Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/27247 K.2023/7242

Taraflar arasında görülen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesince mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; yaya olan müvekkillerine, 01.09.2009 tarihinde davalı ...'ın sürücü, davalı Ekim Tur San ve Tic AŞ' nin işleteni, davalı ... şirketinin trafik ve kasko sigortacısı olduğu aracın çarpması nedeni ile davacıların yaralandıklarını, davacı ...'nın sürekli iş göremezliği bulunduğunu, hastane ve tedavi gideri yapmak zorunda kaldığını, diğer davacının ise gelir kaybının oluştuğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı ... için şimdilik 1.000,00 TL maluliyet tazminatı, 2.000,00 TL tedavi masrafı ve 1.000,00 TL gelir kaybı,

davacı ... için 1.000,00 TL gelir kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, davacı ... için 150.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... şirketinin poliçede manevi tazminat teminatı olması halinde teminatla sınırlı olmak üzere kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş.

18.12.2014 tarihinde davacı ... için tedavi gideri talebini 5.000,00 TL'ye, iş göremezlik tazminatı talebini 244.667,00 TL'ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... AŞ vekili; kusur oranı ile sınırlı sorumlulukları olduğunu, davacının kendilerinden tazminat talep etmediğini, temerrüte düşmediklerini, SGK'dan yapılan ödemelerin tespiti gerektiğini, aracın ticari araç olmadığını bu nedenle ticari faiz talep edilmesinin kanuna uygun olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili; müvekkilinin %100 oranında kusurlu olduğu varsayımına dayalı dava açıldığını ancak kusur oranını kabul etmediklerini, davalının öndeki motosikletin şerit değiştirmesi neticesinde motosiklete çarpmamak için iyice sola yanaştığını, bu yanaşma neticesinde metro duvarına çarparak kazaya neden olduğunu, taleplerin fahiş olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Ekim Turizm Tic ve San AŞ vekili; kazaya karışan aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile Penkon Gıda Sanayi AŞ.'ye 36 ay süreli kiraya verildiğini, aracın işleteni olmadıklarını, işletmelerinin İntercity Rent a car markası altında çalıştığını, kendileri açısından husumet yönünden davanın reddi gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 13.10.2015 tarih 2009/498 Esas, 2015/280 Karar sayılı kararı ile 01.09.2009 tarihli kaza nedeni ile kaza mahallinde keşif yapılmak suretiyle alınan kusur raporunda, davalı ...'ın %100 oranında kusurlu olduğunu, davacıların ise kusuru olmadığının belirtildiğini, davacı ...'nin maluliyet oranının tespiti maksadı ile Adli Tıp Kurumundan alınan rapor ile %32 oranında çalışma gücü kaybı olduğunun belirlendiğini, Adli Tıp Uzmanı tarafından 5.000,00 TL tedavi giderinin hesaplandığını, davacının geçici iş göremezliğinin 6.382,53 TL, sürekli iş göremezlik zararının ise 238.284,00 TL olarak belirlendiğini, alınan ek rapor ile davacı ...

Tüfekçinin gelir kaybının 18.946,15 TL olduğunun tespit edildiğini, kaza nedeni ile davacı ...

Tüfekçinin manen acı ve ızdırap çektiğini, manevi tazminatın amaç ve kapsamı ve paranın satın alma gücü değerlendirildiğinde 30.000,00 TL manevi tazminat miktarına karar verildiği gerekçesi ile davacı ... için 244.677,03 TL maluliyet zararı, 5.000,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 249.667,03 TL tazminatın (davalı ... poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olmak üzere) 01.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

davacı ... için 1.000,00 TL gelir kaybının (davalı ... poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olmak üzere) 01.09.2009 tarihinden (sigortacı için dava) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ..., Ekim Turizm Ticaret ve Anonim Şirketinden 01.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı Ekim Turizm Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 26.11.2018 tarihli ve 2016/356 Esas, 2018/11212 Karar sayılı ilamı ile "Somut olayda; trafik kazasına karışan 34 FJ 3057 plakalı araç, davalı Ekim Turizm Ticaret ve Sanayi A.Ş. adına kayıtlı ise de, davalı ile dava dışı Penkon Gıda A.Ş. arasında 31.01.2008

tarihinde imzalanan kira sözleşmesi hükümleri gereği, aracın 31.01.20118- 31.01.2011 tarihleri için (36 aylığına) kiralanıp 27.02.2008 tarihinde teslim edildiği; bu sözleşme hükümleri ile kararlaştırılan kira bedelinin, dava dışı kiracı şirket tarafından davalıya ödendiğine dair faturaların ve dekontların dosyaya sunulduğu; anılan uzun süreli kira sözleşmesi gereği, aracın dava dışı kiracı uhdesinde olduğu zaman diliminde davaya konu kazanın gerçekleştiği görülmektedir.

Bu durumda, uzun süreli kiralama yoluyla aracı işletenin dava dışı Penkon Gıda A.Ş. olduğu sabit olduğundan, araç maliki olan davalı Ekim Turizm Ticaret ve Sanayi A.Ş. hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken; yanılgılı değerlendirme ve eksik incelemeyle, bu davalı bakımından da yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

Bozma ilamının kapsam ve şekline göre; davalı Ekim Turizm Ticaret ve Sanayi A.Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir." gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiş. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 11.11.2020 tarihli v 2019/1472 Esas, 2020/6882 karar sayılı ilamı ile davacılar vekilinin karar düzeltme istemi reddedilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay bozma ilamına uyulduğu, bozma ilamı ile trafik kazasına karışan aracın davalı Ekim Turizm Ticaret Sanayı A.Ş. adına kayıtlı ise de aracın 31.01.2018-31.01.3011 tarihleri arasını kapsar şekilde kiralanarak dava dışı Penkon Gıda A.Ş.'ye teslim edildiği, uzun süreli kira sözleşmesinin varlığı gereği işleten Penkon Gıda Anonim Şirketi olduğundan davalı Ekim Turizm Ticaret Sanayı A.Ş.

Hakkında husumetten ret kararı verilmesi gerektiği gerekçesi ile davacı ... için 244.677,03 TL maluliyet zararın, 5.000,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 249.667,03TL tazminatın (davalı ... poliçe limiti ile sınırlı olarak 20.10.2009 dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte) 01.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

davacı ... için 1.000,00 TL gelir kaybının (davalı ... poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olmak üzere dava tarihi olan 20.10.2009 tarihinden itibaren) 01.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 30.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan 01.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, davalı Ekim Turizm Ticaret Sanayı A.Ş. açısından davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; kusur oranına itiraz ettiklerini, ıslaha karşı zamanaşımı def'inin değerlendirilmediğini, maluliyet oranına itiraz ettiklerini, davacı ... için 7 aylık ek ödeme zararının hesaplanmasına itiraz ettiklerini, Penkon Gıda A.Ş'nin davaya dahil edilmediğini beyan etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (...) ve İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan ve diğer davalıların sürücüsü, maliki olduğu aracın, davacı yayalara 01.09.2009 tarihinde çarpması sonucu davacıların yaralanması nedeniyle uğradığı sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri, gelir kaybı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, olay tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 41, 46 ve 47 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ...'a yükletilmesine

Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,