Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/4309 K.2023/8981

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince vekalet ücretine yönelik itirazın kabulü ile kararın düzeltilmesine, diğer itirazların reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili. 04.08.2020 tarihinde, davalının zorunlu mali sorumluluk sigortası (ZMSS) ile sigortaladığı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında yolcu olarak bulunan davacının yaralanarak en az %15 oranında malul kaldığını, davalı tarafından sürekli iş göremezlik nedeniyle 79.968,00 TL kısmi ödeme yapılmışsa da zararın karşılanmadığını belirterek, belirsiz alacak davası olarak,

4.400,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 100,00 TL geçici bakıcı giderinin sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiş, bila tarihli dilekçe ile talebini 69.159,74 TL bakiye sürekli iş göremezlik, 9.298,84 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.324,71 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere 80.783,29 TL olmak üzere 67.590,00 TL olarak artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; sorumluluğun poliçe limiti ile sınırlı olduğu, 15.04.2021 tarihinde yapılan 79.968,00 TL ödeme ile poliçeden kaynaklanan sorumluluğun sona erdiği, davacının davalı ... ibra ettiği, başvurunun reddi gerektiği, aksinin kabulü halinde Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden seçilecek kusur konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerektiği, dosyaya sunulan maluliyet raporu nedeniyle davacıya ödeme yapıldığı, artan maluliyetin söz konusu olmadığı, maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlenmediği,

TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanmak suretiyle hesaplama yapılması gerektiği, koruyucu tertibat bakımından müterafik kusur değerlendirilmesi yapılması gerektiği, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinin teminat kapsamında bulunmadığından reddi gerektiği, avans faizi isteminin haksız olduğu, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek başvurunun reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı tarafından sunulan maluliyet raporunun ilgili yönetmeliğe uygun düzenlendiği, aktüer bilirkişi raporunun gerekçeli, ayrıntılı ve denetime elverişli olduğu gerekçesiyle TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniği uygulanmak ve ödeme güncellenerek düşülmek suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda başvurunun kabulü ile 69.159,74 TL bakiye sürekli iş göremezlik, 9.298,84 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.324,71 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere 80.783,29 TL'nin 29.06.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; ödeme ile poliçeden kaynaklanan sorumluluğun sona erdiği, taraflar arasında ibraname düzenlendiği, maluliyet artışı olmadığı, kusur raporu alınması gerektiği, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanmak suretiyle hesaplama yapılması gerektiği, geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı giderinin teminat kapsamında bulunmadığından reddi gerektiği, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından rücuya tabi ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiği, müterafik kusur indirimi gerektiği, rapor ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu,

davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kısmi ödemenin yetersizliğinin bilirkişi raporu ile belirlendiği, maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlendiği, davalının sigortaladığı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağı ile sabit olduğu, tazminat hesabının Yargıtay içtihatlarına uygun olduğu, davalının geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı giderinden sorumlu olduğu, davaya konu kazanın iş kazası niteliğinde olmadığı, rapor ücretinin makul gider olarak değerlendirilip yargılama giderleri arasında hükmedilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı,

müterafik kusur indirimini gerektirir durumun ispatlanamadığı gerekçesiyle diğer itirazlarının reddine, davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiği gerekçesi ile itirazın kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının hüküm kısmının düzeltilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; itiraz dilekçesinde açıkladığı nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 87, 88, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliği'nin 16 ncı maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, başvurunun usulüne uygun olmasına, ibraname düzenlenmesinin ardından iki yıl içinde başvuru yapılmasına, davalının geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinden sorumlu olmasına, rapor ücretinin yargılama gideri olmasına, kazanın iş kazası olduğuna yönelik bir bilgi/belge bulunmamasına, müterafik kusur indirimini gerektirir bir husus bulunmamasına,

davacının yolcu olup kaza tespit tutanağından davalının sigortaladığı araç sürücüsünün kusurunun olduğunun anlaşılması karşısında kusur oranlarının tespiti için rapor alınmamasında isabetsizlik olmamasına, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından varsa geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastanelerin adli tıp anabilim dalı başkanlıkları ve benzeri kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre sağlık kurulu raporu alınmalıdır.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir. Eldeki davada kaza, 11.11.2019 tarihinde meydana gelmiştir.

Davacı tarafından sunulan ve Kütahya Evliya Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen 12.02.2021 tarihli maluliyet raporunda kişinin sol humerus şaft kırığına bağlı gelişen arızaları nedeniyle %15 oranında malul olduğunun belirtildiği; ancak raporu düzenleyen heyette ortopedi uzmanının bulunmadığı, anılan raporun hükme esas almaya elverişli olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacı tarafından kararın temyiz edilmediği göz önüne alındığında, davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle, yukarıda açıklandığı şekilde, içerisinde ortopedi uzmanı doktorun da bulunduğu heyetten kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3.Davacı vekili, davadan önce davalı tarafından bir kısım ödeme yapılıp ibraname düzenlendiğini, ancak tazminat miktarı yetersiz kaldığından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 111 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ibranamenin geçersiz olduğunu ileri sürerek bakiye zararın tazminini talep etmiştir.

2918 sayılı Kanun’un 111 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tazminat miktarlarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşma veya uzlaşmaların yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebileceği öngörülmüştür.

Zarar sorumlusu davalı ... şirketince ödenen bedellerin ödeme tarihi itibarıyla yeterli olup olmadığının belirlenmesi için öncelikle, ödeme tarihindeki verilere göre tazminat hesabının yapılması ve hesaplanan bu bedel ile davalı tarafından ödenen bedel arasında fahiş fark olup olmadığının saptanması; fahiş fark var ise zarar ve yararın denkleştirilmesi ilkesi gereğince hesap raporunun düzenlendiği tarihe kadar geçen süre için yasal faiz uygulanmak suretiyle hesaplanan tutardan en son olarak davalı tarafından yapılan ödeme mahsup edilerek bakiye zarar yönünden talebin kabulüne karar verilmesi gerekmektedir. Bu yönü gözetmeyen rapora göre verilen hükmün bozulması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,