Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2006/788 K.2007/548

2004 S. İCRA VE İFLAS KANUNU [ Madde 68 ]

818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 41 ]

"İçtihat Metni"

Davacı B... Elektrik Dağıtım A.Ş. vekili tarafından, davalı Hasan aleyhine 18.12.2003 gününde verilen dilekçe ile itirazın iptalinin istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 24.11.2005 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı tarafından süresi içinde istenilmekle, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince; dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı idare, kaçak elektrik kullanımı nedeniyle oluşan zararın tahsili için icra takibi yapmış, davalının itirazı üzerine eldeki davayı açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, icra takibine yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmiş olup hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

a)Takibe konu kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan tazminat miktarı, davacı kurum tarafından düzenlenen Kaçak Elektrik Tarifesinde yazılı usullere göre belirlenmiş olup, bu hesaplama şeklinde aboneler için uygulanan yöntemden farklı ve cezalı bir hesaplama tarzı benimsenmiştir. Kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan elektrik bedeli yanında, 6183 sayılı Yasa'da öngörülen oranlarda gecikme zammı hesabı yapılarak bunun üzerinden KDV belirlenip hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

b)Yargılama sonunda itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmiş olup, faiz konusunda herhangi bir hüküm kurulmamıştır. İcra takibinde; asıl alacağın %57 oranında reeskont faizi ve bu faiz tutarına işletilecek Katma Değer Vergisi ile birlikte tahsili istenmiştir. Dava konusu alacak, haksız eylemden kaynaklandığından alacağa yürütülecek faizin yasal faiz olması gerektiği ve faize KDV yürütülemeyeceğinin gözetilmeksizin takibin devamına karar verilmiş olması da bozma nedenidir.

Sonuç: Temyiz olunan kararın (2/a ve b) nolu bentlerde gösterilen nedenlerle (BOZULMASINA), öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddine ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine, 25.01.2007 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dava, kaçak elektrik kullanımından ve bunun bedelinin tebligata rağmen ödenmemesinden kaynaklanan bir davadır.

Bu davalarda kaçak elektrik bedeli yanında ayrıca gecikme cezası ve bunun KDV'sinin istenip istenmeyeceği konusunda Dairemiz Sayın üyeleri arasında görüş ayrılığı olup, Dairemizin Sayın çoğunluğu, gecikme cezası ve bunun KDV'sinin iste-nemeyeceği görüşünde olmalarına karşılık, azınlığın görüşü ise istenebileceği yönündedir.

Dairemizin Sayın çoğunluğu; "Aboneye göre kaçak elektrik bedelinin hesabında elektrik tarifeleri gereğince daha fazla ücret hesabı yapıldığından ve kaçak elektrik kullanma fiili haksız fiil olduğundan" bedelin geç ödenmesinden dolayı sadece yasal faiz istenebileceği, ayrıca gecikme cezası ve bunun KDV'sinin istenemeyeceği görüş ve kararındadır.

09.11.1995 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan Elektrik Tarifeleri Yönetme-liği'nin;

43. maddesine göre; kaçak elektrik kullanılmasının tespiti halinde, bunun 1,5 katı üzerinden hesap ve fatura edileceği belirtilmiştir.

57/2. maddesinde; enerji tüketim bedelleri faturada belirlenen son ödeme tarihine kadar ödenmediği takdirde, 6183 sayılı Yasa'da gecikme için öngörülen oranlar gecikme cezası hesabında esas alınır denmektedir.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Yasası'nın 24/e maddesinde; vade farkı, fiyat farkı, faiz, prim gibi her türlü hizmet ve gelirler Katma Değer Vergisi'nin matrahına dahil edilir denmektedir.

Yukarıda açıklanan yasa ve yönetmelik maddeleri gözönüne alındığında, Sayın çoğunluğun görüş ve kararlarına katılmıyorum.

Zira, yönetmeliğin 43. maddesine göre, normal tüketime nazaran kaçak elektrik bedelinin 1,5 kat olarak fazla hesaplanması ile gecikme cezası ve bunun KDV'sinin biralakası yoktur. Gecikme cezası ve bunun KDV'sinin istenmesi, ister abone tarafından tüketilen enerji olsun, ister kaçak olarak tüketilen enerji olsun tüketilen enerjinin hesaplanan ve fatura edilen bedelinin tebligata rağmen zamanında elektrik idaresine ödenmemesinden kaynaklanan yönetmeliğin 57/2. maddesi ile 3065 sayılı Yasa'nın 24/c maddesine dayanan özel düzenlemedir.

Açıklanan yönetmelik ve yasa maddelerinde; tüketilen enerjinin kaçak tüketim veya abone tüketimi ayrımı yapılmaksızın her türlü tüketim bedelinin GEÇ ödenmesi halinde gecikme cezası ve bunun KDV'sinin istenebilmesi düzenlenmiştir. Bunun sonucu olarak da; konusunda uzman bilirkişiler bu yönde rapor düzenlemekte ve mahkemelerce de çoğunlukla bu raporlara uygun karar verilmekte olup, uygulama da bu yönde yapılmaktadır.

Dairemizin Sayın çoğunluğunun "kaçak elektrik kullanma, BK'nın 41. maddesinden kaynaklanan haksız fiildir; gecikmeden dolayı ancak yasal faize karar verilmelidir" görüş ve uygulaması yukarıda açıklanan yönetmelik ve yasa maddelerinde belirtilen özel düzenlemelere uygun düşmediği gibi, uygulamalara da uygun düşmediği düşüncesindeyiz. Zira, özel düzenleme olan hallerde genel hükümlere göre karar verilemez. Gecikme cezası ve bunun KDV'si özel düzenlemedir. Dolayısıyla özel düzenlemelere uygun hareket edilmesi gerekir.

Ayrıca, Dairemizin Sayın çoğunluk görüşü kabul edildiği ve uygulama yapıldığı takdirde bu durum, kaçak elektrik kullanıp bunun bedelini geç ödeyen kişiyi meşru yolla (abone olarak) elektrik kullanıp bedelini geç ödeyen kişiye göre ödüllendirme ve teşvik etme sonucunu doğuracaktır. Zira, özel düzenleme olan gecikme cezası ve bunun KDV'si, Dairemizin Sayın çoğunluğunun kabul ettiği gecikmeden dolayı istenecek yasal faizden her zaman için daha fazladır.

Sonuç olarak; kaçak olarak tüketilen enerji bedelinin geç ödenmesinden kaynaklanan "gecikme cezası ve bunun KDV'si" tüketilen enerji bedelinin hesaplanma şekli ile ilgili olmayıp, tamamen ister kaçak, ister abone olarak kullanılsın ve nasıl hesaplanırsa hesaplansın, hesaplanıp fatura edilen elektrik bedelinin tebligata rağmen son ödeme gününde ödenmemesinden kaynaklanan ve özel yasa ve yönetmelik maddelerine dayanan elektrik idaresinin bir alacağıdır.

Özel düzenleme olan hallerde genel düzenlemelere göre karar verilemez. Ayrıca, kaçak elektrik kullanılmasının özendirilmemesi bakımından, kaçak elektrik kullanılması ve bunun fatura edilen bedelinin geç ödenmesi halinde gecikme cezası ve bunun KDV'sinin alınması gerektiği görüş ve düşüncesinde olduğumuzdan Sayın çoğunluğun gecikme cezası ve bunun KDV'sinin alınmaması gerekir yönündeki düşünce ve kararlarına katılmıyorum.