlenmesine dair Acıpayam Sulh Ceza Mahkemesinin 04/11/2009 tarihli ve 2008/499 esas, 2009/289 sayılı kararının Adalet Bakanlığınca 19.01.2012 gün ve 3204 sayılı yazı ile yasa yararına bozulmasının istenmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 06.02.2012 gün ve 28748 sayılı istem yazısıyla dava dosyası Daireye gönderilmekle incelendi:

İstem yazısında; “Dosya kapsamına göre, “fidan dikme” mükellefiyetinin para sarfı ile yerine getirilebilecek maddi bir edim ihtiva ettiği, hakim ceza ve mükellefiyet tayininde takdir yetkisini haiz ise de, bu takdirini kanundaki ilkeler çerçevesinde kullanmak durumunda olduğu, işlenen suçla ilgili olmayan, hükümlünün ıslahı amacına hizmet etmeyen “fidan dikme” mükellefiyetine hükmedilemeyeceği gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” denilmektedir.

Gereği görüşüldü;

5271 sayılı C.Y.Y.'nın 231/8 maddesinde "Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının verilmesi halinde sanık, beş yıl süreyle denetim süresine tabi tutulur.

Bu süre içinde bir yıldan fazla olmamak üzere mahkemenin belirleyeceği süreyle, sanığın denetimli serbestlik tedbiri olarak; a) Bir meslek veya sanat sahibi olmaması halinde, meslek veya sanat sahibi olmasını sağlamak amacıyla bir eğitim programına devam etmesine, b) Bir meslek veya sanat sahibi olması halinde, bir kamu kurumunda veya özel olarak aynı meslek veya sanatı icra eden bir başkasının gözetimi altında ücret karşılığında çalıştırılmasına, c) Belli yerlere gitmekten yasaklanmasına, belli yerlere devam etmek hususunda yükümlü kılınmasına ya da takdir edilecek başka yükümlülüğü yerine getirmesine,

karar verilebilir " hükümleri yer almaktadır.

İncelenen dosyada mahkemece belirlenen "25 fidan dikme" biçimindeki denetimli serbestlik tedbirinin, C.Y.Y.'nın 231/8 maddesinin (c) bendinde yer alan takdir edilecek başka yükümlülük kapsamında kaldığı görülmektedir.

Mahkemece anılan yasa madde ve fıkrasının (a), (b) ve (c) bendinde açıkça sayılanların dışında takdir edilecek başka bir yükümlülüğün belirlenebilmesi için bu denetimli serbestlik tedbirinin, hukuken ve fiilen infaz olanağının bulunması, Cumhuriyet savcısının infaz yetkisini kısıtlamaması ve sanığa mali (maddi) bir yük getirmemesi gerekir.

Somut olayda belirlenen 25 fidan dikme yükümlülüğünün, sanık için maddi bir yük getirdiği ve mahkemece yerine getirilmesi için bir süre de belirlenmediğinden hukuken infaz olanağının bulunmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemenin C.Y.Y.'nın 231/8 maddesi uyarınca belirlediği denetimli serbestlik tedbirinin, hukuka aykırı olduğu açıktır.