Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10280 K.2024/4166

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece bozmaya uyularak davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıya ait 285 adet küçükbaş hayvana kaçak oldukları iddiasıyla el konulduğunu ve yediemine teslim edildiğini, ceza dosyasında beraat ve iade kararı verildiğini, 285 adet koyunun fiili el koyma tarihi olan 06.09.2000 tarihinden itibaren senelik doğurma, yün, süt, gübre gibi beklenen kâr oranlarının hesaplanarak fazlaya dair hakları saklı kalarak 8.000,00 TL tazminatın yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiş, yargılama sırasında ıslah yoluyla talebini 554.514,33 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Hazinesi vekili cevap dilekçesinde; açılan davanın haksız olduğunu, dava konusu hayvanların yediemine teslim edilmiş olmasında davalı idarenin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, yedieminin teslim aldığı mallardan sorumlu olduğunu, davalıya husumet yöneltemeyeceğinden davanın husumettin reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın zamanaşımından ve esastan da reddini istemiştir.

2. Dahili davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın esastan ve usulden reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.05.2011 tarihli, 2011/460 Esas, 2013/195 Karar sayılı kararıyla; açılan davanın kısmen kabulü ile 26.565,95 TL tazminatın 23.09.2002 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 10.11.2014 tarihli ve 2013/16469 Esas, 2014/14884 Karar sayılı ilamıyla; "... Davaya konu olayda; davacıya ait 285 adet küçükbaş hayvana kaçak oldukları iddiası ile 06.09.2000 tarihinde kolluk güçlerince el konulmuş ve yediemin olarak dava dışı ...ye teslim edilmiştir. Ceza dosyanın incelenmesinde; yedieminin hayvanlara bakmakta zorlandığını ve kendisinden alınmasını talep ettiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda mahkemece, el konulan hayvanların sahibine fiilen teslim edilip edilmediği, teslim konusunda davacıların müracaatı bulunup bulunmadığı hususları yediemin beyanı da alınarak etraflıca araştırılmalıdır. Hayvanların davacıya iade edilmediği anlaşıldığı takdirde, ceza dosyası keşif zaptı da dikkate alınarak hayvanların el koyma tarihindeki değerleri belirlenmeli ve davacının zararı hesaplanmalıdır.

Öte yandan, davacının denetim sırasında el konulan hayvanlara ait menşe şehadetnamesini ibraz edememesi, ceza mahkemesi kararının 23.09.2002 tarihinde kesinleşmesine rağmen aradan uzunca bir zaman geçtikten sonra 21.11.2011 tarihinde eldeki bu davayı açması gibi davacı kusurları birlikte değerlendirildiğinde zararın artmasında müterafik (bölüşük) kusuru bulunduğu açıktır. Bu durumda, hükmedilecek tazminat miktarından BK.

42, 43 ve 44 maddeleri gereğince uygun miktarda indirim yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir...." gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

Mahkemenin 15.07.2016 tarihli ve 2015/130 Esas, 2016/363 Karar sayılı kararıyla, "... Yapılan inceleme ve araştırma neticesinde davacının denetim sırasında el konulan hayvanlara ait menşei şahadetnamesini ibraz edememesi, ceza mahkemesinin kararının 23.09.2002 tarihinde kesinleşmesine rağmen aradan uzunca bir zaman geçtikten sonra 21.11.2011 tarihinde eldeki bu davayı açması gibi davacı kusurları birlikte değerlendirildiğinde zararın artmasında davacının kusurunun bulunduğu anlaşılmakla BK 42,43 ve 44.maddeleri gereğince tazminatın tamamen kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilerek hüküm kurulmuştur. ..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

C. Dairenin İkinci Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 28.05.2018 tarihli ve 2018/603 Esas, 2018/4494 Karar sayılı ilamıyla; "...dava tümden reddedildiğine göre yargılamada kendisini vekil ile temsil ettiren davalı lehine, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince vekalet ücreti takdiri gerekirken, bu yönde hüküm kurulmaması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir ..." gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar

Mahkeminin tarih ve sayısı yukarıda yazılı kararıyla, "...

Yargıtay bozma ilamları, yeddiemin ...in tanık sıfatıyla alınan beyanı ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının denetim sırasında el konulan hayvanlara ait menşei şahadetnamesini ibraz edememesi, ceza mahkemesinin kararının 23.09.2002 tarihinde kesinleşmesine rağmen aradan uzunca bir zaman geçtikten sonra 21.11.2011 tarihinde eldeki bu davayı açması gibi davacı kusurları birlikte değerlendirildiğinde zararın artmasında davacının kusurunun bulunduğu anlaşılmakla BK 42,43 ve 44.maddeleri gereğince tazminatın tamamen kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiş,

davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilerek hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ve davalı ... Hazinesi kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) hükümlerine göre hesaplanan 36.130,57 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Hazinesine verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; somut olayda ise mahkemece usulüne uygun davetiye ile davalıya dava dilekçesi tebliğ etmeksizin ve davalının savunmasını almaksızın karar verildiğini, somut olayda taraflar arasındaki sözleşmenin olaya hiç uygulanmadığını, hükmün gerekçesiz olduğunu, kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili olduğunu, itirazların incelenmediğini, bilirkişi raporlarındaki çelişki giderilmeden karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacıya ait küçükbaş hayvanlara kaçak oldukları iddiasıyla el konulması ve ceza yargılaması sonucunda iade kararı verilmesine rağmen hayvanların iade edilmemesi nedeniyle oluşan zararın tazmini talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427, 438 ve 439 uncu maddesi, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun (mülga) 41 inci maddesi.

3. Değerlendirme Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, özellikle verilen kararın bozmaya uygun olmasına, bozma kapsamı dışında kalarak kesinleşen hususların yeniden incelemeye konu yapılamamasına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan mahkeme kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemeye gönderilmesine,