Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15266 K.2024/12597

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 25.07.2021 tarihinde yaptığı trafik kazası sonucu müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 16.05.2022 tarihli talep arttırım dilekçesiyle talebini 50.922,15 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuran tarafından sunulan maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Yönetmeliğe göre rapor alınması gerektiğini, sunulan sağlık kurulu raporu usulüne uygun düzenlenmediğinden başvurunun HMK 115 gereği usulden reddi gerektiğini, maluliyet oranı bakımından uyuşmazlığın giderilmesi amacıyla bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılması,

aksi halde ATK tarafından inceleme yaptırılması amacıyla dosyadan el çekme kararı verilmesini talep ettiklerini, tazminat hesabının ZMSS Genel Şartları A.5/c maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre yapılması gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması gerektiğini, başvuranın koruyucu tertibat kullanıp kullanmadığı belirtilmemiş olup emniyet kemeri takılı olan bir yolcunun burun bölgesinden yaralanamayacağı gözetilerek müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, somut olayda araç istiap haddi aşılmış olduğundan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini,

ceza dosyasının celp edilerek uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının tespiti gerektiğini, başvuran tarafın faiz talebinin reddi gerektiğini, huzurdaki başvurunun ikame edilmesinde müvekkili sigorta şirketinin kusuru bulunmadığından yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini, hükmolunacak vekalet ücretinin AAÜT'de belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Yapılan başvurunun kabulü ile 50.922,15 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 21.03.2022 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte Ethica Sigorta A.Ş'den tahsili ile başvuru sahibine ödenmesine" karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine.

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuru sahibinin davalıya başvuruda bulunduğu, ek belgeler içerisinde mevzuata uygun hazırlanmış raporla sigorta şirketine başvuru şartını yerine getirdiği, raporda kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre maluliyet oranının tespit edildiği ve raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu, kazanın tek taraflı kaza olduğu, resmi makamlarca düzenlenen kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün %100 kusuru nedeni ile tek kusurlu olduğunun tespit edildiği,

tazminatın TRH 2010 Yaşam Tablosuna ve progresif rant yöntemine göre yapılması gerektiği, başvuranın kaza anında emniyet kemerinin takılı olmadığına dair somut bir delil olmadığı ayrıca istiap haddinin aşılması dolayısıyla kazanın meydana geldiğine dair somut delil olmadığı, kazanın davalıya sigortalı araç sürücüsün kusuru ile meydana gelmiş olduğu, davalının tazminat miktarından müterafik kusur indirimi yapılmamasında isabetsizlik bulunmadığı,

başvuran yararına hükmedilen vekalet ücretinin Sigortacılık Kanunu 30/17'nci ve Yönetmeliğin 16/13'ncü maddesi uyarınca karar tarihindeki AAÜT 17/2. maddesine göre hesaplanacak ücretin 1/5' i oranında (maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla) belirlenmesi gerektiği gerekçesiyle, "6.1.

İtiraz eden davalı vekilinin itirazları kısmen kabul edilerek Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin kararının 5.3. maddesinin aşağıdaki şekilde değiştirilmesine, diğer hükümlerin aynı şekilde infazına,“5.3. Başvuru sahibi vekil ile temsil edilmiş olduğundan 5.100,00 TL vekalet ücretinin sigorta şirketinden alınarak başvuru sahibine ödenmesine,” ibaresinin yazılmasına, hükmün bu şekli ile düzeltilmesine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacı tarafından usulüne uygun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik esaslarına göre sağlık kurulu raporu sunulmadan iş bu başvuruda bulunulduğundan davanın HMK 115. maddesi gereği usulden reddinin gerektiğini, taraflar arasında maluliyet oranı hususunda anlaşmazlık bulunduğundan ATK'dan rapor aldırılması gerektiğini, medikal firma raporu ile başvuran tarafça sunulan maluliyet raporu arasında açık çelişki bulunduğunu, somut olayda istiap haddinin aşılması ve emniyet kemerinin takılı olmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın yaptığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davalı taraf, davacının istiap haddini aşar biçimde şoför dahil 5 kişilik araçta 7 kişi seyahat ederek yaralanmanın meydana geldiğini, müterafik kusurlu sayılması gerektiğini savunmuştur.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3 üncü maddesi uyarınca taşıma sınırı (istiap haddi/Kapasite), bir aracın güvenle taşıyabileceği en çok yük ağırlığı veya yolcu sayısını göstermekte olup ikincil mevzuat ve eki cetveller ile aracın trafik tescil belgesinde; yolcu taşıma izni verilen araçlarda azami kaç koltuk bulunacağı, kaç yolcu taşınabileceği, ayakta veya aracın römorkunda yolcu taşınıp taşınamayacağı hususları belirlenmiştir.

Davacının, yolcu taşıma kapasitesi aşılmasına rağmen seyahat etmek suretiyle zararın artmasında katkısının bulunduğu, dolayısıyla müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine dair davalının savunması İtiraz Hakem Heyetince kabul edilmemiştir.

Zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur, Türk Borçlar Kanunu'nun 52 nci maddesinde düzenlenmiştir. Mağdurun kusurunun, zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması söz konusu olabileceği gibi belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılması da gerekebilecektir.

Somut olayda; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesine göre davalıya sigortalı aracın azami yolcu kapasitesinin sürücü dahil 5 kişi olmasına rağmen araçta 7 kişi bulunduğu hususu trafik kaza tespit tutanağı ile sabittir. Bu hali ile meydana gelen olayda istiap haddinin aşıldığının kabulü gerekmektedir.

Buna göre; davacının yolcu taşıma kapasitesi aşılan araçta seyahat etmesi nedeniyle zararın artmasında katkısının bulunduğu gözetilerek TBK’nın 52 nci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,10.12.2024 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3 üncü maddesi uyarınca taşıma sınırı (istiap haddi/kapasite), bir aracın güvenle taşıyabileceği en çok yük ağırlığı veya yolcu sayısını göstermekte olup ikincil mevzuat ve eki cetveller ile aracın trafik tescil belgesinde; yolcu taşıma izni verilen araçlarda azami kaç koltuk bulunacağı, kaç yolcu taşınabileceği, ayakta veya aracın römorkunda yolcu taşınıp taşınamayacağı hususları belirlenmiştir.

Somut olayda; aracın otomobil olduğu, azami yolcu kapasitesinin sürücü dahil 5 kişi olduğu anlaşılmakla kaza tespit tutanağı incelendiğinde davacının yolcusu olduğu araçta bulunan sürücü dahil 7 kişi (biri 3 ve biri 5 yaşlarında 2 çocuk ile 5 yetişkin) ile seyir halinde iken kazanın meydana geldiğinin belirtildiği görülmüştür.

İtiraz Hakem Heyetince olayın oluş şekline göre kazanın istiap haddinin aşılmasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususunda alanında uzman bir bilirkişiden bilirkişi raporu alındıktan sonra sonucuna göre müterafik kusur durumunun değerlendirilmesi gerektiği şeklindeki değişik gerekçeyle kararın bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan; sayın çoğunluğun "istiap haddinin aşıldığı ve tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması" şeklindeki bozma gerekçesine yalnızca bu yönüyle katılmıyorum.