Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2010/10244 K.2011/155

Davacı ... vdl vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve ... ve diğerleri aleyhine 12/01/2004 gününde verilen dilekçe ile trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 12/03/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili ile davalı ... vekili taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacı ...’ın diğer temyiz itirazına gelince; dava konusu olayda davacılardan ..., annesinin ölümü nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ödetilmesini istemiştir. Dosya içeriğinden, desteğin sağlığında Emekli Sandığı’na bağlı sözleşmeli memur olarak çalıştığı, ölümü ile küçük çocuğu olan adı geçene aylık bağlanmak suretiyle ödemeler yapıldığı anlaşılmaktadır.

Dava konusu olay 13.01.2001 günü meydana gelmiş olup o tarihte yürürlükte bulunan 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Yasası'nda, bu Yasa uyarınca ölen memurun yakınlarına yapılan ödemelerin, ölüme neden olan haksız eylem sorumlusuna rücu edileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığından, olaydan sonra davacılardan ...’a anılan yasa uyarınca yapılmış olan ödemeler hesaplanacak destekten yoksun kalma tazminatından indirilemez.

01.10.2008 günü yürürlüğe girmiş bulunan 5510 sayılı Sosyal Güvenlik ve Genel Sağlık Sigortası Yasası'nın 21/4. maddesinde bu tür ödemelerin haksız eylem sorumlusuna rücu edileceğine ilişkin düzenleme yapılmış ise de bu düzenlemenin 5510 sayılı Yasa'nın yürürlüğünden önceki ödemeleri de kapsayacağı öngörülmemiş olup yasaların geriye yürümemesi genel kural niteliğindedir.

Yerel mahkemece açıklanan olgular gözetilmeyerek, davacılardan ...’a Emekli Sandığı tarafından yapılan ödemeler indirilerek eksik hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatının kabulüne karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

3-Diğer davacıların öteki temyiz itirazına gelince; dava dilekçesinde ölenin annesi olan ...'ın da manevi tazminat istediği, ancak yargılama aşamasında adı geçen davacının yaşamını yitirdiği, mirasçılık belgesi sunan mirasçılarının davayı takip ettiklerini bildirerek, ... yararına takdir edilecek tazminatın kendilerine verilmesini istedikleri anlaşılmaktadır.

Medeni Yasa'nın 25/4. maddesinde mirasbırakan tarafından ileri sürülmüş olduğu takdirde manevi tazminatın mirasçılara geçeceği düzenlenmiştir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler ve manevi tazminat davası açtıktan sonra ölen davacının mirasçılarının davayı takip edip manevi tazminatın kendilerine verilmesini istedikleri gözetilerek; mirasçılarına ödenmek üzere, dava açtıktan sonra ölen ... yararına da manevi tazminat takdir edilmemiş olması doğru olmadığından karar bu nedenle de bozulmalıdır.

4-Davalı ...’ın diğer temyiz itirazına gelince; desteğin, iş arkadaşlığı ilişkileri nedeniyle sendika toplantısına katılmak üzere davalının sürücüsü olduğu araç ile yolculuk yaparken dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, ölenin araca ücret karşılığı binmiş bir yolcu olmayıp sırf hatır için taşındığı ve olayda hatır taşıması bulunduğu anlaşılmaktadır. Hatır taşımacılığında yalnız taşınan yolcunun yararı söz konusu olduğu ve taşıyanın karşılıksız olarak onu taşıdığı durumlarda Borçlar Yasası'nın 43. maddesi gereğince zararın bir bölümünün tazminat alacaklısının üzerinde bırakılması gerekir.

Yerel mahkemece açıklanan olgular gözetilerek, kabul edilecek tazminat tutarlarından hatır taşıması nedeniyle Borçlar Yasası'nın 43 uyarınca hak ve adalete uygun bir indirim yapılmayıp davalı ...’ın fazla tazminat ile sorumlu tutulmuş olması bozmayı gerektirmiştir.