Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/7749 K.2025/8924

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisi ...'nun davalı tarafından 12.06.2015 tarihinde öldürüldüğünü, Çorum 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/162 Esas sayılı dosyası ile yargılanan davalının cezalandırılmasına karar verildiğini, murisin vefatı sebebiyle müvekkillerinin maddi ve manevi olarak zarara uğradıklarını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili ... için 5.000,00 TL maddi ve 20.000,00 TL manevi tazminatın, diğer müvekkilleri için ise ayrı ayrı 500,00 TL maddi ve ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talebini ... için 154.549,90 TL ve ... için 27.575,37 TL'ye arttırmıştır.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, ... için 154.549,90 TL maddi, 10.000,00 TL manevi, Hasret için 27.575,37 TL maddi, 5.000,00 TL manevi ve diğer davacılar için ayrı ayrı 5.000,00 TL manevi tazminatın 13.06.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, diğer davacıların maddi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; hükmedilen manevi tazminat miktarının düşük belirlendiğini belirtmiştir. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; mahkemenin gerekçeli kararında çelişkiye düştüğünü, dosyada mevcut bilirkişi raporlarının çelişkili olduğunu, mahkemece bu çelişki giderilmeden karar verildiğini, müvekkiline atılı suçun kasıtlı olmayıp taksirli suç olduğunu, bu sebeple hükmedilen manevi tazminatın fazla olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalının tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bir kimsenin ölümü hâlinde, olayın özellikleri göz önünde tutularak ölenin yakınlarına uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verilebilir. Manevi tazminat, maddi bir zararın karşılanması niteliği taşımayıp zarara uğrayanda manevi huzur ve tatmini sağlamayı amaçlayan özgün bir nitelik taşır. Bu itibarla manevi tazminat, cezalandırma aracı olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanması olarak da nitelendirilemez.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu’nun 22.06.1966 tarihli ve 7/7 sayılı kararına, Yargıtayın yerleşik uygulamalarına ve çağdaş hukuk anlayışına göre manevi tazminat miktarı belirlenirken zarar görenin yakınlarının duyduğu acı, üzüntü, keder gibi duyguları hafifletmenin ve dindirmenin yanında, zarar vereni gerekli dikkat ve özeni gösterme konusunda etkileyecek ölçüde caydırıcı olması da gözetilmelidir. O hâlde takdir olunacak miktar belirlenirken; bir yandan maddi tazminatı tamamlayan bir denkleştirme unsuru olarak zarara uğrayanın tatmin edilmesi, diğer yandan zarar verenin daha dikkatli ve özenli davranıp zarar verici eylemlerden sakınması için caydırıcı etki sağlayacak bedel ödettirilmesi göz önünde tutulmalıdır.

Öte yandan, manevi tazminatın miktarı belirlenirken hukuka aykırı eylemle birlikte somut olayın özellikleri, olay ve olgular, tarafların kusuru, tarafların kusuru olmasa bile zararın artmasındaki etkileri de dikkate alınmalıdır. Ayrıca miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hâl ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenler kararda gerekçeleriyle gösterilmelidir. Zira Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca Kanun’un takdir yetkisi tanıdığı konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar vermek zorundadır.

Somut olayda; dosyadaki bilgi ve belgelere göre müteveffanın ailesiyle vakit geçirmek için gittiği şenlikte davalının alkollü olarak silahla ateş etmesi sonucu vefat etmesi, kesinleşen ceza mahkemesi kararı ile davalının bilinçli taksirle ölüme neden olma suçundan cezalandırılması, davacıların yaşadığı acı ve keder gibi tüm unsurların bir arada değerlendirilmesi neticesinde davacılar için takdir olunan manevi tazminatın az olduğu görülmüş ve daha yüksek miktarda manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin tüm, davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının davalıya yükletilmesine, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacılara iadesine,