Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/11911 K.2024/1896

vekili Avukat ...

DAVALILAR

1.... İbrahim İlaç San. Tic. A.Ş. vekili Avukat ... 2..... vekili Avukat ... 3.... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekili Avukat ... 4.... vekili Avukat ...

İHBAR OLUNANLAR

1.... 2.Nehir Turizm A.Ş.

DAVA TARİHİ : 11.03.2010

HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında görülen trafik kazası sonucu yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde.

15.09.2009 tarihinde davacılardan ... yanında çocukları Miraç ve ... varken, davalılardan .... nezdinde trafik sigortalı ve sürücüsü olduğu araçla karşı yönden gelen ... yönetimindeki aracın çarpıştığını, Yücel'in kazada asli kusurlu olduğunu, davacıların ağır yaralandığını, davacı ...'in çocuklarının yaralanması nedeniyle çok üzüldüğünü ve kalp krizi geçirdiğini, davacı ...'in eşinin ve çocuklarının yaralanması sebebiyle büyük üzüntü yaşadığını, davalı...

Turizm'in aracın maliki sıfatıyla, davalı ...

İbrahim A.Ş.'nin adam çalıştıran sıfatıyla, davalı ....'nin davacıya ait aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olarak sorumlu olduğunu, davacıya ait aracın kaza sonrasında pert olduğunu ifade ederek davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacılar ... ve ... için 5.000,00'er TL manevi tazminatın, ayrıca şimdilik davacılar ... ve Miraç için 5.000,00'er TL, davacı ... için 1.000,00 TL ve araç için 4.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan tahsilini talep etmiş; taleplerini ... için 3.000,00 TL'ye, Miraç için 18.000,00 TL'ye ve ... için 20.000,00 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı ... İbrahim A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davanın Ankara Sigorta A.Ş. ve Fiba Sigorta A.Ş.'ye ihbar edilmesi gerektiğini, davalıya husumet yöneltilmesinin yanlış olduğunu, kusur durumunun yeniden tespit edilmesi gerektiğini, maddi tazminatın neye dayalı olarak talep edildiğinin belli olmadığını, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; davanın hata ile kendilerine karşı açıldığını, davanın karşı tarafın aracını sigortalayan şirkete açılması gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde; davanın Ne-Hir Turizm Şirketine ihbar edilmesi gerektiğini, aracın ariyet olarak kullanması için bu şirkete verildiğini, davalı şirketin kaza sonrasında davacılarla ilgilendiğini ve davacı ...'e araç alması için 10.000,00 TL maddi yardımda bulunduğunu, kusur durumunun yeniden incelenmesi gerektiğini, davacıların maddi tazminata konu zarar kalemlerini göstermediklerini, manevi tazminat talebinin de fahiş olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III.MAHKEME KARARI

Mahkemenin 14.06.2016 tarihli ve 2010/50 Esas, 2016/208 Karar sayılı kararıyla; meydana gelen kaza nedeni ile davacıların yaralanarak malul kaldıkları, davalı ...'in sürücüsü olduğu aracın .... tarafından sigortalanmadığı, davalı ...'in ... İbrahim A.Ş. çalışanı olsa da kaza sırasında iş amacı ile seyahat ettiğine ilişkin delil olmadığı, dosya içerisinde aracın uzun süreli kiralandığına ilişkin delil olmaması nedeni ile davalı ...

İbrahim İlaç Sanayi ve Ticaret A.Ş yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği, davalı ...'in kazada tam kusurlu olduğu, davacı aracının pert olmadığı ve kendisine yapılan ödeme dışında zararı olduğuna ilişkin delil bulunmadığı anlaşıldığından araca ilişkin maddi tazminat talebinin reddedildiği gerekçesiyle davalılar .... ve ...

İbrahim İlaç Sanayi A.Ş. yönünden davanın husumetten reddine, davacılar ..., ... ve ...'ın maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne, ...'ın maddi tazminat istemi yönünden 1.039,50 TL maddi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, davacı ...'ın HDI sigorta şirketine yönelik maddi tazminat isteminin pasif husumet yokluğundan reddine, 6.206,34 TL maddi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, 6.206,34 TL maddi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine fazlaya dair istemin reddine, davacıların diğer maddi tazminat taleplerinin reddine, davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne, davacı ... için 8.000,00 TL, davacı ... için 6.000,00 TL, davacı ... için 4.000,00 TL ve davacı ... ...için oğlu ...'ın ağır yaralanması sebebiyle 4.000,00 TL manevi tazminatın 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak bu kişilere verilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı ... vekili ile davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 08.09.2020 tarihli ve 2019/6483 Esas, 2020/4954 Karar sayılı ilamıyla; "1-6100 sayılı HMK'nun geçici 3/2. maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK'nun 427. maddesinde öngörülen kesinlik sınırı 01.01.2016 tarihinden itibaren 2.190,00 TL’ye çıkarılmıştır.

Temyize konu karar anılan Yasanın yürürlüğünden sonra verilmiş olup davacılardan ..., ... ve ... yönünden reddedilen manevi tazminatlara dair karar temyiz eden davacılar yönünden, davacılardan ... lehine hükmedilen 1.039,50 TL maddi tazminata dair karar temyiz eden davalılar yönünden kesin niteliktedir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay’ca da temyiz isteminin reddine karar verilebileceğinden davacılar ..., ... ve ... vekilinin bu davacılar yönünden reddedilen manevi tazminatlara; davalı... Turizm Ltd. Şti vekilinin ve davalı ... vekilinin davacı ... lehine hükmedilen maddi tazminata ilişkin temyiz dilekçelerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacılar vekilinin ve davalı ... vekilinin tüm, davalı... Turizm Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava, trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davalı... Turizm Ltd. Şti. vekilince temyiz dilekçesinde, davalı .... tarafından davacılara ödeme yapıldığı iddia edilmiş, dosyanın incelenmesinde, 14.06.2016 tarihli karar duruşmasında davacılar vekilince davalı ... tarafından müvekkili ...'e 14.000,00 TL ödeme yapıldığı ancak bu ödemenin ne için yapıldığının belirsiz olduğu tutanağa geçildiği görülmüş, mahkemece ise bu husus dikkate alınmayarak karar verilmiştir. Eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru değildir.

Dosyada mevcut, davalı ... vekilince verilen 03.12.2014 tarihli beyan dilekçesinde dava sırasında davacılardan ...'ın zararına karşılık olarak asıl alacak ve ekleri olmak üzere toplamda 15.812,41 TL ödendiği belirtilmiş ve buna dair dekont eklenmiştir.

Bu durumda mahkemece davalı ... tarafından yapılan ödemenin kim için ve hangi talebi karşılamak yönünde yapıldığının araştırılarak eldeki davaya etkisi, mahsup yapılıp yapılmayacağı hususlarınında tartışılarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

4-Davacılardan ... Sağır'ın adının karar başlığında yazılmaması yerinde düzeltilebilir maddi hata kabul edilerek bozma sebebi yapılmamıştır." denilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozmaya uyularak yapılan yargılamada davacı ...'e ait aracın trafik sigortacısı HDI Sigortanın yaptığı ödemenin araçta yolcu olan Miraç ve ...'in maddi tazminat miktarından mahsup edildiği, davacı ... kendi aracının trafik sigortacısından hak talep edemeyeceği gerekçesiyle davalı ...

İbrahim İlaç Sanayi ve Ticaret A.Ş yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, davacılar ..., ... ve ...'ın maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne, ...'ın maddi tazminat istemi yönünden 1.039,50 TL maddi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, davacı ...'ın HDI Sigorta şirketine yönelik maddi tazminat isteminin pasif husumet yokluğundan reddine, 1.344,13 TL maddi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar HDI Sigorta AŞ, ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, 1.344,13 TL maddi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar HDI Sigorta AŞ., ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine fazlaya dair istemin reddine, davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne, davacı ... için 8.000,00 TL, davacı ... için 6.000,00 TL, davacı ... için 4.000,00 TL ve davacı ... ...için oğlu ...'ın ağır yaralanması sebebiyle 4.000,00 TL manevi tazminat miktarının 15.09.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve...

Turizm İnşaattan müştereken ve müteselsilen alınarak bu kişilere verilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekili temyiz dilekçesinde; kazaya karışan aracın uzun süreli kiralanmış olması nedeni ile taraf sıfatlarının bulunmadığını, mahkeme kararının hüküm fıkrasının 18. bendinde manevi tazminatın vekalet ücreti yönünden eksik hüküm kurulduğunu, ... İbrahim İlaç ve San. A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'ne ait, diğer davalı ...'in sevk ve idaresindeki aracın karıştığı 15.09.2009 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücü ve yolcuların uğradığı sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile manevi tazminatı taleplerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi delaletiyle mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 ve 56 ncı (mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 46 ve 47 nci) maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Temyiz eden davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi lehine reddedilen manevi tazminat yönünden hükmün 18 inci bendinin eksik bırakılması sureti ile vekalet ücretine hükmedilmemiş olması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalı... Turizm İnşaat Nakliyat Organizasyon Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'ne iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,