Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15121 K.2025/10046

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalılar ... Nakliyat ve San. Tic. Ltd. Şti. ve ... Seyahat. Turizm Tic. İth ve İhracat Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü,

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıların sürücüsü, maliki, işleteni, trafik sigortacısı ve zorunlu taşımacılık sigortacısı olduğu araçların karıştığı çift taraflı trafik kazasında yolcunun vefatı nedeniyle davacıların destekten yoksun kaldığını ve büyük acılar çektiklerini beyan ederek davacı ... için 10.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 100.000,00 TL manevi tazminat, ... için 5.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 100.000,00 TL manevi tazminat, ... ve ... için 100.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesiyle ... yönünden 70.907,80 TL destek yoksun kalma tazminatı talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçelerinde; davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince iddia, savunma, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davacı ...'nün maddi tazminat talebinin kabulü ile 70.907,80 TL destekten yoksun kalma tazminatının kusur oranları dikkate alınarak 53.180,85 TL tutarının davalı ... yönünden kaza tarihi olan 18.07.2015 tarihinden itibaren, davalı ...Ş yönünden dava tarihi olan 18.07.2017 tarihinden itibaren (poliçe teminat limitiyle sınırlı olmak üzere) işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınıp davacıya verilmesine, 17.726,95 TL tutarının davalılar ..., ...

Nakliyat ve San. Tic. Ltd. Şti, ... Seyahat. Turizm Tic. İth ve İhracat Ltd. Şti, yönünden kaza tarihi olan 18.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ... yönünden dava tarihi olan 18.07.2017 tarihinden itibaren (poliçe teminat limitiyle sınırlı olmak üzere) işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

davacı ... için istenen maddi tazminat talebinin reddine, davacıların manevi tazminata dair davalarının kısmen kabulü ile ... için 30.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte kusur durumuna göre değerlendirilerek. 56.250,00 TL tutarının davalı ...'dan alınıp davacılara verilmesine, 18.750,00 TL tutarının davalılar ..., ... Nakliyat ve San.

Tic. Ltd. Şti, ... Seyahat. Turizm Tic. İth ve İhracat Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınıp davacılara verilmesine, manevi tazminat talepleri yönüyle fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalılar ... Nakliyat ve San. Tic. Lti. Şti. ve ... Seyahat. Turizm Tic. İth ve İhracat Lti. Şti. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adiye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; manevi tazminat miktarlarının çok düşük hükmedildiğini belirtmiştir. Davalılar ... Nakliyat ve San. Tic. Ltd. Şti. ve ... Seyahat. Turizm Tic. İth ve İhracat Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; kazanın meydana gelmesinde müvekkili şirketlere atfedilen bir kusur oranı verilmediği halde tazminat sorumluluğuna hükmedilmesinin hatalı olduğunu, davacıların uğradığı maddi zararın poliçe kapsamında karşılanacağını, kazanın meydana gelmesinde kusuru olmayan müvekkili şirketler aleyhine manevi tazminata hükmedilmesinin de hatalı olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalıların sorumluluğunda bulunan araçların karıştığı trafik kazası sonucu yolcunun vefatı nedeniyle destekten yoksun kalma ve manevi tazminat talebine ilişkindir. 1-Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, davalılar ... Nakliyat ve San. Tic. Ltd. Şti, ... Seyahat Turz.Tic. İth. ve İhr. Ltd. Şti vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2-6098 sayılı TBK.'nın md. 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, Türk Medeni Kanununun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Somut olayda; olayın oluş şekli, ölenin yolcu olması, olay tarihi, davacıların ölene yakınlıkları ve yukarıdaki ilkeler göz önüne alındığında davacılar yararına hükmedilen manevi tazminat miktarı azdır. Bölge Adliye Mahkemesince verilen davacıların istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararın kaldırılarak, daha üst düzeyde manevi tazminata hükmedilmek üzere İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalılar ... Seyahat Turz.Tic. İth.ve İhr. Ltd. Şti. ile ... Nakliyat ve San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalılar ... Seyahat Turz.Tic. İth.ve İhr. Ltd. Şti. ile ... Nakliyat ve San. Tic. Ltd. Şti.'ye yükletilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,