Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2023/16150 K.2024/103

Sanık hakkında Ankara

6. Asliye Ceza Mahkemesinin kararı ile hakaret suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 125 nci maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi ve dördüncü fıkrası, 62 ve 52 nci maddeleri uyarınca 7.080,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 231 inci maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, sanığın denetim süresi içerisinde kasıtlı bir suç işlemesi nedeniyle de Ankara

6. Asliye Ceza Mahkemesinin 26.01.2021 tarihli ve 2019/3 Esas ve 2021/336 Karar sayılı kararı ile basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle kararın açıklanmasına, neticeten sanığın 5.300,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına dair karara itiraz edilmesi üzerine yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu mercii tarafından itirazın reddine karar verilmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanu'un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 09.10.2023 tarih ve 94660652-105-06-17882-2023-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 07.11.2023 tarihli ve KYB-2023/108674 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin; " ...Sanık hakkında, Ankara 6. Asliye Ceza Mahkemesinin 14/04/2017 tarihli kararı ile tehdit suçundan da mahkumiyeti ile hükmün, 5271 sayılı Kanun'un 231. maddesi gereğince açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi karşısında, sanığın denetim süresi içerisinde 10/06/2018 tarihinde kasıtlı suç işlemesi sebebiyle incelemeye konu suçlar yönünden hüküm açıklanmış ise de, tehdit suçu yönünden hükmün Ankara

6. Asliye Ceza Mahkemesinin 16/03/2023 tarihli ve 2022/1816 esas, 2023/440 sayılı kararı ile açıklandığı gözetilerek yapılan incelemede, Dosya kapsamına göre, Ankara

22. Asliye Ceza Mahkemesince sanık hakkında genel hükümlere göre yargılama yapılmasına rağmen sanığın cezasından 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/3. maddesinde düzenlenen 1/4 oranında indirim uygulanarak mahkumiyet kararı verilmiş ise de, Basit yargılama usulünün uygulanmaması kararı verildiği takdirde 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/3. madde ve fıkrasında belirtilen indirimin yapılamayacağı, anılan Kanun'un 251/3. maddesi gereğince indirim yapılması halinde ise gerekçede basit yargılama usulü uygulanmadığı belirtildiğinden kısa karar ile gerekçenin çelişki oluşturacağı,

08/07/2021 tarihli 7331 sayılı Yasanın 23. maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/1. maddesine eklenen ''175 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca duruşma günü belirlendikten sonra basit yargılama usulü uygulanmaz.'' hükmünün de artık duruşma günü belirlenip yargılamaya devam edildiği hallerde basit yargılama usulü uygulanamayacağının açıkça düzenlendiği,

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/3. maddesinde belirtilen indirimin, ancak basit yargılama usulünün uygulandığı ve mahkumiyet kararı verilen dava dosyalarında söz konusu olacağı, bununla birlikte, Türk Ceza Muhakemesi hukuku sisteminde, basit yargılama usulü uygulanmadığı halde verilen mahkumiyet kararlarında sonuç cezada dörtte bir oranında indirim yapılmasının kazanılmış hak teşkil edeceği yönünde bir düzenlemenin de söz konusu olmadığı gözetilmeden, itiraz üzerine itirazın bu yönden kabulüne karar verilmesi gerekirken,

yazılı şekilde karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

5271 sayılı Kanun’un basit yargılama usulü başlıklı 251 inci maddesinde; "(1) Asliye ceza mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilebilir.

(2) Basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verildiği takdirde mahkemece iddianame; sanık, mağdur ve şikâyetçiye tebliğ edilerek, beyan ve savunmalarını on beş gün içinde yazılı olarak bildirmeleri istenir. Tebligatta duruşma yapılmaksızın hüküm verilebileceği hususu da belirtilir. Ayrıca, toplanması gereken belgeler, ilgili kurum ve kuruluşlardan talep edilir.

(3) Beyan ve savunma için verilen süre dolduktan sonra mahkemece duruşma yapılmaksızın ve Cumhuriyet savcısının görüşü alınmaksızın, 5237 sayılı Kanun’un 61 inci maddesi dikkate alınmak suretiyle, 223 üncü maddede belirtilen kararlardan birine hükmedilebilir. Mahkûmiyet kararı verildiği takdirde sonuç ceza dörtte bir oranında indirilir.

(4) Mahkemece, koşulları bulunması hâlinde; kısa süreli hapis cezası seçenek yaptırımlara çevrilebilir veya hapis cezası ertelenebilir ya da uygulanmasına sanık tarafından yazılı olarak karşı çıkılmaması kaydıyla hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir. (5) Hükümde itiraz usulü ile itirazın sonuçları belirtilir.

(6) Mahkemece gerekli görülmesi hâlinde bu madde uyarınca hüküm verilinceye kadar her aşamada duruşma açmak suretiyle genel hükümler uyarınca yargılamaya devam edilebilir. (7) Basit yargılama usulü, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, sağır ve dilsizlik hâlleri ile soruşturma veya kovuşturma yapılması izne ya da talebe bağlı olan suçlar hakkında uygulanmaz.

(8) Basit yargılama usulü, bu kapsama giren bir suçun, kapsama girmeyen başka bir suçla birlikte işlenmiş olması hâlinde uygulanmaz. Aynı Kanun'un basit yargılama usulünde itiraz başlıklı 252 nci maddesinde ise. (1) 251 inci madde uyarınca verilen hükümlere karşı itiraz edilebilir. Süresi içinde itiraz edilmeyen hükümler kesinleşir. (2) İtiraz üzerine hükmü veren mahkemece duruşma açılır ve genel hükümlere göre yargılamaya devam olunur.

Taraflar gelmese bile duruşma yapılır ve yokluklarında 223 üncü madde uyarınca hüküm verilebilir. Taraflara gönderilecek davetiyede bu husus yazılır. Duruşmadan önce itirazdan vazgeçilmesi hâlinde duruşma yapılmaz ve itiraz edilmemiş sayılır. (3) Mahkeme, ikinci fıkra uyarınca hüküm verirken, 251 inci madde kapsamında basit yargılama usulüne göre verdiği hükümle bağlı değildir.

Ancak, itirazın sanık dışındaki kişiler tarafından yapıldığı hâllerde 251 inci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca yapılan indirim korunur. (4) İtiraz üzerine verilen hükmün sanık lehine olması hâlinde, bu hususların itiraz etmemiş olan diğer sanıklara da uygulanma olanağı varsa bu sanıklar da itiraz etmiş gibi verilen kararlardan yararlanır. (5) İkinci fıkra uyarınca verilen hükümlere karşı genel hükümlere göre kanun yoluna başvurulabilir.

(6) Birinci fıkradaki itirazın, süresinde yapılmadığı veya kanun yoluna başvuru hakkı bulunmayan tarafından yapıldığı mahkemesince değerlendirildiğinde dosya, 268 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca itirazı incelemeye yetkili olan mercie gönderilir. Mercii bu sebepler yönünden incelemesini yapar ve kararını gereği için mahkemesine gönderir." hükümleri yer almaktadır.

Bu kapsamda inceleme konusu dava dosyası değerlendirildiğinde; sanık hakkında hakaret suçundan 5237 sayılı Kanun’un 125 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi ve dördüncü fıkrası ile 62 ve 52 nci maddeleri uyarınca 7.080,00 TL adli para cezası verilerek 5271 sayılı Kanun’un 231 inci maddesi gereği hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, sanığın denetim süresi içerisinde kasıtlı bir suç işlemesi nedeniyle basit yargılama uygulanarak kararın açıklanmasına, neticeten sanığın 5.300,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği ve açıklanan hükme süresi içerisinde sanık tarafından itiraz talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.

5271 sayılı Kanunun 251 inci maddesinin birinci fıkrasında "Asliye ceza mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilebilir." biçimindeki düzenlemesi göz önüne alındığında, sanık hakkında hakaret suçundan yargılama yapılarak,

eylemin aleni ortamda gerçekleştirilmesi nedeniyle 5237 sayılı Kanun'un 125 inci maddesinin dördüncü fıkrasının uygulanmış olması karşısında, suçun yasa maddesinde öngörülen cezasının üst sınırı 2 yılı aştığı, 5237 sayılı Kanun'un 251 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca basit yargılama usulü uygulanamayacağı hususu da göz önüne alınarak, aynı Kanun’un 252 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca da hükmü veren Mahkeme tarafından duruşma açılıp sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın ilk hükmü veren Mahkemeye iadesi yerine, itirazın reddine karar verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. Ankara 30. Ağır Ceza Mahkemesinin 08.09.2022 tarihli ve 2022/428 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesi uyarınca, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,