Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/11303 K.2023/13198

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Dava dilekçesinde; müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu araç ile davalıya trafik sigortalı motosikletin yaptığı kaza neticesinde davacının yaralandığını ve %20 oranında malul kaldığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatını temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ve 2.236,00 TL rapor ücretini davalıdan talep etmiştir. Davacı vekili talebini 320.413,00 TL olarak 20.04.2021 tarihinde artırmıştır.

II. CEVAP

Cevap dilekçesinde; başvuranın ceza yargılaması sırasında şikayetçi olmadığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, sorumluluklarının poliçe limiti ve kusur oranı ile sınırlı şekilde olduğunu, başvurucunun sürekli sakatlığının Adli Tıp Kurumu'ndan (ATK) alınacak rapor ile ispatlanması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatından sorumlu olmadıklarını başvuru tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduklarını, koruyucu tertibat bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, vekalet ücretinin beşte bir oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; söz konusu kazada yaralanan başvuranın ibraz ettiği raporda %20 oranında maluliyeti bulunduğu raporun mevzuata aykırılık teşkil eden yönünün bulunmadığı, kusur oranı ve maddi tazminatın belirlenmesi amacıyla alınan raporda, başvuranının söz konusu kazada kusuru olmadığı ve 400.517,96 TL sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplandığı, başvuranının kask kullanmadığının ifade tutanakları ve kaza tespit tutanağı ile sabit olduğu, yaralanmanın baş ve bacak bölgesinden olması nedeni ile %20 müterafık kusur indirimi yapılmasının uygun olduğu, gerekçesi ile talebin kabulüne, 320.413,00 TL tazminatın 31.12.2020 tarihinden itibaren davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili; TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre ve teknik faiz oranıyla hesaplama yapılması gerektiğini, davacının dava konusu kaza nedeniyle maluliyeti bulunup bulunmadığı hususunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik doğrultusunda belirlenmesi gerektiğini, raporun özürlü/engelli sağlık kurulu raporu olması ve yönetmeliğin 6 ncı maddesine uygun olması gerektiğini, bu bakımdan hükme esas alınan raporda belirlenen maluliyet oranına göre yapılan tazminat hesaplamasını kabul etmediklerini belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile.

Yargıtay kararları gereği hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yönteminin kullanılması gerektiği, kaza tarihi itibari ile Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri, rapor tarihi itibari ile Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin yürürlükte olduğu, dosyaya ibraz edilen raporun ise Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne göre tanzim edildiği ve hatalı olduğu,

başvuran vekilinin karara itiraz aşamasında heyete ilettiği ve davalı vekilinin e-postasını da ilgi tuttuğu, 07.08.2021 tarihli e-posta ile her üç yönetmelik kapsamında temin ettiği rapor uyarınca Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının %17 oranında maluliyeti olduğu ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik ile Özürlülük Ölçütü,

Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik eki cetvellerinin benzer olduğundan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre tanzim edilen orana itibar edilerek davacının %17 oranında maluliyetinin olduğunun kabul edildiği, heyetçe yapılan hesaplama ile 340.460,27 TL tazminatın hesaplandığı, %20 müterafık kusur indirimi ile birlikte 272.368,21 TL sürekli iş göremezlik tazminatının belirlendiği,

bu gerekçe ile itirazın kısmen kabulü ile 272.368,21 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 31.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının onanması gerektiğini, İtiraz Hakem Heyetinin kısmen kabul kararının bozulması gerektiği gerekçeleri ile kararı temyiz etmiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; usule uygun başvuru yapılmadığını, maluliyet raporunun kabul etmediklerini, raporlar arasında çelişki olduğunu, aktüerya raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, 99 yaşa kadar hesaplama yapılamayacağını, kusur oranlarının hatalı belirlendiğini, ıslahla artırılan kısım yönünden ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesini, vekalet ücretinin 1/5 oranında hükmedilmesi gerektiği gerekçeleri ile kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 11.03.2018 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı ve rapor ücreti talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85,89,90,91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; 24.03.2020 tarihinde davalıya başvuru yapılmış olmasına, kusur raporu ve kaza tespit tutanağının uyumlu olmasına, hesaplamanın usul ve yasaya uygun bulunmasına göre davacı vekili ve davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacı vekili ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca Üniversitelerin Adli Tıp Ana Bilim Dallarından veya Adli Tıp Kurumu tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir. Eldeki davada kaza, 11.03.2018 tarihinde meydana gelmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı şekilde rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3. Davalının diğer temyiz itirazına gelince;

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin ve davalı vekilinin (3) numaralı bentdinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalı ve davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemesine gönderilmesine