Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2018/1098 K.2018/5526

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ...Ş. aleyhine 31/07/2013 gününde verilen dilekçe ile haksız eylem nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 25/11/2015 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.

2-Davacının diğer temyiz itirazlarına gelince;

Dava, haksız eylem nedeni ile uğranılan maddi zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, istemin kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davalı şirket tarafından Hidrolektrik Santrali Projesi kapsamında kamulaştırılan sahanın dışına çıkılarak, harfiyat ve moloz dökülmek suretiyle müvekkilinin taşınmazına zarar verildiğini, müvekkilinin taşınmazının toprak bütünlüğünün bozulduğunu ve ekonomik verimliliğinin azaldığını belirterek, eski hale getirme ve ürün kaybı bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili ise, davanın reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davalı tarafından kamulaştırma sahası dışına çıkılarak davacının taşınmazına zarar verildiğinin kabulü ile taşınmazın eski hale getirme masraflarının dava tarihi itibariyle belirlenen değerinden fazla olduğu gerekçesiyle zarar gören taşınmaz bedelinin davalıdan tahsiline, gelir kaybı nedeniyle oluşan zarar isteminin ise, taşınmazın ne zaman zarar gördüğüne, zarar gördüğünde ne şekilde kullanıldığına ilişkin mahalli bilirkişi beyanı dışında delil bulunmadığı ve kamulaştırma dosyasında kamulaştırılan alanın değeri hesaplanırken değer kaybı bedeline de hükmedildiği gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.

Mahkemece davaya konu edilen taşınmazın dava tarihi olan 2013 yılındaki değeri belirlenerek taşınmazın eski hale getirme bedelinin taşınmazın değerinden fazla olduğu gerekçesiyle taşınmazın bedeline hükmedilerek dava tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verildiğine göre, davaya konu taşınmaza el atılma tarihi ile 2013 yılı arasında geçen sürede oluşan ürün kaybı zararının belirlenerek buna hükmedilmesi gerekir. Anılan yön gözetilmeden karar verilmiş olması nedeni ile kararın bozulması gerekmiştir.

3-Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince;

Mahkemece hükme esas alınan ziraatçi bilirkişi raporunda; davaya konu edilen taşınmazın sürüm (rayiç) değerinin belirlenmesinde mahalli bilirkişilerin, alım satımcıların ve bitişik parseldeki taşınmaz sahiplerinin beyanlarından faydalanıldığı belirtilerek taşınmazın m² birim değerinin 8,00 TL olarak alındığı ve buna göre taşınmazın kıymetinin belirlendiği anlaşılmaktadır. Benimsenen bu yöntem davaya konu taşınmazın değerinin belirlenmesi yönünden uygun değildir.

Davaya konu taşınmaz tarım arazisi olduğuna göre zirai gelir metoduna göre taşınmazın kıymetinin takdir edilmesi gerekir.

Ayrıca davaya konu taşınmaza ilişkin kamulaştırma dava dosyalarında 2012 yılı olan dava tarihine göre zirai gelir metodunun benimsenerek taşınmazın kıymet takdirinin yapıldığı ve m² birim fiyatının 5,99 TL olarak belirlendiği anlaşılmakla birlikte hükme esas alınan bilirkişi raporunda arada sadece bir yıl fark olmasına rağmen m² birim fiyatları arasındaki fahiş farklılığın sebebinin de açıklanmadığı görülmektedir.

Bunun yanısıra, ürün kaybı zararının belirlenmesi noktasında bilirkişi raporunun yetersiz ve afaki olduğu, taşınmaz için belirlenen değerin birkaç yılda elde edilen gelirle karşılanması gibi hayatın olağan akışına uygun olmayan hesaplama yapıldığı, bu haliyle zirai bilirkişi raporunun taşınmazın değerinin ve ürün kaybı zararının belirlenmesi konusunda hüküm vermeye yeterli ve elverişli olmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece mahallinde yeniden keşif icra edilerek davacının taşınmazında meydana gelen ürün kaybı zararı yönünden yukarıda açıklanan ilkeler gözetilerek yeniden bilirkişi raporu alınması ve taşınmazının kıymetinin zirai gelir metoduna göre belirlenmesi gerekir. Mahkemece, bu yönler üzerinde durulmadan eksik inceleme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması nedeni ile kararın bozulması gerekmiştir.