Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/1811 K.2023/6425

vekili ... ... 3-... ... vekili ... ... 4-... vekili ... ... 5-... vekili ... ... 6-... 7-... 8-...

DAVA TARİHİ : 18.08.2011

HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü

Taraflar arasında görülen tasarrufun iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili bankanın alacağının tahsilini teminen ... 19.İcra Müdürlüğü'nün 2011/323 sayılı dosyasında borçlu ..., ... ve ... ... hakkında 18.01.2011 tarihinde haciz yolu ile takip yapıldığını, davalılara ait dokuz adet taşınmazın çok düşük bedellerle diğer alıcı davalılara devredildiğini, yapılan devirlerin, bağışlama hükmünde sayılması ve alıcının iyiniyetli olup olmadığına bakılmaksızın tasarrufların iptalinin gerektiğini iddia ederek, dava konusu tasarrufların İİK.m.280 ve BK. Md. 18 maddesi gereğince muvazaa nedeniyle iptaline ve müvekkili bankaya dava konusu taşınmazlar üzerinde ... icra yapabilme yetkisi verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline ait olan dava konusu taşınmazın gerçek değerinin tapudaki değerinin çok üstünde olduğunu, bu akdin bağışlama hükmünde olmadığını, diğer davalı borçlunun mali durumunu ve zarar verme kastını ... durumda olmadığını, taşınmazı bizzat borçludan değil emlakçıdan satın aldığını, bedelini ödeyebilmek amacıyla satış tarihinde annesi ve eşinin hesaplarından para çekip arkadaşından elden borç aldığını, taşınmazın değerinin tapuda 10.000,00 TL gösterilmiş ise de, bu hususun tamamen ödenecek harçlarla ilgili olduğunu, muvazaa bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin dava konusu daireyi satın aldığı 07.07.2009 tarihinde daire üzerinde tapu kaydına göre mülkiyeti sınırlayan herhangi bir ayni hak yada şerh bulunmadığı gibi davacının alacağının da bu tarihte muaccel olmadığını, söz konusu alacak hakkında 2011 yılında takip yapıldığına göre müvekkilinin 2009 yılında evi satın almasında kötü niyet aranmasının hukuka aykırı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

3. Davalı ... cevap dilekçesinde; satıcı ... ile hiç bir yakınlığının bulunmadığını, daha sonra çıkan 6111 sayılı Kanun kapsamında alım satımdan olan kazancı için beyanname verdiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

4. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin taşınmazı 115.000,00 TL'ye satın aldığını, taşınmazı satın aldığı gün vadeli hesapta parasının bulunması nedeniyle şirket kasasından ve yakınlarından borç alarak ödeme yaptığını ve satıştan sonra 01.....2009 tarihinde bankadan parasını çekerek borcunu kapattığını savunarak davanın reddini istemiştir.

5. Diğer davalılar; davaya cevap vermemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 22.04.2015 tarihli ve 2011/830 Esas, 2015/270 Karar sayılı kararı ile; davalı ..., ... ..., ... ve ... dışındaki davalılar tarafından yapılan satın alma işlemlerinin muvaazaya dayalı olup, kötüniyetli borçlular ile tasarrufta bulunan davalılar tarafından davacı bankadan mal kaçırmak amacıyla gerçekleştirildiği gerekçesiyle taşınmazlar anılan davalılar tarafından elden çıkartıldığı için İ.İ.K.nun 283/3 maddesi kapsamında davalı ..., ... ..., ... ve ... hakkındaki davalarının reddine, davacının diğer davalılar hakkındaki bedele dönüşen davasının İİK.nın 283/2 maddesi uyarınca kabulü ile, davacı banka tarafından borçlular hakkında ...

19.İcra Müdürlüğü'nün 2011/323 sayılı dosyası ile yaptığı takipte, takibe konu borç ve ferilerini geçmemek kaydıyla;Tasarrufa konu ... ilçesi ... mahallesi 4810 ada 15 parselde bulunan 12 nolu dairenin borçlu tarafından davalı ...’na satış tarihi olan 03.09.2010 tarihindeki rayiç değeri olan 80.000,00 TL'nin davalı ...’ndan alınarak davacı bankaya verilmesine, tasarrufa konu ... ilçesi ... mahallesi 33063 ada 7 parselde bulunan 15 nolu taşınmazın borçlu tarafından davalı ...

...’na satış tarihi olan 03.09.2010 tarihindeki rayiç değeri olan 40.000,00 TL'nin davalı ...’ndan alınarak davacı bankaya verilmesine, tasarrufa konu ... ilçesi ... mahallesi 33063 ada 7 parselde bulunan 16 nolu taşınmazın borçlu tarafından davalı ...’na satış tarihi olan 03.09.2010 tarihindeki rayiç değeri olan 25.000,00 TL'nin davalı ...’ndan alınarak davacı bankaya verilmesine, tasarrufa konu Keçiören ilçesi Bağlarbaşı mahallesi 33037 ada 14 parselde bulunan 18 nolu dükkanın davalı ...’na satış tarihi olan 03.09.2010 tarihindeki rayiç değeri olan 25.000,00 TL'nin davalı ...’ndan alınarak davacı bankaya verilmesine,

tasarrufa konu ... ilçesi ... köyü 3244 ada 10 parselde bulunan arsanın borçlu tarafından davalı ...’a satış tarihi olan 20.05.2009 tarihindeki rayiç değeri olan 45.855,00 TL'nin davalı ...’dan alınarak davacı bankaya verilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 18.....2018 tarihli ve 2015/14453 Esas, 2018/6043 Karar sayılı ilamı ile; "...

Mahkemece dava konusu taşınmazlardan davalı 3.kişi ...’a devredilen taşınmaz yönünden; tapudaki satış bedeli ile bilirkişi tarafından belirlenen rayiç değer arasında misli fark bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düşmemektedir.

Tapudaki satış bedeli dışında yapılan ödemelerin davalı 3.kişi tarafından devir tarihi veya devir tarihine yakın tarihli banka hesap hareketleri, banka ödemesi, kredi kullanımı gibi delillerle ispatlanması mümkün olup bu belgelerdeki meblağların tapudaki bedele eklenerek bedel farkının varlığı değerlendirilmelidir.

Somut olayda dava konusu Keçiören İlçesi, Bağlum Köyü, 3244 Ada 10 parselde bulunan arsa 4.000,00 TL bedelle tapuda satılmış; bilirkişi tarafından 45.855,00 TL rayiç bedel belirlenmiştir. Davalı 3.kişi ... dava konusu taşınmaz için 65.000,00 TL ödediğini ve ödeme için tapudaki devir tarihi olan 20/05/2009 tarihinde ... Bankası ... Şubesinden, müdürü olduğu ... Statik Toz Boya Şirketi hesabından çektiği 35.000,00 TL ile yaptığını belirterek bu konuda dekont örneğini sunmuştur.

Davalı 3.kişi ...’ın sunduğu banka dekontundan tapudaki devir tarihi olan 20.05.2009 tarihinde ...

Bankası Aktepe şubesinden 35.000,00 TL çektiği anılan paranın davalı 3. kişi tarafından başka bir amaçla çekildiği de iddia ve ispatlanamadığından çekilen paranın taşınmaz bedeli olarak çekilen ve borçluya ödenen para olduğu kabul edilerek bu durumda bilirkişi tarafından belirlenen rayiç değer olan 45.855,00 TL ile davalı 3.kişi tarafından ödendiği ispat edilen 39.000,00 TL arasında bedel farkı bulunmadığı, davalı 3.kişi ...’ın kötüniyetli olduğu da ispatlanamadığından davanın davalı ... yönünden de reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.

2- Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıda yazılı bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 3- Kabule göre; İİK’nın 283/II maddesine göre de iptal davası, üçüncü şahsın elinden çıkarmış olduğu mallar yerine geçen değere taalluk ediyorsa, bu değerler nispetinde üçüncü şahıs nakden tazmine (davacının alacağından fazla olmamak üzere) mahkûm edilmesi gerekir. Bu ihtimalde davalı 3. kişi ...’ın sorumlu olduğu miktar, elden çıkarılan malın elden çıkardığı tarihteki gerçek değeridir.

Mahkemece; davalı ... taşınmazı elden çıkardığı tarih olan 07.10.2009 tarihindeki değerine göre sorumlu tutulması gerekirken 20.05.2009 tarihindeki değerine göre karar verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesi ile karar bozularak dosya kararı veren Mahkemeye gönderilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı ve davalı ...'ın haricindeki diğer davalılar hakkında verilen hüküm daha önceki Yargıtay ilamları ile kesinleşmiş olduğu gerekçesiyle bu davalılar hakkında yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davalı ... hakkında açılan davanın ise ödenen para ile rayiç değer arasında bedel farkı olmadığı, ayrıca bu davalının kötüniyetli olmaması gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davalı ...'ın devir tarihinde, müdürü olduğu şirket hesabından 35.000 TL para çekmesinin, bu paranın taşınmaz alımı için kullanıldığını ispatlamayacağını, davalı ...'ın, taşınmaz alımı için müdürü olduğu şirket hesabından para kullanmak istediğinde, şirket hesabından bu parayı satıcı borçlunun hesabına aktarması/havale/eft etmesi daha kolay iken neden şirket hesabından parayı çekip davalı satıcı borçluya elden ödediğinin açıklanamayacağını, para çekildiğinde dekontun açıklama kısmında taşınmaz alımı için çekilen para yazılmadığını belirterek mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ... sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,