Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10311 K.2024/5140

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davacı vekili ile davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet (ZMMS) Sigorta Poliçesi ile sigortalı aracın 09.09.2019 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacıya ait KS-RA 1973 plakalı araçta hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, hasar onarım ve değer kaybına bağlı maddi zararları için başvurmalarına rağmen sigorta şirketinin ödeme yapmadığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile hasar onarım tazminatı, değer kaybı tazminatı ve ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 7.942,71 Euro maddi tazminatın tahsilini talep etmiştir. (7.100,19 Euro hasar, 842,52 Euro bilirkişi ücreti, 5.000 Euro değer kaybı)

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı ... şirketine eksik evrakla başvuru yapıldığını ve davanın usulden reddi gerektiğini, davacıya ait aracın 165.000 kilometre üzerinde olduğundan değer kaybı hesaplamasına konu olamayacağını ve değer kaybı hesaplamasının Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin yüksek mahkeme kararları ışığında davacı taraf lehine 1/5 oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dosya içerisine sunulan taraf beyanları, deliler ve bilirkişi raporları kapsamında yapılan değerlendirme neticesinde başvurunun kısmen kabulüne, 21.147,11 TL hasar onarım tazminatı ile 3.500,00 TL değer kaybı tazminatı olmak üzere toplam 24.647,11 TL tazminatın 17.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; bilirkişi raporunda bazı parçaların değerlendirmeye alınmamasının hatalı olduğunu, zararın tazmininin Euro cinsinden gerçekleşmesi gerektiğini ve aksi halde dahi tazminat tutarının haksız fiil tarihindeki kur karşılığının değil fiili ödeme günündeki kur karşılığının olması gerektiğini, değer kaybı hesaplanırken Almanya'daki rayiç bedeller üzerinden hesaplama yapılmak yerine Türkiye'deki rayiç bedeller üzerinden hesaplama yapılmasının isabetli olmadığını, ekspertiz ücretine ilişkin taleplerinin TTK m.1426 çerçevesinde karşılanması gerektiğini, avans faiz istenemeyeceği yönündeki gerekçenin de doğru olmadığını belirterek karara itiraz etmiştir.

Davalı ... vekili itiraz dilekçesinde; sigorta şirketine eksik evrakla başvuru yapıldığını ve davanın usulden reddi gerektiğini, davacıya ait araç 165.000 kilometre üzerinde olduğundan değer kaybı hesaplamasına konu olamayacağını ve değer kaybı hesaplamasının Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin AAÜT'de belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i olması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin 03.05.2021 - K-2021/54936 sayılı kararına karşı davalı ... şirketinin itirazının reddine, davacının itirazının kısmen kabulüne, hakem kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına; davacının talebinin kismen kabulüne, hasar ve değer kaybı toplamı 3.898 Euronun 17.09.2020 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/fa maddesi gereğince devlet bankalarının yıllık euro cinsi bedele uyguladığı mevduat faizi ile birlikte fiili ödeme günü kur karşılığı üzerinden davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; dosyaya sunulan ve aracın fiziki değerlendirmesi yapılarak hazırlanan eksper raporuna karşılık bilirkişinin fotoğraflar üzerinden değerlendirme yaptığını, zararın yurt dışı eksper raporunda belirlenen 7.100,19 Euro üzerinden kabulü gerektiğini, 09.04.2021 tarihli bilirkişi kök raporu ile ek raporu doğrultusunda hesaplanan ve İtiraz Hakem Heyeti tarafından kabul edilen işçilik ücreti hesaplamasının da yasaya, usule ve müstakar Yargıtay kararlarına açık aykırılık teşkil ettiğini, İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen kararda müvekkil nezdinde gerçekleşen zararın hesaplamasında toplam işçilik ücretinin,

bilirkişi raporunda öngörüldüğü üzere, "ülkemiz genelinde uygulanan değerlendirmelere göre" belirlendiğinin açık bir şekilde görüldüğünü, bu durumun Yargıtay'ın işçilik ücretinin onarımın gerçekleştiği ülkedeki rayiç bedeller üzerinden belirlenmesi gerektiği yönündeki müstakar kararlarına aykırılık teşkil ettiğini, Yargıtay kararlarının aksine, heyet tarafından tesis edilen kararda aracın değer kaybı incelemesinin Türkiye'deki rayiçler üzerinden değerlendirmeye alındığını, oysa ki müvekkil Almanya vatandaşı olup Almanya’da ikamet etmekle birlikte kazancını ve harcamalarını döviz üzerinden gerçekleştirdiğini,

bu nedenle değer kaybının yerleşik bulunduğu ve aracının kayıtlı olduğu Almanya'daki rayiçler üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini, avans faizine karar verilmesi gerekitğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu araçta meydana gelen değer kaybı ve hasar bedeli talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 ve 377 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

3. Değerlendirme 1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacı aracı yabancı plakalı araç olup, 09.09.2019 tarihinde riziko meydana gelmiştir. Türkiye’ye geçici süreyle giriş yapan aracın tekrar kayıtlı olduğu ülkeye dönmesi gerekmektedir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacıya ait aracın onarım gideri davacı tarafça onaylı Türkçe tercmesi sunulan ekspertiz raporunda euro olarak tespit edilen yedek parça fiyatları kaza tarihindeki Merkez Bankası döviz kuru üzerinden TL olarak hesaplanmış, işçilik ücretleri de ülke genelinde uygulanan değerlendirmelere göre belirlenmişt, belirlenen bu değer üzerinden hakem heyetince tarafların kusur oranına göre tazminata hükmedilmiştir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Bu durumda mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporunu düzenleyen bilirkişiden araçta meydana gelen hasar bedelinin ve değer kaybının aracın marka, model ve diğer özellikleri gözönünde bulundurularak olay tarihinde kayıtlı olduğu yabancı ülkedeki piyasa rayiç fiyatları dikkate alınarak yabancı para birimine göre hesaplanması hususlarında ek bilirkişi raporu alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,