Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2015/14355 K.2015/14948

.....

Davacılar ... ve diğerleri vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... ve diğerleri aleyhine 09/01/2008 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 04/06/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı ... mirasçıları olan dahili davalılar ..., ..., ... vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1- Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre dahili davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2- Dahili davalıların diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava, haksız eylem nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istem kısmen kabul edilmiş; hüküm, dahili davalılar vekili tarafından temyiz olunmuştur.

Davacılar, destekleri olan .....davalılar tarafından iştirak halinde kasten öldürüldüğünü belirterek, destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminatın davalılardan tahsili isteminde bulunmuşlardır.

Davalılar, müteveffanın kendi kusuru ile olaya sebebiyet verdiğini beyanla davanın reddi gerektiğini savunmuşlardır.

Mahkemece, davalılardan ...'e yönelik davanın feragat nedeni ile reddine, diğer davalılara yönelik davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamından; davacılar tarafından dava dilekçesinde tazminat talep edilirken haksız tahrikten bahsedilmeksizin davacı eş için 15.000 TL, mütevaffanın çocukları ve babası için ayrı ayrı 10.000'er TL manevi tazminat talep edilmiş, mahkemece manevi tazminata hükmedilirken baba yönünden indirim yapılırken eş ve çocukların talebi tümden kabul edilmiştir.

Yargılama sırasında ceza davası sonuçlanmış ve davacılar desteğinin de olayda haksız tahriki olduğu maddi vakıa olarak belirlenmiş, karar Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşmiştir.

Şu halde; davacılar tam kusura dayanarak istekte bulunduğuna ve meydana gelen olay ve zararda mütevaffanın da bölüşük kusuru olduğu anlaşıldığına göre, eşi ... ile çocukları ..... ve ... yönünden manevi tazminat isteminin aynen kabul edilmiş olması, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 26. maddesine de aykırı olup talep edilen tazminattan matematiksel olmamak üzere uygun bir indirim yapılmak üzere kararın bozulması gerekmiştir.

-/- -2- 2015/14355 - 2015/14948

(M)

KARŞI OY YAZISI

Dava kasten adam öldürmek nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. Maddi tazminat bir kimsenin şahıs veya malvarlığında iradesi dışında meydana gelen eksilmenin, yani zararın telafisi için bundan sorumlu olan kimsenin yerine getirmesi gereken edimdir. Manevi tazminat ise duyulan ve duyulacak moral acı, elem ve ızdırap şeklinde ortaya çıkan zararın telafisi için yerine getirilmesi gereken bir edimdir.

Maddi ve manevi zarar ister birlikte isterse ayrı ayrı meydana gelmiş olsun, bir kimsenin maddi ve manevi varlığında haksız tecavüz sonucu meydana gelen bir eksilmedir. Ancak maddi zarar miktar ve değer itibarıyla hesaplanabilir bir zarardır. Manevi zarar ise taktire dayalıdır. Maddi zarar gibi hesap edilemez.

Manevi zarar maddi zarar kadar kolay paraya çevrilememesi, matematik cetvellerle hesaplanıp saptanamaması onun parasal maddi denkleştirme işleminin bir parçası olmasını zorlaştırmaktadır. Bu bağlamda, kişilerin hukuka aykırı eylem sonucu yaralanmaları ve sakatlanmaları ile bir yakınlarının ölmesi yüzünden acı ve üzüntü duymaları nedeniyle takdir edilecek manevi tazminat miktarı dengeleyici, caydırıcı, tamamlayıcı ve önleyici olmalıdır.

Genellikle uygulamada acı ve üzüntüyü dindirme duyguları yatıştırma aracı olarak nitelenen manevi tazminatın hesaplanması nedeniyle benzer olaylar ve benzer davalarda talep edilen ve hükme bağlanan tazminat miktarları arasında büyük farklılıklar oluşmaktadır. Bunun temel sebeplerinden biri dava açanların ne miktar manevi tazminat isteyeceklerini bilmemeleri, istek tutarlarının hiçbir hesaba ve hiçbir ölçüye dayanmamasıdır.

Kimileri yüksek harç ödememek için isteklerini düşük tutmakta, kimileri ise abartılı isteklerde bulunmaktadır. İşte bunun için manevi tazminatın miktarını belirlemede BK'nın 47 (TBK 55/son) maddesi ve 22/06/1966 gün 7/7 sayılı İBK'na göre değerlendirme yapan yargıç başlangıçta düşük tutulan manevi tazminat isteminin hiçbir indirim yapmadan tamamını hüküm altına alabilmelidir.

Keza maddi tazminatın yeterli tatmini sağlamadığı durumda yargıç manevi tazminatın tamamlayıcı özelliğini kullanarak taleple bağlı kalmak suretiyle manevi tazminatı dilediği gibi belirleyebilmelidir.

Somut olayda, istekle bulunanların sosyal ve ekonomik durumları, aile şartları ve hüküm altına alınan maddi tazminatın yetersizliği, istek sahiplerinin duyduğu elem ve acının derecesi ile manevi tazminatın caydırıcılığı dikkate alındığında hükmedilen manevi tazminattan haksız tahrik nedeniyle indirim yapılması hususundaki dairemiz değerli çoğunluğunun görüşüne katılmıyorum. 21/12/2015