Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15274 K.2024/12593

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 23.03.2021 tarihinde yaptığı trafik kazası sonucu müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 22.06.2022 tarihli talep arttırım dilekçesiyle talebini 107.746,70 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuran vekili ile yapılan protokol, sulh, feragatname ve ibraname ile %100 kusur, %8 maluliyet oranı üzerinden 29.11.2021 tarihinde 38.500,00 TL tutarında ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin rapor tarihine güncellenerek tenzil edilmesi gerektiğini, başvuran tarafından sunulan maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Yönetmeliğe göre rapor alınması gerektiğini, sunulan sağlık kurulu raporu usulüne uygun düzenlenmediğinden başvurunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 115 inci maddesi gereği usulden reddi gerektiğini,

maluliyet oranının kesin ve şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi için üniversite hastahanelerinin adli tıp anabilim dalı bölümlerinden seçilmiş adli tıp anabilim dalı uzmanlarından genel şartlara uygun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik'e göre maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, tazminat hesaplamasında TRH 2010 Yaşam Tablosunun kullanılması,

%1,8 teknik faiz uygulanması ve hesaplamanın aktüeryal yöntemle yapılması gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması gerektiğini, uyuşmazlığa konu kazada başvuranın müterafik kusuru bulunduğundan tazminattan indirim yapılmasını talep ettiklerini, soruşturma ve kovuşturma dosyasının celp edilerek uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının tespiti gerektiğini, başvuranın temerrüt tarihinden itibaren faiz talebi ile avans faiz talebinin reddi gerektiğini,

vekalet ücretinin AAÜT'de belirlenen tutarın 1/5'i olarak karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Başvurunun kabulü ile 107.746,70 TL maluliyet tazminatının davalıdan alınarak başvurana ödenmesine, hükmedilen alacağa 21.10.2021 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine" karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine.

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hükme esas alınan bilirkişi raporunda ödeme tarihi itibariyle de hesaplama yapılmış olup ödeme miktarı ile ödenmesi gereken miktar arasında fahiş fark tespit edildiği, maluliyet raporunda, kişinin muayenesinin yapıldığı, tıbbi evrakların incelendiği, kaza ile maluliyet arasında illiyet bağı kurulduğunun tespit edildiği, kaza tarihinde geçerli olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda başvuranın engel oranının %14 olduğunun tespit edildiği,

tazminatın güncel tarihli Yargıtay kararlarına uygun şekilde TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile hesaplanmasında bir isabetsizlik görülmediği, somut olayda kaza tek taraflı olarak meydana gelmiş olup başvuru sahibinin yolcu konumunda olduğu, kaza tespit tutanağına göre sürücünün %100 kusurlu olduğu, başvuru sahibinin kazaya neden olduğuna ilişkin bir delil mevcut olmadığı, ayrıca davalının kısmi ödemeyi sigortalı aracın sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu kabul ederek yaptığı, yolcu konumundaki başvuru sahibinin emniyet kemerini takıp takmadığı hususunda kaza tutanağında belirsiz bilgisi mevcut olduğu,

müterafik kusur indirimi talebine konu edilen söz konusu iddianın açıklığa kavuşturulması hususunda ispat külfetinin itiraz eden davalı şirkette olduğu, davalının herhangi bir delile dayanmayan bu iddiasını ispatlayamadığı, Uyuşmazlık Hakemi başvuru sahibi lehine 5.100,00 TL asgari maktu vekalet ücretine hükmettiğinden davalı vekilinin vekalet ücretine ilişkin itirazının reddi gerektiği gerekçesiyle, itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; başvuran vekili ile yapılan protokol, sulh, feragatname ve ibraname ile %100 kusur, %8 maluliyet oranı üzerinden 29.11.2021 tarihinde 38.500,00 TL tutarında ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin rapor tarihine güncellenerek tenzil edilmesi gerektiğini, başvuran tarafından sunulan maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Yönetmeliğe göre rapor alınması gerektiğini, sunulan sağlık kurulu raporu usulüne uygun düzenlenmediğinden başvurunun HMK 115 gereği usulden reddi gerektiğini,

maluliyet oranının kesin ve şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi için üniversite hastahanelerinin adli tıp anabilim dalı bölümlerinden seçilmiş adli tıp anabilim dalı uzmanlarından genel şartlara uygun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik'e göre maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, tazminat hesaplamasında TRH 2010 Yaşam Tablosunun kullanılması,

%1,8 teknik faiz uygulanması ve hesaplamanın aktüeryal yöntemle yapılması gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması gerektiğini, uyuşmazlığa konu kazada başvuranın müterafik kusuru bulunduğundan tazminattan indirim yapılmasını talep ettiklerini, soruşturma ve kovuşturma dosyasının celp edilerek uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının tespiti gerektiğini, huzurdaki başvurunun ikame edilmesinde müvekkili sigorta şirketinin kusuru bulunmadığından yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini,

vekalet ücretinin AAÜT'de belirlenen tutarın 1/5'i olarak karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın yaptığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davaya konu kazanın gerçekleştiği tarih (23.03.2021) itibariyle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup, davacının maluliyetinin bu Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gereklidir. Bu Yönetmeliğin 2 nolu ek cetveli olan engel oranları alan klavuzunun "kas iskelet sistemi" başlığı altında yer alan "omurgaya ait sorunlarda engellilik" maddesinde, engellilik belirlemesinin kriterleri düzenlenmiştir.

Omurga sorunlarında engellilik belirlemesi için 2 model (yaralanma modeli veya tanı ilişkili değerlendirme ile eklem hareket genişliği modeli veya fonksiyonel model) öngörülmüş ve her iki modele göre yapılacak belirlemede de "engelin kalıcı ve stabil olması, son 12 ayda değişiklik olmaması" ve "patolojinin kalıcı ve stabil olması, yetersizliğin en az 1 yıldır devam ediyor olması" ölçütleri getirilmiştir.

Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından kaza tarihinden 6 ay sonra düzenlenen 30.09.2021 tarihli raporda, davacının kaza nedeniyle oluşan maluliyeti %14 olarak belirlenmiştir. Anılan bu raporun tanziminde 20.02.2019 tarihli Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ile ekindeki cetveller kullanılarak belirleme yapılması yerinde olmakla birlikte, davacının kazadaki C1 vertebra korpus fraktürü nedeniyle oluşan omurga hasarı için yönetmelikteki bir yıllık süre gözetilmemiş ve bu hususta bir değerlendirme de yapılmamıştır.

Açıklanan hukuki ve maddi olgular karşısında; davacının muayenesi de yapılarak kaza nedeniyle maluliyeti oluşup oluşmadığı ve varsa maluliyet oranının, 20.02.2019 tarihli Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri ile ekindeki cetvellere göre belirlenmesi için, en yakın üniversite hastanesinin adli tıp anabilim dalı başkanlığından rapor alınıp oluşacak sonuca göre (maluliyet oranı bakımından davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak) karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,