Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2010/2786 K.2011/1776

Davacı Milli Savunma Bakanlığı adına İstanbul Muhakemat Müdürlüğü vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 20/08/2008 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 31/12/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araç ile üzerinde bulunan TOW silahında meydana gelen hasarın ödetilmesi istemine ilişkin olup yerel mahkemece istem reddedilmiştir.

Davacı, uzman çavuş olan davalının, dava dışı er ...'in sürücüsü olduğu aracı durdurarak direksiyona kendisinin geçtiğini ve kazaya neden olduğunu, askeri aracı özel yararı için kullanmak suçundan beraet ettiğini belirterek uğranılan zararın ödetilmesini istemiştir.

Davalı ise, zamanaşımı ve esas yönlerden istemin reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Yerel mahkemece, davalı hakkında askeri eşyayı özel yararı için kullanma suçunun unsurları oluşmadığından beraet kararı verildiği ve aracın davalı tarafından kullanıldığının kanıtlanamadığı gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden davaya konu trafik kazası sırasında araçta, davalı ve dava dışı şoför er ...’in bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalı aracı kullandığını kabul etmemiş; görevi araç şoförlüğü olan er ise davalının kendisine şoförlük öğreteceğini söyleyerek aracı durdurup zorla direksiyona geçtiğini belirtmektedir.

Kaza anını gören tanık bulunmamakla birlikte, kaza olduğunu fark ederek olay yerine gelen sivil tanıklar ...ve ..., davalı ve dava dışı erin araçtan inmiş oldukları, kazanın nasıl olduğunu sorduklarında davalının önlerine hayvan çıktığını söylemesine karşın yerde yatan erin komutanım aracı siz kullanıyordunuz dediğini ve aralarında kısa bir tartışma çıktığını söylemişler, ceza dosyasında görüşüne başvurulan bilirkişinin de araçtaki hasar durumu ve davalı ile dava dışı erin yaralanmalarının niteliğine göre aracı davalının kullanmakta olduğu görüşünde olduğunu belirttiği anlaşılmaktadır.

Borçlar Yasası'nın 53. maddesi uyarınca; ceza mahkemesinin askeri eşyayı özel yararı için kullanma suçundan dolayı beraet kararı, kusurun bulunup bulunmadığı ve oranı konusunda ceza mahkemesinde varılan sonuç hukuk yargıcı yönünden bağlayıcı değildir. Bu yüzden kusur oranlarının, olayın oluşuna uygun biçimde, somut olgular gözetilerek hukuk hakimi tarafından belirlenmesi gerekir. Olayın gelişim biçimine, olaydan hemen sonra kaza yerine gelen tanıkların anlatımlarına, araçtaki hasara ve davalı ile dava dışı erin yaralanmalarının niteliğine göre davalının aracı sürmediği kabul edilemez.

Yerel mahkemece, dava konusu trafik kazası sırasında aracın davalı tarafından kullanıldığı benimsenerek, zarar kapsamı belirlendikten sonra varılacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, ceza mahkemesinde verilen beraet kararı gerekçe gösterilerek istemin tümden reddedilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.