Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/8359 K.2022/2879

Davacı ... vekili Av. ... tarafından, davalı ... Sigorta Şirketi aleyhine 26/09/2017 tarihli dilekçe ile trafik kazası sonucu cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine Uyuşmazlık Hakemince yapılan inceleme sonucunda; başvurunun kısmen kabulüne dair verilen kararın davacı vekilinin başvurusu üzerine yapılan itiraz incelemesinde; İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazının kısmen kabulü ile UHH kararının kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulüne dair verilen 13/03/2018 tarih ve 2018/İHK-1826 sayılı kararın davacı vekili tarafından süresi içinde temyizi istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hâkimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya incelenerek gereği görüşüldü:

KARAR

Davacı vekili; 27/04/2017 tarihinde davacının yolcu konumunda olduğu ve davalıya trafik sigortalı aracın yaptığı tek taraflı trafik kazası neticesinde davacının yaralanarak en az %16.2 oranında malul kaldığını, davalı tarafından yapılan ödemenin zararını karşılamadığını belirterek, fazlaya ilişkin haklı saklı kalmak kaydıyla 45.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; ıslah dilekçesiyle talebini 104.000,00 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili; %10 maluliyet oranı üzerinden hesaplanan 47.756,51 TL tazminatın ödendiğini, müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirterek, başvurunun reddine karar verilmesini istemiştir.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince; %20 oranında hatır taşıması ve %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle; başvurunun kısmen kabulü ile 35.858,00 TL tazminatın 17/08/2017 tarihiden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara karşı davacı vekili itiraz yoluna başvurmuştur.

İtiraz Hakem Heyetince; hatır taşıması indirimi yapılmasının yerinde olmadığı, hakkaniyet ve takdiri indirim nedeniyle davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davacının itirazlarının kısmen kabulü ile uyuşmazlık hakem heyeti kararının kaldırılmasına ve yenide hüküm kurulmak suretiyle başvurunun kısmen kabulü ile 47.811,00 TL tazminatın 17/08/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Trafik kazasında cismani zarara uğrayan ve buna dayalı olarak tazminat isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda Fransa'dan alınan 1931 tarihli "PMF" cetvellerine göre saptanmakta ise de. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, BNB Danışmanlık, Marmara Üniversitesi ve Başkent Üniversitesi'nin çalışmalarıyla "TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" hazırlanmıştır.

Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda. Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir.

Eldeki davada; davacının bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanmasında TRH 2010 ve 1,8 teknik faizin uygulanması şeklinde hesap yapılmış, davacı vekili rapora karşı progresif rant hesaplama yönteminin kullanılması yönünde itiraz etmiş, ancak rapora istinaden hüküm tesis edilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetinde hükme esas alınan tazminat hesaplamasında, yeni Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve ekindeki cetvellere göre hesaplama yapılmış ise de, Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile.

KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Bu nedenle; iş gücü kaybı tazminatı hesabında, yeni Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz uygulaması da anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Tazminat hesaplamasının, %1,8 teknik faiz uygulanmadan yapılması gereklidir ki, Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından esas alınan rapor bu yönüyle yeterli bir rapor değildir.

Bununla birlikte davacı TRH yaşam tablosu ve progresif rant ile hesaplamanın yapılmasını talep etmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacının talebi dikkate alınarak bakiye ömür süresinin TRH 2010 yaşam tablosuna göre belirlenmesi ve işleyecek (bilinmeyen) devre hesaplamasında her yıl için gelirin %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi esasına dayanan progresif rant yönteminin kullanılmasıyla daha önce rapor düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınıp, oluşacak sonuca göre (davacı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar gözetilerek) karar verilmesi gerekirken, bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı bakımından yanılgılı değerlendirmeyle yazılı biçimde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3-Uyuşmazlık Hakem Heyetince, reddedilen kısım yönünden 1.569,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş; davalı yararına takdir edilen vekalet ücretine ilişkin bu hüküm taraf vekillerince itiraz edilmediğinden kesinleşmesine karşın, İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazının kabulü ile uyuşmazlık hakem heyeti kararı kaldırılarak kurulan yeniden kurulan

hükümde ise davalı lehine 2.180,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.