Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/6310 K.2024/726

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 06.07.2020 tarihinde davacının yolcu olduğu motosiklet ile plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen başka bir aracın çarpışması neticesi oluşan trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davalı kurum tarafından yapılan ödemenin zararı karşılamadığını, bakiye zararın karşılanması için davalı kuruma başvurulduğunu ancak bakiye zararın ödenmediğini iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 203.267,00 TL'ye, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 10.461,00 TL'ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıya %10 maluliyet oranı dikkate alınarak, TRH-2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz ile ve kask takmaması sebebiyle % 20 müterafik kusur indirimi yapılarak hesaplanan tazminattan, bu tazminatın 20.000,00 TL' sinin temlik edilmesi nedeniyle, 20.000,00 TL düşülerek bulunan 70.961,00 TL' nin ödendiğini, bu şekilde davalının sorumluluğunun sona erdiğini, iş bu davanın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu' nun 111 inci maddesi nedeniyle reddi gerektiğini, ödeme tarihindeki veriler esas alındığında ödemenin yeterli olduğunun görüleceğini,

sunulan maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediğini, geçici iş göremezlik tazminatının davalı kurumun sorumluluğunda bulunmadığını, kusur ve tazminatın belirlenmesi bakımından dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiğini, başvuranın müterafik kusurunun dikkate alınması gerektiğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, Komisyona başvuru tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini,

başvuran lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT)' ne göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olabileceğini savunarak talebin reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davanın kabulüne, 203.767,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 10.461,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 214.228,00 TL tazminatın 16.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurana gerekli ödemenin yapılması ile sigorta şirketinin sorumluluğunun kalmadığını, geçici iş göremezlik tazminatından Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)’ nun sorumlu olduğunu, başvuranın kask takmamasından dolayı hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, temerrüt tarihinin hatalı olduğunu, başvuran lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı kurumca yapılan ödemenin güncellenerek düşüldüğü, geçici iş göremezlik tazminatının davalı kurumun sorumluluğunda bulunduğu, araç askeri araç olup kask takmayı gerektirecek bir durum bulunmadığından müterafik kusur indirimi yapılmamasında bir hata bulunmadığı,

temerrüt tarihinin sigorta şirketine başvuru tarihine 8 iş günü eklenmek suretiyle bulunmasında hata bulunmadığı gerekçesiyle bu yönlere değinen davalı vekilinin itirazlarının reddine ancak vekalet ücretinin AAÜT' ye göre belirlenen rakamın 1/5' i olması gerektiği yönündeki itirazının kabulü ile vekalet ücreti dışındaki Uyuşmazlık Hakem kararının aynen infazına, "6.1.

Uyuşmazlık Hakem Heyeti’nin 26.01.2022 tarih ve 2022/K-197703 sayılı kararının sonuç bölümünün "3 nolu" bendinin “Başvuran vekil ile temsil edildiğinden AAÜT 17/1 ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu' nun 30 uncu maddesi gereğince kabul edilen alacak üzerinden hesaplanan nispi 5.100,00 TL vekalet ücretinin ...' ndan alınarak başvurana ödenmesine,” şeklinde düzeltilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının alacağının 20.000,00 TL' sini temlik ettiğini, bu nedenle davacıya ödeme yapılırken 20.000,00 TL temlik bedelinin ödenen tazminattan düşüldüğünü, davacıya temlik ettiği miktarın da ödendiğini kabul ederek hesaplama yapılması gerektiğini, gerçekten % 10 maluliyet oranı, 20.000,00 TL temlik bedelinin ödendiğinin kabulü, TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ve % 20 müterafik kusur indirimi yapılarak hesap yapıldığında ödemenin yeterli olduğunun görüleceğini, bu nedenle davanın 2918 sayılı Kanun'un 111 inci maddesi gereğince reddi gerektiğini,

geçici iş göremezlik tazminatı talebinin davalı kurumun sorumluluğunda olmadığını, askerlik ve iş arama sürelerinin hesapta dışlanması gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılmadan hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, davacının motosiklete kasksız ve koruyucu giysi olmadan bindiğini, faiz başlangıcının hatalı belirlendiğini, Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru tarihinden itibaren faize hükmedilebileceğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan ve malul kalan yolcunun davalı ...'ndan sürekli iş göremezlik tazminatı ve geçici iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve geçici iş göremezlik tazminatının poliçe kapsamında olmasına, davacının askerlik süresince efor kaybı olacağının kabulü ile bu süre içinde tazminat hesaplanmasında hata bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 52 nci maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 78 inci ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 150 nci maddesi ve eki Cetvel uyarınca; bisiklet, elektrikli bisiklet, motorlu bisiklet ve motosikletlerde sürücülerin koruma başlığı ve koruma gözlüğü, yolcuların ise koruma başlığı (kask) takması zorunludur.

Davacının motosiklette seyahat etmesine rağmen koruma başlığı (kask) takmaması nedeniyle zararın oluşumunda veya artmasında katkısının bulunduğu, dolayısıyla müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine dair davalının savunması İtiraz Hakem Heyetince kabul edilmemiştir.

Somut olayda; yolcu konumunda bulunan davacının trafik kazası sonucu yaralandığı ve koruyucu başlık (kask) takmadığı hususu, yaralanmanın kafa bölgesinden olması olgusu ile sabittir. Buna göre; davacının koruyucu başlık (kask) takmaması nedeniyle zararın oluşumunda veya artmasında katkısının bulunduğu gözetilerek TBK’nın 52 nci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

3. Davacının alacağın % 20' sini temlik ettiği, bu temliğin iptali için dava açıldığı iddia edilmiş olup, davacının temlikin iptali davası açıp açmadığı, açılmış ise bu davada nasıl bir karar verildiği araştırılarak, temlik iptal edildi ise % 20 indirim yapılmadan, iptal edilmedi ise temlik edilen kısım bakımından davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığı dikkate alınarak karar verilmesi için kararın bozulması gerekmiştir.

4.Davalı ...'nın davacıya 31.03.2021 tarihinde kısmi ödeme yaptığı, bu tarih itibariyle davalının temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Bu temerrüt tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği dikkate alınmalıdır.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2), (3) ve (4) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,