Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/4168 K.2021/6663

Taraflar arasındaki tahkim davasının yapılan yargılaması sonunda; Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen 10/01/2020 tarih 2020/İHK-716 sayılı kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, davalı ... şirketinin trafik sigortacısı olduğu araçların kusuru nedeniyle gerçekleşen trafik kazasında davacının yaralanarak iş gücü kaybına uğradığını bakıcı gideri ve adli tıp rapor ücreti ödendiğini belirterek bedel artırım dilekçesiyle birlikte davacının yolcu olarak bulunduğu aracın trafik sigortacısı olarak davalıdan 685,15 TL geçici iş göremezlik, 27.128,23 TL sürekli iş göremezlik, 226,34 TL bakıcı gideri, karşı araç trafik sigortacısı olarak davalıdan 6.166,35 TL geçici iş göremezlik, 213.888,11 TL sürekli iş göremezlik, 2.037,05 TL bakıcı gideri talep etmiştir. Davalı vekili davanın reddini savunmuştur.

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetince, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; başvurunun kabulü ile davacının yolcu olarak bulunduğu aracın trafik sigortacısı olarak 685,15 TL geçici iş göremezlik, 27.128,23 TL sürekli iş göremezlik, 226,34 TL bakıcı gideri, 120 TL rapor ücreti olmak üzere toplam 28.159,72 TL, karşı araç trafik sigortacısı olarak 6.166,35 TL geçici iş göremezlik, 213.888,11 TL sürekli iş göremezlik, 2.037,05 TL bakıcı gideri, 900 TL rapor ücreti olmak üzere toplam 222.991,51 TL tazminatın 18.07.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiş,

karara karşı davalı vekili tarafından itiraz yoluna başvurulması üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince, davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir.

Öğretide hatır taşıması konusunda bir kavram birliği olmadığı gözlemlenmekte, ancak "hatır için ücretsiz taşıma" ve "aracı hatır için ücretsiz kullandırma" tamlamalarının benimsendiği görülmektedir. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 818 sayılı BK'nın 43. maddesi (6098 sayılı TBK md. 51) uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve

yerleşmiş bulunmaktadır. Hatır taşımasından ya da kullanmadan sözedebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan veya kullananın yararının sözkonusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve ödenceden indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir.

Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir. Ancak taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından sözedilemeyecektir. Hakim, tazminattan mutlaka belli bir oranda indirim yapmak zorunda değilse de bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir.

Somut olayda davalı vekili, davacının hatır için taşındığını yönünde savunmada bulunmuş, Uyuşmazlık hakem Heyetince hükmedilen tazminattan hatır taşıması indirimi yapılmamış, İitraz Hakem Heyetince, taşımanın salt davacının menfaatine olduğuna ilişkin somut delil bulunmadığı gerekçesiyle itirazı reddedilmiştir. Oysa ki, davacının soruşturma dosyasında alınan ifadesinde; motorsiklette yolcu olan davacı ile sürücünün arkadaş oldukları belirtilmiştir.

Bu durumda yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler ve hukuki olgulara göre İtiraz Hakem Heyetince, hatır taşıması bulunduğunun kabulü ile davacının yolcu olarak bulunduğu motorsiklet olan... plakalı araç yönünden hükmedilen tazminattan Dairemiz uygulamasına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu yönlü itirazın reddine karar karar verilmesi isabetli olmamıştır.

3-5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu 30/17 md. ve 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesi ile Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16. maddesinin 13. fıkrasına "(13) (Ek:RG-19/1/2016-29598) tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." hükmü eklenmiştir.

Somut olayda; Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen 09.10.2019 tarihli kararda davacı lehine hükmedilecek vekalet ücreti için Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 13. maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücretinin tarifenin ikinci kısım ikinci bölümünde yer alan asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi de isabetli olmamıştır.