Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/20404 K.2023/6932

Taraflar arasında görülen rücuen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya ait aracın kendilerine mecburi mali mesuliyet sigortası ile sigortalı bulunduğunu, sigorta poliçesi gereği şirketin 3. şahısların maruz kalacakları trafik kazalarından dolayı maddi zararlar için tazminat ödemek zorunda olduğunu, davalının kendisine ait araç ile 10.05.2010 tarihinde dava dışı araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, bu kaza nedeni ile dava dışı kazaya karışan araç sahibine 14.000,00 TL ödendiğini ve ibraname alındığını,

sigortalı sürücü davalının aracı ehliyetsiz olarak kullandığından bu hususun poliçe genel şartlarına göre 3. şahıslara ileri sürülmeyip ancak gerekli ödeme yapıldıktan sonra sigortalıdan rücuen geri istenebileceğini, teminatları olan gerekli ödemenin yapıldığını iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 14.000,00 TL'nin 07.01.2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, trafik kazasının Pazar İlçesinde meydana geldiğini, trafik kazasının vuku bulduğu gün davacının ehliyet almaya hak kazandığını yani sürücü kursunda eğitimini tamamlayıp ehliyetini alabilmek için geçmesi gereken bütün

sınavları geçtiğini, ehliyet kartının yetişmemesi nedeniyle kaza anında ehliyet kartını sunmadığını, bu durumu kaza tespit tutanağını tutan kolluğa bildirildiğini, davacının olaydan 3 gün sonra da ehliyet kartını aldığını, dolasıyla davacı şirketin müvekkilinin ehliyetsiz araç kullandığından bahisle rücu isteminde bulunmasının hukuksal ve maddi dayanakları olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Rize 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.03.2012 tarihli ve 2011/207 Esas, 2012/134 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 23.11.2015 tarihli ve 2015/4007 Esas, 2015/12597 Karar sayılı kararıyla "... Dava, ... sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Davacı ... vekili, sigortalı aracın sürücüsünün ehliyetinin bulunmadığını iddia etmiş, mahkemece sürücünün kazadan önce motorlu taşıt sürücü sertifikası bulunduğundan yetersiz ehliyetle araç kullanmaya ilişkin bir durumdan bahsedilemeyeceğinden davanın reddine karar verilmiş ise de, 2918 sayılı KTK’nin 42/a bendinin 1. paragrafındaki …motorlu taşıt sürücü sertifikasının sınıfına uygun sürücü belgeleri ile değiştirilmedikçe sahiplerine karayolunda araç kullanma yetkisi vermez. şeklindeki hüküm gereğince,

bu sertifikalar sürücüye karayolunda araç kullanma yetkisi vermeyeceğinden davanın reddi doğru olmamıştır." gerekçesiyle kararının bozulmasına karar vermiş. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 22.09.2016 tarihli ve 2016/5597 Esas, 2016/8060 Karar sayılı ilamıyla davalının karar düzeltme itirazının reddine karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Rize 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.112018 tarih ve 2016/361 Esas, 2018/668 Karar sayılı kararıyla, davalının ikametgahının ve kaza ile rizikonun gerçekleştiği yerin Pazar ilçesi olmasına göre davalının süresi içerisinde yapılan yetki itirazına istinaden Pazar Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesi ile yetkisizlik kararı verilmiş;

Pazar 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/129 esasına kaydedilen dosyada yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karar ile davalının kaza tarihinde motorlu taşıt sürücü sertifikasına sahip olsa da açık kanun hükmü uyarınca bu sertifikalar sürücüye karayolunda araç kullanma yetkisi vermeyeceğinden davanın kabulü ile 14.000,00-TL nin ödeme tarihi olan 07.01.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyizinde; davalının kazanın gerçekleştiği gün ehliyet alma hakkını kazandığını, sadece ehliyet belgesi almadığını, yetkisiz mahkmede yapılan işlemlerin yok hükmünde olduğunu, mahkemece talep aşılarak hüküm kurulduğunu savunarak mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, trafik kazası sonucu sigorta şirketince ödenen hasar tazminatının, ehliyetsiz sürücüden rücuen tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95 inci maddesinin ikinci fıkrası, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B-4 maddesi (b) bendi.

3. Değerlendirme 1. Temyizen incelenen dosyanın UYAP sistemi üzerinden incelenmesi sırasında, sisteme kaydedilen gerekçeli karar içerisinde kararın gerekçesinin olmadığı, hüküm kısmında ise kısa kararın bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkemece ek karar ile gerekçe ve ayrıntılı hüküm eklenerek ek karar taraflara tebliğ edilmiştir.

Mahkemece verilecek nihai kararların gerekçeli olması yasa gereği zorunludur. Gerekçesiz kararın ek karar yolu ile gerekçelendirilmesi de mümkün değildir.

6100 sayılı Kanun'un 445 inci maddesinde dava ve yargılama işlemlerinin elektronik ortamda gerçekleştirildiği hâllerde UYAP kullanılarak verilerin kaydedileceği ve saklanacağı, yine Bölge Adliye ve Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 11 inci fıkrasında güvenli elektronik imzalı belgenin elle atılan imzalı belgeyle çelişmesi hâlinde UYAP’ta kayıtlı olan güvenli elektronik imzalı belgenin geçerli kabul edileceği, anılan Yönetmeliğin "Hükmün Korunması" başlıklı 214 üncü maddesinde de elektronik ortamda hazırlanan hükmün,

hükme katılan hâkimler ve zabıt katibi tarafından güvenli elektronik imza ile imzalanarak UYAP veri tabanında saklanacağı düzenlenmiştir. Bu hali ile UYAP sistemi üzerinde hatalı şekilde gerekçesiz karar eklenerek, ek karar ile hükmün gerekçelendirilmesi hatalı olup bozma nedenidir.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan mahkeme kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,