Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/4352 K.2025/8978

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

21.04.2014 tarihinde müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu davalı ...’ın sürücüsü, davalı ...'nin malik ve işleteni, davalı .... nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortalı otobüsün, önünde seyreden dava dışı özel halk otobüsüne çarpması sonucu oluşan trafik kazasında müvekkilinin yaralanarak malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak şimdilik 1.000,00 TL iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... şirketi haricindeki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talep artırım dilekçesiyle maddi tazminata ilişkin talebini 77.807,71 TL 'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin kazanın meydana gelmesindeki kusur oranının henüz açık ve net olarak belirlenmediğini, maddi tazminattan davalı ... şirketinin sorumlu tutulması gerektiğini, davacının talep ettiği manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... Anonim Türk Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde, kusur ve maluliyet oranlarının tespiti için rapor alınmasını, davacıya ödeme ve/veya gelir bağlanıp bağlanmadığının SGK’dan sorulması gerektiğini, müvekkili şirketin temerrüde düşürülmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3.Davalı ...(... Genel Müdürlüğü) vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin kazanın oluşumunda işleten sıfatıyla hiçbir kusurunun bulunmadığını, davalı sürücüye izafe edilen kusur oranını kabul etmediklerini, davacının talep ettiği manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİNİN İLK KARARI

Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 19.06.2018 tarihli ve 2014/1335 E., 2018/555 K. sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne, 77.807,71 TL iş göremezlik tazminatının bu rakam itibariyle kabulü ile bu rakamın davalı ... şirketi yönünden 23.07.2014 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden olay tarihi olan 21.04.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 21.04.2014 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka yasal faizi ile birlikte davalılar ... Genel Müdürlüğü ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 19.06.2018 tarihli ve 2014/1335 E., 2018/555 K. sayılı kararına karşı süresi içinde davalı ...(... Genel Müdürlüğü) vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesinin 14.09.2020 tarihli 2020/821 E., 2020/689 K. sayılı kararı ile davalı ... (...

Genel Müdürlüğü) vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-a-3. maddesi gereğince kabulü ile, Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19.06.2018 tarihli ve 2014/1335 E., 2018/55 K. sayılı kararının kaldırılmasına.

HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca dosyanın görevli Ankara Nöbetçi Tüketici Mahkemesine tevzi edilmek üzere Ankara Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine karar verilmiş, dosya Ankara 2. Tüketici Mahkemesinin 2020/359 Esasına kaydedilerek bu mahkemede yargılamaya devam edilmiştir.

V. İLK DERECE MAHKEMESİNİN İKİNCİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ceza davasında Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığından alınan 15.10.2014 tarihli rapora göre; davalı sürücü ...'ın kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunun tespit edildiği, dosya kapsamında alınan ...

Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Bilimleri Böltümü Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından hazırlanan 31.09.2016 tarihli rapora göre davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin %14,1 oranında, geçici iş göremezlik süresinin 6 ay olduğu,

11.01.2018 tarihli aktüer bilirkişi raporu ile tazminatın usulüne uygun şekilde hesaplandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 77.807,71 TL iş göremezlik tazminatının bu rakam itibariyle kabulü ile bu rakamın davalı ... şirketi yönünden 23.07.2014 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden olay tarihi olan 21.04.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 21.04.2014 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka yasal faizi ile birlikte davalılar ...

Genel Müdürlüğü ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

VI. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde davalı ...(... Genel Müdürlüğü) vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin kararı ile davalı ...(... Genel Müdürlüğü) vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ...(... Genel Müdürlüğü) vekili temyiz dilekçesinde; müvekkili idarenin bir kamu kuruluşu olduğunu, davanın idare mahkemesinde tam yargı davası olarak görülmesi gerektiğini, mahkemenin görevli olmadığını, müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, davaya konu kazaya karışan araç her ne kadar müvekkiline ait ise de davalı araç sürücüsü ...’ın müvekkilinin hizmet alımı yaptığı ...

A.Ş. bünyesinde çalıştığını, aracın kaza esnasında davalı sürücü ... tarafından sevk ve idare edildiğini, bu nedenle müvekkili yönünden davanın husumetten reddi gerektiğini, İlk Derece Mahkemesince Ankara Batı 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/268 Esas sayılı dosyası ile aldırılan ve Adli Tıp Kurumu ...

Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı tarafından düzenlenen 15.10.2014 tarihli raporla; olayın meydana gelmesinde davalı sürücü ...'ın asli kusurlu olduğu, dava dışı sürücü ...'ın kusursuz olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle Ankara Batı 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/268 Esas sayılı dosyasında belirlenen kusur oranlarının esas alındığını, ancak müvekkilinin belirtilen ceza dosyasının tarafı olmadığını, bu hususun mahkemece dikkate alınmadığını, tarafı olmadıkları, beyan ve itirazlarını sunamadıkları dosyada belirlenen kusur oranları esas alınarak düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda kurulan hükmün hukuka aykırı olduğunu,

hükmedilen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, rapordaki muhtemel yaşam süresinin uzun belirlendiğini, davacının mesleği olmamasına ve çalışmamasına rağmen net asgari ücret üzerinden tazminat hesaplanmasının doğru olmadığını, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, müvekkili aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde davalı sürücüye rücu edileceğinden, davalı sürücünün sosyo-ekonomik durumu gözetilerek hüküm kurulması gerektiğini, davacının davaya konu aracın sigorta şirketine başvurması,

sigorta şirketinin davacının maddi ve manevi zararlarını karşılaması gerektiğini, davalı ... şirketinin manevi tazminat talebinden de sorumlu bulunduğunu beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalıların Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı (ZMSS), işleteni ve sürücüsü oldukları aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı yolcunun uğradığı sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile manevi tazminat talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, adli yargının görevli olduğu, davalı ... İşletmesi Müessesesinin(...

Genel Müdürlüğü) davaya konu aracın işleteni olmasına göre meydana gelen zarardan sorumlu olduğu, kesinleşen ceza davasında alınan rapora göre davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunun anlaşıldığı, hükmedilen manevi tazminat miktarının kaza tarihi, kusur durumu, davacının kazadaki yaralanmasına bağlı oluşan maluliyetine göre uygun miktarda olduğu, aktüer bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu, davacının gelirinin asgari ücret kadar olduğu kabul edilerek yapılan tazminat hesabında hata olmadığı, maluliyet raporunun mevzuat hükümlerine uygun hazırlandığı,

davalı işletenin davacının manevi zararından da sorumlu olduğunun anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VIII. KARAR