Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15027 K.2025/8808

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı müvekkilinin maliki olduğu dava konusu ... ili ... ilçesi .. ... mevkiinde kain 2833 ada 30 parsel sayılı (4 pafta 1095 parsel sayılı) taşınmaza ilişkin ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/161 esas sayılı dosyasında dava dışı kişilerce davacı ... ve diğerleri aleyhine tapu iptali ve tescil istemiyle dava açıldığını, devam eden yargılama aşamasında taşınmazın mandalina bahçesi vasfı ve taraflar arasındaki husumet ve taşınmazın fiilen kullanımında da ihtilaflar meydana gelmesi nedeniyle 01.09.2014 tarihli ara karar ile dava konusu taşınmaz üzerindeki mandalina ağaçlarının bakımlarının yapılması, mandalina ürününün sözleşme ile satılması,

satış bedelinin dosya adına açılacak vadeli hesaba yatırılması için taşınmazın yediemine teslimi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiğini ve bu kapsamda 01.09.2014 tarihinden itibaren davalı ...'ın yediemin olarak görevlendirildiğini, yapılan yargılama sonucunda tapu iptali ve tescili davasının reddine karar verildiğini ve kararın Yargıtay 1. Hukuk Dairesi tarafından onandığını, mahkemece 01.09.2014 tarihli ara karar ile ...'ın yediemin olarak atanmasına dair kararın kaldırılmasına ve karar kesinleşmiş olmakla ...'ın yedieminlik görevinin son bulduğuna ve taşınmazın malik davalı ...'ye teslimine dair karar verildiğini,

bu süreç içerisinde davalının yediemini olduğu taşınmaz üzerindeki mandalina bahçesinin bakımını üstlenmesi nedeniyle gider yaptığı ve taşınmazdan elde edilen ürünü satarak gelir elde ettiğini, ancak yedimenlik görevini yaptığı tarihler arasında banka hesabına elde edilen gelir kaleminden hiç para yatırılmamasına rağmen üretim giderleri için ibraz ettiği faturalara karşılık dava dosyasıyla ilgili ... hesabından davalıya 04.03.2015 tarihinde 6.810,32 TL ve 19.03.2015 tarihinde 8.272,82 TL ödeme yapıldığını, davalının yedieminlik görevi nedeniyle toplam üretim gelirinin 442.774,29 TL,

bakiye toplam üretim giderinin ise 104.351,58 TL olarak hesaplandığını, aradaki fark olan 338.422,71 TL tutarında elde edilen net gelirin ise dosya hesabına yatırılmadığını, ayrıca davalının söz konusu eylemi nedeniyle bankadan elde edilecek mevduat faizi geliri kayıplarının da bulunduğunu belirterek 338.422,71 TL net üretim gelirinin geçmiş her üretim yılı sonundan itibaren ayrı ayrı hesaplanacak faizleriyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı müvekkilinin 2014 yılı ile ilgili herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, 2017 yılı açısından ise mandalina üretiminde zarar edildiğini, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/167 D.

İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda mandalina bahçesindeki zarar oranının % 80 olarak hesaplandığını, davalı yedieminin emanetinde bulunan bahçedeki ürünün satışı ile ilgili olarak ... isimli kişi ile anlaşıldığını bu anlaşmaya göre 30.11.2017 tarihine kadar ürünün yalnızca % 10'unun toplandığını, 28.11.2017 tarihinde meydana gelen dolu afeti nedeniyle ürünün bir kısmının döküldüğünü, bir kısmının ise dalında zarar gördüğünü, dava konusu olay nedeniyle davalının herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, aksine söz konusu durumdan dolayı davalının da zarara uğradığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının maliki olduğu dava konusu 2833 ada 30 parsel sayılı taşınmaza ilişkin ...

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/161 esas sayılı dosyasında dava dışı kişiler tarafından tapu iptal ve tescil istemiyle dava açıldığı, devam eden yargılama aşamasında taşınmazın mandalina bahçesi vasfı ve taraflar arasındaki husumet ve taşınmazın fiilen kullanımında da ihtilaflar meydana gelmesi nedeniyle 01.09.2014 tarihli ara karar ile dava konusu taşınmaz üzerindeki mandalina ağaçlarının bakımlarının yapılması, mandalina ürününün sözleşme ile satılması, satış bedelinin dosya adına açılacak vadeli hesaba yatırılması için taşınmazın yediemine teslimi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiği,

davalının da 01.09.2014 tarihinden itibaren yediemin olarak görevlendirildiği, mahkemenin 24.03.2015 tarihli kararı tapu iptali ve tescili davasının reddine karar verildiği, kararın Yargıtay 1. Hukuk Dairesi tarafından onandığı, yapılan keşif sonrası hazırlanan bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazdan elde edilmesi gereken gelirin gider kalemleri de düşülmek suretiyle 285.625,84 TL olarak hesaplandığı, bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, davalı savunmaları kapsamında bildirilen dosya ve belgelerin hesaplamada dikkate alındığı,

davalının hiç gelir elde edilemediği ve hep zarar edildiği yönündeki savunmasının ispatlanamadığı, davalı yediemin tarafından banka hesabına hiç ürün geliri yatırılmadığı, alacağın niteliği gereği dönem sonlarından itibaren faiz istemi yerinde görülmüş ise de.

2019 yılı faiz başlangıcının 21.06.2019 değil, 2019 dönem sonu olması gerektiği, bu yıl ürün gelirinin ürünün tüccara teslimi ile elde edilecek olması, yıl ortasında henüz muaccel bir gelir alacağının bulunmaması nedeniyle hesaplamanın tüm yıl baz alınarak yapıldığı ve faiz başlangıcının da yıl sonu olarak kabul edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 01.09.2014 - 31.12.2014 dönemi için 76.209,21 TL, 01.01.2015 - 31.12.2015 dönemi için 58.776,80 TL, 01.01.2016 - 31.12.2016 dönemi için 50.143,25 TL, 01.01.2017 - 31.12.2017 dönemi için 27.120,37 TL,

01.01.2018 - 31.12.2018 dönemi için 47.605,32 TL ve 01.01.2019 - 31.12.2019 dönemi için 25.770,89 TL'nin dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ve fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının yedieminlik görevi boyunca yatırması gereken üretim gelirlerini bankaya yatırmadığı, davacı ile davalı tarafın beyanları, hesap bilirkişinin raporu ile ...

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/161 esas ve 2015/118 sayılı kararıyla bu durumun çekişmesiz olduğu, her üretim yılı sonunda yediemin tarafından yatırılması gereken üretim gelirinin banka hesabına yatırılmamış olması nedeniyle davacı tarafça bankadan elde edilebilecek mevduat faizi kaybı dikkate alınmayarak yasal faize hükmedilmesinin uygun bulunmadığı ve bu yöne ilişkin davacı vekilinin istinaf başvurusunun yerinde olduğu,

ancak davacı tarafça net üretim gelirinin dönem sonlarından itibaren yasal faizden az olmamak kaydıyla (... tarafından mahkeme hesaplarına uygulanan) mevduat faiziyle birlikte davalıdan tahsili istendiğinden talep aşılmayarak, her üretim dönemi gelirinin vadeli hesaba yatırılması halinde mevduatın ulaşacağı miktar konusunda ayrıca inceleme yapılmasına gerek görülmediği, davalının 2014 yılına ilişkin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı,

2015, 2016, 2018 ve 2019 yılları yönünden de 2017 yılı gibi hep dolu ve yağış nedeniyle zararla geçtiğine ilişkin iddiaları yönünden diğer yıl zararlarına ilişkin delil tespiti yaptırılmamış olup yedieminin 6 yıl boyunca hep zarara uğramış olduğuna ilişkin soyut savunmalarının ispatlanamadığı,

bu nedenle davalının bu hususlara değinen tüm istinaf itirazlarının yerinde görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin 2019 yılı üretim gideri ve faiz türüne yönelen istinaf istemleri dışında davacı vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 sayılı HMK'nın 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin 2019 yılı üretim gideri ve faiz türüne yönelen istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince kabulüne,

İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden esas hakkında hüküm tesis edilerek davanın kısmen kabulü ile 01.09.2014 - 31.12.2014 dönemi için 76.209,21 TL, 01.01.2015 - 31.12.2015 dönemi için 58.776,80 TL, 01.01.2016 - 31.12.2016 dönemi için 50.143,25 TL, 01.01.2017 - 31.12.2017 dönemi için 27.120,37 TL,

01.01.2018 - 31.12.2018 dönemi için 47.605,32 TL ve 01.01.2019 - 21.06.2019 dönemi için 36.140,64 TL'nin dönem sonlarından itibaren yasal faizden az olmamak kaydıyla (Vakıfbank tarafından mahkeme hesaplarına uygulanan) mevduat faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine ve fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davalı müvekkilinin 2014 yılına ilişkin sorumluluğunun bulunmadığını, 2017 yılı yönünde mandalina üretiminde zarar edildiğini, 2017 yılında dolu afeti yaşandığını ve bu durumun ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/167 D.

İş sayılı dosyasında tespit edildiğini, bu nedenle davalının herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, 2018 yılında da meydana gelen dolu afeti nedeniyle ağaçların ve dalların zarar görmesinden dolayı mandalina ağaçlarında çiçeklenme problemi meydana geldiğini ve üretimin düştüğünü, dava dayanağı yapılmış olan raporda yer alan rakamların hatalı ve fahiş belirlendiğini, raporun hangi verilere göre hazırlandığı belirtilmişse de bu verilerin kaynağının rapora eklenmediğini, 2019 yılı yönünden de hesaplama yapılırken davalının beyanlarının dikkate alınmadığını, 2015 ve 2016 yılları açısından da üretimin zararla sona erdiğini,

2016 ve 2018 yıllarına ait gider makbuzları 2014/161 esas sayılı dosyanın içerisinde bulunmasına rağmen dikkate alınmadığını, dava konusu arazinin durumu incelenmeden yapılan incelemenin eksik incelemeye dayandığını, toprağın, ağaçların ve suyun durumu incelenerek bu gelirlerin elde edilip edilmeyeceğinin belirlenmesi gerektiğini ve davalının herhangi bir sorumluluğu veya borcunun bulunmadığını ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmaza ilişkin görülmekte olan tapu iptali ve tescili davasında mahkeme kararı ile mandalina ağaçlarının bakımlarının yapılması, mandalina ürününün sözleşme ile satılması ve satış bedelinin dosya adına açılacak vadeli hesaba yatırılması için yediemin olarak görevlendirilen davalının bu görevi sırasında elde ettiği gelirlerin tahsili istemine ilişkindir.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ve kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR