Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/1138 K.2023/1908

Taraflar arasında görülen maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda davanın reddine dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; verilen kararın temyizi üzerine hükmün bozulmasından sonra bozmaya uyan mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıların sürücüsü, trafik sigortacısı ve işleteni olduğu aracın parka yasak alanda park etmesi nedeni ile destek sürücünün fark etmeden araca arkadan çarpması ile meydana gelen kazada desteğin vefat ettiğini, davacıların maddi ve manevi zarara uğradığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 6100 sayılı Yasanın 107 nci maddesi uyarınca toplanacak delillere göre 60.000,00 TL maddi tazminatın işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden itibaren yasal faizi, sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, davacı ... için 25.000,00 TL,

... için 25.000,00 TL ve eş ... için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı işleten ve sürücüden tahsilini istemiş; yargılama sırasında maddi tazminat talebinden feragat etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; müteveffanın asli kusur sayılan doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma kuralını ihlal ettiğini ve bu neden asli kusurlu olduğunu, kazanın oluşmasına kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davalı ... şirketinin sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, dava konusu olayın haksız fiilden kaynaklanması sebebiyle davacı vekilinin avans faizine yönelik taleplerinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 12.06.2014 tarihli ve 2013/326 Esas, 2014/166 Karar sayılı kararı ile; davacıların maddi tazminat taleplerinin feragat nedeniyle reddine, davalı sürücünün kusursuzluğu nedeni ile davacıların manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 24.05.2018 tarihli ve 2015/10734 Esas, 2018/5448 Karar sayılı kararı ile; " çelişkileri gideren, ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli biçimde bir kusur raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulduğu" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 04.12.2019 tarihli ve 2018/512 Esas, 2019/924 Karar sayılı kararı ile; manevi tazminat talebi ile açılan davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 23.000,00 TL, ... için 12.000,00 TL, ... için 12.000,00 TL olmak üzere toplam 47.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 25.09.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine, maddi tazminat istemi ile açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen (ilk bozma üzerine verilen) kararına karşı süresi içinde davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 11.03.2021 tarihli ve 2020/1644 Esas, 2021/2579 Karar sayılı kararı ile; "davacılar için takdir olunan manevi tazminatın bir miktar fazla olduğunun görüldüğü ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın davalı işleten şirket yararına bozulması gerektiği" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 03.11.2021 tarihli ve 2021/352 Esas, 2021/718 Karar sayılı kararı ile; manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 14.000,00 TL, ... için 8.000,00 TL, ... için 8.000,00 TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 25.09.2013 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine, maddi tazminat istemi ile açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen (ikinci bozma üzerine verilen) kararına karşı süresi içinde davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; kazada tüm kusurun destek sürücüde olduğunu, kusur şartının davalı şirket açısından oluşmadığını, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının oldukça yüksek olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan diğer davalıların sürücü ve işleteni olduğu araç ile destek idaresindeki araç arasında gerçekleşen çift taraflı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 ve 56 ıncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Bozma sonrası mahkemece verilen kararın bozmaya uygun olmasına, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmamasına; özellikle, manevi tazminatın takdirinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56 ncı maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde karar verilmiş olmasına göre; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalı ... Madeni Yağ Ulaşım Petrol Ürünleri Nakliyat Elektronik Gıda Turizm İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne yükletilmesine,