Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/5626 K.2021/9556

Taraflar arasındaki trafik kazası nedeniyle maddi tazminat davası üzerine Uyuşmazlık Hakem Heyetince yapılan yargılama sonucunda; başvurunun kabulüne dair verilen karara davalı vekili tarafından yapılan itiraz incelemesinde; İtiraz Hakem Heyetince davalı tarafın itirazının reddine dair verilen kararın süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, müvekkiline ait ve davalıya kasko sigortalı aracın 10/11/2019 tarihinde tek taraflı kaza yapması sonucu hasar gördüğünü beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100 TL hasar bedeli ile 400 TL çekici ücretinin temerrüt tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini 50.000,00 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, davacı tarafın aracını kazanın ardından terk ettiğinin tespit edildiğini, sürücünün kaza yerinden ayrılması halinde hasarın teminat dışı kaldığını, sağlık ve can güvenliği sebebi ile ilk tıbbi müdahalenin yapılması amacıyla kaza yerinden ayrılan sürücülerin haklarının saklı olduğunu, davacı tarafın ise geçerli sebep olmaksızın kaza yerini terk ettiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetince, talebin kabulü ile 50.000,00 TL maddi tazminatın 03/02/2020 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, hükme davalı vekilince itiraz edilmiştir. İtiraz Hakem Heyetince, davalının itirazının reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, kasko sigorta sözleşmesine dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, kasko sigortalı araç sürücüsünün kazadan sonra olay yerini terk etmesinin haklı sebebe dayanıp dayanmadığı ve kaza yerinin terki nedeniyle kazada oluşan hasarın poliçe teminatı kapsamında olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mal sigortaları türünden olan kasko sigortasının teminat kapsamını belirleyen Kasko Sigortası Genel Şartları A/1 maddesine göre; gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3. kişilerin kötüniyet ve muziplikle yaptıkları hareketler ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bütününün sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.

Olay tarihinde geçerli olan KSGŞ'nın A.5.10. maddesinde, "zorunlu haller (tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma vb) hariç olmak üzere; bu maddenin 5.4 ve 5.5 nolu bentlerdeki ihlaller nedeniyle, sürücünün kimliğinin tespit edilmesini engellemek için kaza yerinden ayrılma" denilmek suretiyle, maddede ifade olunan haller ile benzer haller dışında olay yerini terkin, zararın teminat dışı olmasına yol açacağı kabul edilmiştir.

Eldeki davada davacı vekili; davacı tarafın sürücüsünün gece saat 03.00 sularında sevk ve idaresindeki davalı tarafa sigortalı araç ile seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybetmesine bağlı tek taraflı kaza yaptığını, olaydan sonra davacı tarafın sürücüsünün kazayı bildirmek amacıyla kayınpederini aradığını, kayınpederinin sinirlenmesi ve olay yerine geleceğini beyan etmesi nedeniyle korkarak kaza yerini terk ettiğini, 1 saat sonra olay yerine tekrar geldiğinde aracın çekilmiş olduğunu gördüğünü, davacının olay yerini terk etmesindeki tek amacının can güvenliği olduğunu açıklayıp tazminat talebinde bulunmuş;

davalı vekili ise davacı tarafın otomobilini kazanın ardından terk ettiğinin tespit edildiğini, Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.10 hükmü uyarınca sürücünün kaza yerinden ayrılması halinde talep edilen hasarın teminat dışında kaldığını, sağlık ve can güvenliği sebebi ile ilk tıbbi müdahalenin yapılması amacıyla kaza yerinden ayrılan sürücülerin haklarının saklı olduğunu, davacının ise geçerli bir sebep olmaksızın kaza yerini terk ettiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Yukarıda anılan kanun ve sigorta genel şartları gereği, kural olarak zararın teminat dışı olduğunu ispat yükü, davalı sigortacıda bulunsa da somut olayın özellikleri ve bilhassa davacıya ait aracın sürücüsünün yaralandığını iddia etmediği ve tek taraflı olarak yapılan kazada can güvenliğini tehlikeye atacak ispatlanmış bir durum olmadığı, kazanın oluş biçimi ve meydana geldiği saat gözetildiğinde; haklı sebeple olay yerini terkin ötesine geçen bir durum bulunduğu ve aksi durumu ispat yükünün, davacı sigortalıya geçtiğini kabulün zorunlu olduğu açıktır.

Somut olaya bakıldığında; Uyuşmazlık Hakem Heyeti ve İtiraz Hakem Heyeti tarafından, dava konusu zararın teminat kapsamında olduğu kabul edilmişse de; 10/11/2019 tarihinde saat 03:00 sularında meydana gelen tek taraflı kazada sürücünün yaralanmadığı ve dava dışı başka bir araca veya kişiye çarparak zarar verilmediğine göre; araç sürücüsünün korku, kaygı ya da panik yaşamasını gerektirir bir durumun varlığından da söz edilemeyeceği, kaza ile ilgili bilgi verdiği kayınpederinin kendisine telefonda sinirlenmesi ve olay yerine geleceğini beyan etmesinin, kaza yerini terk etmek yönünden Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.10 hükmü uyarınca haklı bir neden olarak kabulü mümkün değildir. Bu durumda ispat yükünün yer değiştirdiğinin kabulü gereklidir.

Taraflar arasında güven ve iyiniyet esasına dayanan sigorta sözleşmelerinde, gerek sigortalının gerekse sigortacının haklarını kullanırken ve yükümlülüklerini yerine getirirken iyiniyetle hareket etmesi; rizikonun gerçekleşmesinden sonra doğru ihbar yükümlülüğü altında bulunan sigortalının, bu yükümlülüğüne uyup uymadığının saptanmasında da bu ilkenin gözönünde tutulması gerekir.

Bu itibarla da, somut olayın özellikleri gereği, davacıya ait araç sürücüsünün kaza yerini Genel Şartlarda belirtilen zorunlu nedenlerle terk ettiği dolayısıyla; zararın poliçe teminatı kapsamında kaldığını ispat yükü davacı sigortalıda olup, dosyadaki mevcut deliller ile de hasarın teminat kapsamında kaldığı ispatlanamamıştır. Bu durumda açılan davanın reddi gerekirken, yazılı şekilde yanılgılı gerekçe ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.