Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/1781 K.2023/7350

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, 11.12.2019 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazası sonucunda müvekkilinin yaralanarak malul kaldığını belirterek sürekli iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik kaydı ile 5.000,00 TL tazminat talep etmiş, yargılama sırasında talebini 130.037,76 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğini, müvekkiline gerekli evrak ile müracaat olmadığını, bu nedenlerle dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddi gerektiğini, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik uyarınca yeniden maluliyet raporu alınması, hesaplamanın aktüer bilirkişi tarafından yapılması gerektiğini, Anayasa Mahkemesi kararlarının geriye yürümeyeceğini, müterafik kusur indirimi yapılması, davacının gelir elde edeceği tarihin 18 yaş olarak alınması gerektiğini, müvekkilinin temerrüte düşmediğini, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI

...'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...Sağlık Bakanlığı Edremit Devlet Hastanesi'nin belirlediği %7 maluliyet oranı da dikkate alınarak kusur ve aktüer raporu alındığı, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre davacının sürekli iş göremezlik zararının 130.037,76 TL olarak hesaplandığı, davacının kaskı olmaması nedeni ile tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapıldığı" gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 104.030,20 TL'nin 11.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir.

B. İtiraz sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; müvekkiline gerekli evrak ile müracaat yapılmadığını, hükme esas alınan maluliyet raporunun ilgili yönetmeliğe uygun olmadığını, davacının kaza tarihinde 18 yaşından küçük olması nedeni ile gelir elde edeceği tarihin 18 yaş olması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin esas alınması gerektiğini, temerrüt tarihinin hatalı olduğunu, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek ... kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...davalıya gerekli evrak ile başvurulmuş olduğu, dosyada mevcut maluliyet raporunun usul ve yönetmeliğe uygun bulunduğu, davacının kaza tarihinde 17 yaş 8 ay 20 gün rapor tarihinde ise 18 yaşından büyük olması ve hesaplamanın asgari ücrete göre yapılmış olması nedeni ile bu yöndeki davalı itirazının yerinde olmadığı, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %0 teknik faize göre yapılmasının doğru olduğu, davacı tarafından davalıya 01.02.2021 tarihinde başvuru yapıldığından 11.02.2021 tarihinden itibaren faiz işletilmesinde isabetsizlik olmadığı, davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde görüldüğü" gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde alınmadığını, müvekkili tarafından Ayvalık Devlet Hastanesi'ne sevk yazısı yazıldığı ancak bu hastaneden temin edilen bir raporla başvuru yapılmadığını, sunulan maluliyet raporunun engelli kimlik kartı almaya yönelik olduğunu, davacının daha önce Kuruma sunmuş olduğu Balıkesir Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı tarafından tanzim edilen raporda %5 maluliyetin belirlendiğini,

medikal inceleme raporunda ise maluliyet olmadığının tespit edildiğini, maluliyet raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, davacının kaza tarihinde 17 yaşında olup ana babasının sorumluluğunda olmakla müvekkilinin kusuru olmadığını, bilinen dönem hesabında davacının gelir elde edeceği tarihin 18 yaş olarak alınması gerektiğini, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz oranına göre yapılması gerektiğini, temerrüt tarihinin hatalı olduğunu, müvekkilinin temerrüte düşmediğini, aksi düşünülse dahi faiz başlangıç tarihinin başvuru tarihi olması gerektiğini,

davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi bulunmayan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, ... Yönetmeliği'nin 9 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacı vekili, davacının meydana kazada yaralandığını ve malul kaldığını açıklayıp iş göremezlik tazminatı talebinde bulunmuştur.

Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının usulüne uygun şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Söz konusu belirlemenin ise kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik'i, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmelik'i, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik,

ayrıca çocuklar için 20.02.2019 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Çocuklar için Özel Gereksinim Değerlendirmesi Yönetmelik” hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların kaza tarihinde yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre düzenlenmesi gereklidir. Davaya konu kaza tarihi 11.12.2019 olup davacının kaza tarihinde 18 yaşından küçük olduğu dikkate alındığında kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan yönetmelik Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'tir.

Somut olayda davacıda oluşan maluliyet oranının tespitine yönelik olarak Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurul Raporu alınmış olup, anılan raporun hangi yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği anlaşılmamaktadır. Rapor bu haliyle karar vermeye elverişli değildir.

Buna göre, İtiraz Hakem Heyetince kaza tarihi itibari ile yürürlükteki Yönetmelik hükümleri uyarınca, usulüne uygun, denetime ve karar vermeye elverişli olacak şekilde davacının maluliyet oranının belirlenmesi amacıyla, en yakın üniversite hastanesinden, Balıkesir Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı tarafından tanzim edilen 12.06.2020 tarihli raporun da irdelendiği, içerisinde ortopedi ve deri hastalıkları uzmanlarının da bulunduğu heyetten yeni bir rapor alınarak oluşacak sonuca göre (temyiz eden davalının lehine usuli kazanılmış haklar da gözetilmek suretiyle) karar verilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

3. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrasında "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesine 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6 ncı maddesi ile eklenen (13) numaralı fıkrasında, "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,