Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/26401 K.2023/623

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 18.01.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir..

Belli edilen gün ve saatte davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... 'un sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 18.01.2023 Çarşamba gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkili şirket tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan davalı adına kayıtlı aracın karıştığı kaza sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere sürücü ...'in ehliyetsiz olup asli kusurlu olduğunu, kazada vefat edenin yakınları tarafından destekten yoksun kalma tazminat davası açıldığını, yapılan takip neticesinde dava dışı eşe 121.304,54 TL tazminat ödendiğini, söz konusu miktarın tahsili için Muş 1. İcra Müdürlüğü bünyesinde 2015-5000 Esas numarası ile takip başlatıldığını, davalının hiçbir yasal dayanağı olmadan takibe itirazda bulunduğunu belirtilerek yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; talebin zamanaşımına uğradığını, davanın itirazın iptali davası olarak açılmasının doğru olmadığını, rücu koşullarının bulunup bulunmadığının tespitinin genel mahkemelerde yapılması gerektiğini, aracın kayıt maliki olan müvekkili tarafından aracın kaza tarihinden çok evvel üçüncü şahıslara satıldığını, kaza tarihi itibariyle araç üzerindeki fiili hakimiyetini yitirdiğinden meydana gelen sonuçlardan sorumlu olmadığını, sürücünün kimliği konusunda belirsizliklerin mevcut olduğunu, rücu talebine esas davanın müvekkiline ihbar edilmediğini, yine söz konusu davada raporlara itiraz edilmediği gibi kararın da temyiz edilmediğini, hesaplamanın hatalı olduğunu, faize faiz yürütülemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ceza yargılaması dosyası ve tüm dosya kapsamına göre; kaza anında aracı kullanan sürücünün ... olduğunun ceza dosyası kapsamı ile sabit olduğu, Sedar Ayin'in sürücü belgesinin olmadığı, bu haliyle sigorta şirketinin sigortalıya dava dışı kişilere ödediği tazminatı rücu şartlarının oluştuğu, sigortalının araç sürücüsünün kusuru ile meydana gelen gerçek zarardan sorumlu olduğu, İstanbul 18. İcra Dairesi'nin 2014/14684 Esas sayılı dosyasındaki borç miktarı olan 121.304,54 TL'nin Ergo Sigorta A.Ş tarafından 26.05.2014 tarihinde dava dışı eşe ödendiği,

davacı ... tarafından davalıdan fazladan talep edilen bir alacağın bulunmadığı, dolayısıyla davalı tarafından yapılan borca itirazın yerinde olmadığı anlaşıldığından davanın kabulü ile itirazın iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı tarafça kesin süre içerisinde delil avansının yatırılmadığını, davanın mahkemece esastan reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, usulüne göre açılmayan davanın reddinin gerektiğini, rücu için ilk şart olan sürücünün ehliyetsizliği ispatlanmış sayılamayacağından rücu koşullarının bulunduğundan söz edilemeyeceğini, rücu sebebinin varlığının yeterli olmayıp kazanın tek başına bu sebebin etkisi ile meydana gelmesi gerektiğini, hükmedilen alacağa faiz uygulanmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 15.10.2010 tarihli kaza nedeniyle sigortalı 49 AT 686 plaka sayılı araç sürücüsü ...'in 24.05.2011 tarihinde sürücü belgesi aldığı anlaşılmakla, sürücü belgesi bulunmaksızın araç kullandığından ...

Genel Şartları B.4-c maddesi gereğince davacının davalıya rücu hakkının olduğu, bu nedenle davalının rücu hakkının bulunmadığına yönelik istinaf sebepleri yerinde olmadığı, mahkemece alınan kusur raporunda, sigortalı araç sürücüsünün gerisinden gelen aracı kontrol etmeksizin sola dönüş için manevra yaptığı anda kazanın meydana gelmiş olduğu kabulü ile %75 oranında kusurlu kabul edilmesinin dosya kapsamına uygun olduğu,

davacı tarafından zarar görene yapılan ödemenin belirlenen kusur oranı üzerinden İstanbul 50. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/123 Esas, 2014/115 Karar sayılı kesinleşmiş ilâmında gerçek zararın tazminata hükmeden mahkemece araştırıldığı, bu nedenle gerçek zararın araştırılması konusunda yeniden bilirkişi raporu alınmasına gerek bulunmadığı, bu nedenlerle davalının kusur durumuna ve hükmedilen tazminat miktarına ilişkin istinaf sebepleri de yerinde görülmediğinden istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davanın zamanaşımına uğradığını, usulüne göre açılmayan davanın reddinin gerektiğini, rücu için ilk şart olan sürücünün ehliyetsizliği ispatlanmış sayılamayacağından rücu koşullarının bulunduğundan söz edilemeyeceğini, rücu sebebinin varlığının yeterli olmayıp kazanın tek başına bu sebebin etkisi ile meydana gelmesi gerektiğini, hükmedilen alacağa faiz uygulanmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı tarafça kesin süre içerisinde delil avansının yatırılmadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, trafik kazası sonucunda ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ödeyen davacı ...'nin, ehliyetsiz araç kullanma nedeniyle sigortalısından rücuen tazminat talebine dayalı itirazın iptali isteminde ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile rücuya esas davada tazminat hesabının usulüne uygun şekilde yapılmış olmasına, davacı sigortacının davalı sigortalısına rücu şartlarının mevcut olmasına, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar B.4. maddesinde sayılan hallerden olan ehliyetsiz sürücünün aracı kullandığına ilişkin durumun somut delillerle kanıtlamasına ve kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

8.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,