Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2009/9684 K.2010/4739

Davacı ... ve diğerleri vekili Avukat ... tarafından, davalı ...ve diğeri aleyhine 23/06/2008 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 02/12/2008 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Davacıların davalılardan ...'ya yönelik temyiz itirazı yönünden; dava, özensizlik ve önlemsizlik nedeniyle desteğin ölümünden dolayı uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem zamanaşımı nedeniyle reddedilmiş; karar, davacılar tarafından temyiz olunmuştur.

Davacılar, sünnet düğünü için gittiği salonun bahçesinde bulunan havuza düşen desteğin, suda boğularak yaşamını yitirdiğini, kusurlu eylemleri ile desteğin ölümüne yol açan davalıların, uğradıkları zarardan sorumlu tutulmalarını istemişlerdir.

Davalılardan ...ise, istemin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek istemin reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Yerel mahkemece, davalılardan ...'nın süresinde zamanaşımı def'inde bulunduğu, davacılar ceza davasına katılmadıklarından (müdahil olmadıklarından) Borçlar Yasası'nın 60/2. maddesinde öngörülen (uzamış) ceza zamanaşımının uygulanamayacağı, ceza davası 24.05.2007 günü sona erdiğinden, eldeki davanın açıldığı 23.06.2008 gününde Borçlar Yasası'nın 60/1. maddesinde belirtilen 1 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir.

Borçlar Yasası'nın 60/2 maddesi gereğince zarara yol açan eylemin, aynı zamanda suç sayılan bir eylemden doğmuş olması durumunda olayda uygulanacak zamanaşımı süresi, o suçun bağlı olduğu (uzamış) ceza zamanaşımı süresidir.

Dava konusu olay, 5271 sayılı Türk Ceza Yasası'nın 85/1. maddesinde tanımlanan kusurla (taksirle) bir kimsenin ölümüne yol açmak olup desteğin ölümüne neden olan davalılardan ...hakkında uygulanacak ceza zamanaşımı süresi, aynı Yasası'nın 66/d maddesi uyarınca 15 yıldır.

Ayrıca, 5271 sayılı Türk Ceza Yasası ile davacıların ceza yargılamasına katılarak tazminat istemelerine olanak tanınmadığından, davacıların ceza davasına katılıp katılmamaları hukuk mahkemelerinde açacakları tazminat davalarında (uzamış) ceza zamanaşımından yararlanmaları açısından bir önem taşımamaktadır.

Desteğin ölümüne neden olan olay 26.08.2006 günü gerçekleşmiş, eldeki dava ise 23.06.2008 günü açılmıştır. Bu durumda, davanın açıldığı günde 5271 sayılı Türk Ceza Yasası'nın 66/d. maddesinde öngörülen 15 yıllık (uzamış) ceza zamanaşımı süresinin geçtiğinden söz edilemez. Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilerek, davalılardan ...'nın zamanaşımı savunmasının reddiyle işin esası incelenip varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçeyle, yazılı biçimde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

2- Davacıların, diğer davalı ... İnşaat Turizm Gıda Tekstil Sanayi Ticaret Ltd Ş'ne yönelik temyiz itirazına gelince; yerel mahkemece zamanaşımı defi'nin tekliği ve davalılar arasındaki eksik dayanışma (teselsül) bulunduğu göz önüne alındığında, davalılardan ...vekilince ileri sürülen zamanaşımı defi'nden diğer davalı ...

İnşaat Turizm Gıda Tekstil Sanayi Ticaret Ltd Ş'nin de yararlanacağı, adı geçen Şirket eylemi gerçekleştiren kişi olmayıp bir tüzel kişiliğe sahip olduğundan onun yönünden (uzamış) ceza zamanaşımının uygulanmasına olanak bulunmadığı, buna göre her iki davalı yönünden de Borçlar Kanunu'nun 60/1. maddesinde gösterilen 1 yıllık zamanaşımı süresinin gözetilmesi gerektiği, olay günü ile dava günü arasında 1 yıllık zamanaşımı süresi dolduğundan davanın onun yönünden de reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle diğer davalı ...

İnşaat Turizm Gıda Tekstil Sanayi Ticaret Ltd Ş yönünden de davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir.

Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 75/1. maddesi gereğince yargıç, taraflardan birinin söylemediği şeyi veya iddia nedenlerini ve Borçlar Yasası'nın 140. maddesi gereğince de ileri sürülmediği takdirde zamanaşımını kendiliğinden gözetemez.

Yerel mahkemece açıklanan yasal düzenlemeler gözetilerek, yöntemine uygun biçimde zamanaşımı savunmasında bulunmayan davalılardan ... İnşaat Turizm Gıda Tekstil Sanayi Ticaret Ltd Ş hakkındaki istem yönünden işin esası incelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçeyle, tüm davalılar yönünden zamanaşımı nedeniyle istemin reddedilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden, kararın adı geçen davalı aleyhine bu nedenle bozulması gerekmiştir.