Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/11581 K.2023/1161

Taraflar arasında görülen maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda, Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nce kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; dosyanın görevli Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine (devrine) karar verilmiş; dosyanın gönderildiği mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıların işleteni, sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu aracın 06.08.2009 tarihinde davacıların eşi/ babası ...'e çarpmasıyla ölümlü kaza meydana geldiğini, davacı eşin destekten yoksun kaldığını ve tüm davacıların manevi zarara uğradığını belirterek, eş için 15.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 1.000,00 TL cenaze ve defin masrafları, 15.000,00 TL manevi tazminat ile çocuklar için 7.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; araç sürücüsünün tali kusurlu olduğunu, sigorta teminat bedelini aşan kısım için davalının sorumluluğunun bulunduğunu, davacıların manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; manevi tazminat taleplerinin poliçe kapsamında yer almadığını, davacılardan ...'e 8.093,15 TL tazminatın ibra karşılığında ödendiğini ve sorumluluklarının son bulduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 05.08.2014 tarihli ve 2011/732 Esas, 2014/452 Karar sayılı kararı ile; davacıların cenaze ve defin masrafları talebinin reddine, davacı ...'in destekten yoksun kalma tazminatı talebinin kısmen kabulü ile 9.998,57 TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile ... için 7.000,00 TL, ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 6.000,00'er TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı ... şirketine yönelik maddi tazminat taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 16.01.2018 tarihli ve 2015/6058 Esas, 2018/105 Karar sayılı kararı ile; "davalı ... tarafından davacı eş ...'ye davadan önce yapılan ödemenin 18.02.2010 tarihli olduğu ve eldeki davanın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 111 inci maddesinde öngörülen 2 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı gözetilerek, destek tazminatının öncelikle ödeme tarihindeki verilere göre hesaplanması, ödenmesi gereken miktarla ödenen miktar arasında 2918 sayılı KTK'nun 111 inci maddesinde belirtildiği şekilde fahiş bir fark olup olmadığının değerlendirilmesi;

ödenmesi gereken tazminat ile ödenmiş olan miktar arasında fahiş fark olduğu saptanırsa da, davacı tarafından daha önce verilen ibranamenin makbuz hükmünde olduğu kabul edilerek, rapor tarihindeki verilere göre hesaplanan tazminat tutarından davalı tarafından yapılan ödemelerin güncellenerek düşülmesi sonucunda oluşan duruma göre davalı ... şirketinin de hesaplanan tazminattan sorumlu olduğuna karar verilmesi; davacılar için bir miktar daha düşük manevi tazminata karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 10.12.2019 tarihli ve 2018/1078 Esas, 2019/1345 Karar sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 15.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; davacılardan ... için 6.000,00 TL, davacılar ..., ..., ... ve ... için 5.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yukarıda belirtilen (ilk bozma üzerine verilen) kararına karşı süresi içinde davalı ... Nakliyet Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 10.03.2021 tarihli ve 2020/2628 Esas, 2021/2552 Karar sayılı kararı ile "temyiz edenin sıfatına göre, davacı tarafından kararın temyiz edilmediği de dikkate alınarak ve kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle, destek zararı hesabında yerleşiklik kazanmış kriterlere uygun olarak (aktif devre sonunun 60 yaş olarak kabulü, TRH Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniği kullanılarak) zararın hesaplanması için bilirkişiden ek rapor alınması gerektiği" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09.11.2021 tarihli ve 2021/161 Esas, 2021/515 Karar sayılı kararı ile; Hakimler Savcılar Kurulu'nun 07.07.2021 tarihli ve 608 numaralı kararı ile Tekirdağ mülki sınırlarının yargı çevresi olarak kabulüyle Asliye Ticaret Mahkemesi kurulduğundan, mahkemenin görevsiz olduğu, davanın devamı sırasında Asliye Ticaret Mahkemesi kurulması nedeniyle dosyanın devri gerekeceğinin gözetildiği gerekçesiyle dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devrine karar verilmiştir.

C. Dosyanın Gönderildiği Mahkeme Tarafından Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 15.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; davacılardan ... için 6.000,00 TL, davacılar ..., ..., ... ve ... için 5.000,00’er TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili; ... ödemesinin güncellenmiş tutarı dikkate alındığında, maddi zararın karşılanmış olduğu gözetilerek red kararı verilmesi gerektiğini, manevi tazminat miktarlarının yüksek olduğunu, maddi tazminata ilişkin vekalet ücreti hükmünün tereddüt yaratıcı nitelikte olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu aracın davacılar yakını yayaya çarpmasıyla oluşan trafik kazası sonucu gerçekleşen ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze gideri ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve 91 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 ve 56 ncı maddeleri, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girmesi ile 01.07.2012 tarihinden itibaren açılan davalarda asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi arasındaki ilişki iş bölümü değil görev ilişkisi olup, anılan tarihten önce açılan davalar bakımından mahkemeler arasındaki ilişki iş bölümü ilişkisidir.

Somut olayda; dava, trafik sigortacısının da aralarında bulunduğu davalılara karşı Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde 01.07.2012 tarihinden önce (27.09.2011'de) açılmıştır. Davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nce hükmün esastan bozulmasına karar verilmiştir.

Yerel mahkemece ikinci bozma ilamına uyularak yapılan yargılamanın devam ettiği sırada, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun dayanağını 5235 sayılı Kanun'un 7. maddesinden alan, 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile, Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin yargı çevresinin Tekirdağ ilinin mülki sınırları olarak belirlenmesine ve kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren yürürlüğe girmesine karar verilmiştir.

Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce, bozma ilamı sonrasında HSK kararı dayanak yapılarak dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine 09.11.2021 tarihinde karar verilmiş; dosyanın gönderildiği Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından, işin esası hakkında hüküm tesis edilmiştir.

Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından, davanın esası hakkında karar verilmiş ise de, dosyayı mahkemeye gönderen Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin devir (gönderme) kararına dayanak teşkil eden HSK kararında, mahkemelerce 01/09/2021 tarihinden önce açılmış derdest davaların yeni görevlendirilmiş mahkemelere aktarılacağı yönünde bir açıklamaya yer verilmediği ve davanın ilk açıldığı mahkeme tarafından davaya devam edilip karar verilmesi gerektiği gözetilerek, görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esası hakkında karar verilmesi doğru olmamıştır.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalılar ... ve Nakliyat Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

VII. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle, davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme hükmünün BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle, davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalılar ... ve ... Nakliyat Ltd. Şti'ye iadesine,