Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/13615 K.2023/1760

Taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince maddi (destek) tazminat davasının kabulüne, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; yapılan ön inceleme sonucunda gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinden ...'in eşi diğer müvekkillerinin ise babası olan ...'un 30.07.2011 tarihinde kendisinin sürücü kızı ...'nın ise yolcu konumunda olduğu ve kendisine ait araçla seyir halindeyken davalıya ... poliçesi ile sigortalı olan araçla çarpışması neticesinde araç içerisinde yanarak vefat ettiğini, ...'nın ise ağır şekilde yaralandığını ve ...'nın sağlık durumunun hala ciddiyetini koruduğunu, tedavisinin devam ettiğini, 7.359,00 TL tutarında sağlık harcaması yaptığını ve bu miktarın artma ihtimalinin yüksek olduğunu, işine gidemediğini,

...'in ev hanımı olduğunu hem destekten yoksun kaldığını hem de çok büyük bir acı ve elem yaşadığını, ...'in ise 13 yaşında babasını kaybettiğini ve hem maddi destekten yoksun kaldığını hem de babasının manevi desteğini yaşama olasılığını yitirdiğini, müteveffanın kazada kusurunun bulunmadığını, ...'ın araç işleteni olarak, ...'un sürücü olarak,

davalı ... şirketinin ise sigortacı sıfatı ile müşterek sorumlu olduğunu beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ... için şimdilik 8.267,61 TL maddi ve 150.000,00 TL manevi, ... için şimdilik 100,00 TL maddi ve 150.000,00 TL manevi, ... için şimdilik 100,00 TL maddi ve 150.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile ... için 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatını 74.118,89 TL, ... için 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatını 4.704,84 TL' ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; sürücünün kusurlu olmadığını, kaza tutanağını kabul etmediklerini, müteveffa ...'un LPG' li araç kullandığını ve LPG tertibatının mevzuat ve yönetmeliklere aykırı takıldığını ve ruhsata da işlenmediğini, davacıların kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların talep edilen tazminattan mahsubu gerektiğini, müvekkilinin temerrütünün söz konusu olmadığını ileri sürerek davanın reddi isteminde bulunmuştur.

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; manevi tazminat taleplerinin poliçe kapsamında olmadığını, tedavi ücretlerinden sorumlu olmadıklarını, çünkü bu masraflardan SGK'nın sorumlu olduğunu, davacıya 03.10.2011 tarihinde 8.500,00 TL ödeme yapıldığını ve başkaca sorumluluklarının kalmadığını, davacı tarafın dava açmadan önce müvekkiline destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin olarak herhangi bir başvuruda bulunmadığını belirterek davanın reddi isteminde bulunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...Davacıların maddi tazminat davası yönünden; davacılardan ...'nın kazanç kaybı, hastane ve tedavi masrafları ile kaza nedeniyle dava tarihine kadar yapılan tüm masrafları içerir maddi tazminat davasının, tüm davalılar lehine feragati nedeniyle reddine, ... ve ...'in destekten yoksun kalma niteliğindeki maddi tazminat davasının ...

Sigorta lehine feragati nedeniyle reddine, ...' in maddi tazminat davasının kabulü ile 74.118,89 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ...'in destekten yoksun kalma niteliğindeki maddi tazminat davasının kabulü ile 4.704,84 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

manevi tazminat davası yönünden ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 45.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ...'in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ... ve ...' dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ...' in manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

davacıların manevi tazminat talep ettiği ... Sigorta A.Ş'nin ise manevi tazminat davası yönünden taraf sıfatının bulunmaması nedeniyle 6100 sayılı HMK' nın 114/1-d ve 115/2 nci maddeleri uyarınca pasif husumete dair dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde; ... ve ...'in maddi tazminat alacağının eksik hesaplandığını, bilirkişi raporuna itirazlarının dikkate alınmadığını, müvekkillerinin desteğinin gelir durumunun asgari ücretten hesaplandığını ancak emekli sandığından daha yüksek gelirinin olduğunu, davalıların malvarlığı üzerinde tedbir tesis etmek için müvekkillerince teminat ipoteği tesis etmek için yapılan masrafların dikkate alınmadığını, ...'in öğrenci olduğu dönemle destek alması gerektiği halde 18 yaşında iken maddi desteğinin kesildiğini, müvekkillerinin yaşadıkları zorluklar nazara alındığında manevi tazminat tutarlarının yetersiz olduğunu belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile,"... davacı vekilinin davacılardan ... açısından maddi tazminata karşı istinaf başvurusunun hükmedilen 4.704,84 TL' nin ilk derece mahkemesinin karar tarihi olan 2021 yılı için belirlenen kesinlik sınırı olan 5.880,00 TL' nin altında kaldığından reddine, hükme esas alınan ek bilirkişi raporuna karşı davacılar vekili tarafından itirazda bulunulmadığı,

bu nedenle de desteğin ücretine yönelik yapılan hesaplamalar bakımından itiraz edilmediğinden davalı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu, ayrıca HMK' nın357/1inci maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemesince resen göz önünde tutulacaklar dışında ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların dinlenemeyeceğinden, dava dilekçesinde ve ıslah dilekçesinde ipotek tesisi için yapılan giderlere ilişkin talep bulunmadığından ve ayrıca ipotek tesisi için yapılan giderlerin yargısal giderlerden olmadığı,

ilk derece mahkemesince hükmedilen manevi tazminat miktarlarının olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, ...'un vefatı, ...'nın yaralanması ve yaralanmasının mahiyeti, iyileşme süresi ile tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları ile manevi tazminatın belirlenmesinde hakim olan ilkeler birlikte değerlendirildirildiğinde manevi tazminat müessesesinin amacına ve hakkaniyete uygun, yeterli ve makul olduğu kanaatine varıldığından" istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan diğer davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu aracın, davacıların desteğinin sürücüsü olduğu araçla karışığı çift taraflı trafik kazası sonucunda desteğin vefat etmesi ve davacı ...'nın yaralanması nedeniyle uğradıkları maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 281, 341, 357, 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53, 54 üncü ve 56 ıncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, manevi tazminatın TBK'nun 56 ncı maddesindeki (818 sayılı BK'nun 47. md.) özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde belirlenmiş olmasına göre karar, usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle davacılar vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacılara yükletilmesine,