Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/7111 K.2022/10559

Davacı ... vekili Avukat ... .....tarafından, davalı ... aleyhine 11/11/2014 gününde verilen dilekçe ile haksız işgal sebebiyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın yargı yolu nedeniyle reddine dair verilen 17/12/2019 günlü karara karşı, davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu neticesinde kararda yazılı nedenlerden dolayı verilen istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen hükmün Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

KARAR

Davacı vekili; müvekkilinin taşınmazına ve taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatlara davalı İdarenin taşeronları tarafından inşaat atıkları, hafriyat molozları dökülmesi suretiyle zarar verildiğini iddia ederek, verilen zararın tesbiti ile taşınmazı eski hale getirebilmek için gerekli masrafların faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir. Davalı vekili; davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılamada toplanan delillere göre; asıl dava ve birleşen dosya davacısının davasının kabulüne, davalılardan 452.300,00 TL’nin müştereken müteselsilen tahsiline, asıl davada davalı olan Cengiz İnşaat San. ve Tic. A.Ş.’ye karşı açılan davanın ise pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair verilen karara karşı, asıl ve birleşen davanın davacı vekili ve birleşen davanın davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuş.

Bölge Adliye Mahkemesince tarafların istinaf başvurularının usulen kabulüne, HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, dosyanın açıklanan hususlarda yeniden yargılama yapılmak üzere mahkemesine iadesine karar verilmiş;

ilk derece mahkemesince iade kararı gibi davalı kurum yönünden dosyanın tefrikine karar verildikten sonra tefrik edilen dosyada mahkemenin görevsizliğine, görevli yargı yolunda dava açmakta davacının muhtariyetine karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, haksız işgal nedeniyle maddi tazminat istemlerine ilişkindir.

Bir kamu kurumu tarafından bir tesisin yaptırılması sırasında devlet malı olmayan yerlerden toprak veya kum alınması yahut böyle yerlere toprak, kum veya moloz yığılması neticesinde doğan zararların ödetilmesi istekleri, başkasının malına kamu kurumunun dilediği gibi el atma hakkı bulunmadığı ve plan veya projelere ve şartnamelere başkasının malına ihtiyaca göre el atılabilmesini gerektirecek esaslar konulamayacağı nedeniyle haksız eylemden doğan tazminat davası sayılır.

Aynı kural ağaç kesilmesi durumunda da söz konusudur. Bundan başka yapılan işlerin plan ve projelere aykırı yapılması da idari karara aykırı bir hareketin varlığı nedeni ile yine idari kararın uygulanmasından doğan bir zarar sayılamaz ve bu bakımdan dava haksız eylemden doğan ve adli yargı yerinde bakılması gereken bir tazminat davası olarak kabul edilir.

Temyize konu edilen davada davacı, davalı İdare tarafından yapılan hızlı tren yolu inşaatı sırasında, taşınmazına inşaat atıkları, hafriyat molozları döküldüğünü, bu nedenle zarara uğradığını ve uğradığı zararın ödetilmesini istediğine göre yukarıda yazılı esasları belirten 11/02/1959 günlü ve 17/15 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının III. bendi göz önünde bulundurulmaksızın dava dilekçesinin yargı yolu bakımından reddine karar verilmiş olması bozmayı gerektirir.