Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/16353 K.2023/2058

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalılardan İlhami’nin sürücüsü olduğu, davalı ... Plastik San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait diğer davalı ...Ş. nezdinde ... poliçesi olan aracın 08.12.2014 tarihinde karıştığı trafik kazasında davacılardan ...'nın yaralandığını, diğer davacı ...'ya ait 8 koyunun telef olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacılardan ... yönünden telef olan 8 koyun için şimdilik 500,00 TL maddi tazminat, ... yönünden iş gücü kaybı için şimdilik 1.500,00 TL maddi tazminat ile ... için 60.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Plastik Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili; davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ...Ş. vekili; davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ... vekili duruşmadaki beyanında, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...davacı ...'nın olay günü kısıtlı olduğu, diğer davacı ...'nın ...'ya vasi olarak atandığı anlaşılmıştır. 4721 Sayılı TMK'nın 461/8. Maddesi vasinin vesayeti altındaki kişi adına dava açabilmesini Vesayet Makamının iznine tabi kılmıştır.

Bu doğrultuda vasiye eldeki davayı açması konusunda Vesayet Makamından izin alması ve buna dair ilamı dosyaya sunması için 2 haftalık kesin süre verilmiş, aksi takdirde davanın usulden reddedileceğinin ihtarı yapılmıştır. Aynı zamanda Muradiye Sulh Hukuk Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak Vasi ...'ya bu davayı açma ve avukat tutma hakkında izin ve yetki verilip verilmediği sorulmuş, bu konuda herhangi bir karar verilmediği anlaşılmıştır.

Vasi ...'nın 2 haftalık kesin süre içerisinde kısıtlı ...'nın eldeki davayı açması konusunda Vesayet Makamından izin almadığı dolayısıyla davacı ...'nın taraf ve dava ehliyetine sahip olmadığı anlaşıldığından davacı ... tarafından açılan davanın HMK 114/d bendi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Karayolları Trafik Kanunu'nun 69/1 inci maddesine göre yerleşim birimleri dışındaki karayolunda, taşıt yolu üzerinde zorunlu haller dışında hayvan bulundurmak, karayollarının yasaklanmamış, kesimlerinde ise hayvanla çekilen veya elle sürülen araçları, hayvanları, hayvan sürülerini ve binek hayvanlarını trafik kurallarına uymadan sürmek ve bunları sürme yeteneğinden yoksun kimselerin yönetimine vermek veya başı boş bırakmak yasaktır.

Davacı olay günü telef olan koyunlarını sürme yeteneği bulunmayan kardeşi ...'nın yönetimine vermiştir. Bu sebeple davacı ... asli kusurludur.

Ayrıca Muradiye Kaymakamlığı Gıda Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nün 12.04.2016 havale tarihli cevabi yazısında 14.10.2014 tarihinde meydana gelen trafik kazasında telef olan 18 koyunun bu tarihteki satış bedellerinin hayvanların sahibine ödendiğini, yine Muradiye Kaymakamlığı Gıda Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nün 106.01.2016 havale tarihli cevabi yazısında telef olan koyunların dava dışı ... isimli şahsa ait olduğunu, İlçe Müdürlüğü'ne götürülen kaza raporunda 18 koyunun telef olduğunu, İlçe Jandarma Karakol Komutanlığında bulunan kaza raporunda 8 koyunun telef olduğunun belirtildiği,

18 koyunun bu tarihteki satış bedellerinin hayvanların sahibine ödendiği bildirilmiştir.

Telef olan koyunların davacı ...'ya ait olduğuna dair somut bilgi olmadığı, ait olsa bile bedeli ödendiği ve ayrıca olayda davacı ...'nın KTK'nın 69/1 inci maddesine aykırı davrandığı ve asli kusurlu olduğu anlaşıldığından ... tarafından açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle, davacı ... tarafından açılan davanın HMK'nın 114/d bendi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine, davacı ... tarafından açılan davanın esastan reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davalı sürücü ...'nın tedbirsiz ve dikkatsiz hareketleri ile kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkili ...'nın sürünün yönetimini bizzat üstlendiğini, kalabalık sürüyü nakledebilmek için kardeşi ...'dan yardım aldığını, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle, kaza tespit tutanağı, iş bu dosyada alınan ve keşfen düzenlenen 25.08.2017 tarihli bilirkişi raporu ile kesinleşmiş ceza dosyası kapsamında alınan ve hükme dayanak yapılan 22.12.2105 tarihli kusur raporunun birbiriyle uyumlu ve olayın meydana geliş biçimine uygun olmasına, bu bağlamda davacı tarafın kazanın meydana gelmesinde asli (6/8) kusurlu olduğunun anlaşılmasına;

davacı ...'nın yargılama sırasında aklen malül olduğu anlaşılmış olup, yerel mahkemece durumun vesayet makamı olan Sulh Hukuk Mahkemesine ihbar edildiği, Muradiye Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2015/95 Esas, 2016/36 Karar sayılı kararı ile davacı ...'nın kısıtlanarak kendisine diğer davacı kardeşi ...'nın vasi olarak atandığı, iş bu kararın kesinleştiği, ancak iş bu davada kısıtlı ...'yı temsil etmesi için vasi ...'ya vesayet makamı olan Sulh Hukuk Mahkemesi'nden izin almak için, yerel mahkemece kesin süre verildiği,

usulüne uygun verilen kesin süreye ilişkin 12.04.2018 tarihli, ihtaratlı duruşma zaptının davacı vasi ...'ya 03.05.2018 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen vesayet makamından gerekli izin kararının vasi tarafından alınmadığı ve dosyaya sunulmadığının anlaşılmasına; bu itibarla davacı kısıtlı ... yönünden davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunamamasına;

kaza tespit tutanağı, Muradiye Kaymakamlığı Gıda tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nün cevabi yazıları ve ekleri ile tüm dosya kapsamına göre, kazada telef olduğu anlaşılan ve küpe numaraları bildirilen 8 adet koyunun davacı ...'ya ait olmadığı, ...'nın çoban olduğu, koyunların dava dışı ...'ya ait olduğu ve telef olan hayvanların bedelinin Ziraat Bankası aracılığı ile TARSİM A.Ş.

Genel Müdürlüğü tarafından hayvan sahibine ödendiğinin anlaşılmasına göre davacılar vekilinin istinaf başvurusunun yerinde bulunmadığı" gerekçesiyle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; davalı sürücü ...'nın tedbirsiz ve dikkatsiz hareketleri ile kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkili ...'nın sürünün yönetimini bizzat üstlendiğini, kalabalık sürüyü nakledebilmek için kardeşi ...'dan yardım aldığını, kazanın meydana gelmemesi için gerekli tedbirleri aldığını, trafik kazası tespit tutanağında da davalı şoförün tamamen kusurlu olduğunun belirtildiğini, müvekkili ...'nın kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalıların sürücüsü, işleteni ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı (...) olduğu aracın karıştığı trafik kazası sonucu davacı yayanın yaralanması ve diğer davacıya ait hayvanların zarar görmesi nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 92 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51, 54 ve 56 ncı maddeleri, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; özellikle, kazada yaralanan ve yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebi olan davacı ...'nın yargılama sırasında kısıtlanmasına, adı geçen davacının vasisi ...'nın mahkemece verilen kesin sürede vesayet makamından kısıtlı adına dava açma iznini almamasına,

kazada koyunları telef olan ve bu nedenle maddi tazminat talebi olan diğer davacı ...'nın kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olmasına, telef olan koyunların adı geçen davacıya ait olmadığının anlaşılmasına, koyunların dava dışı ...'ya ait olmasına ve telef olan hayvanların bedelinin TARSİM A.Ş.

Genel Müdürlüğü tarafından koyunların gerçek sahibine ödenmiş olmasına göre, karar usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacılara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,