Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/11774 K.2024/1309

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiş olup; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, 05.08.2019 tarihinde meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucunda, araçta yolcu olan müvekkilinin yaralanarak malul kaldığını, aynı olaya ilişkin olarak daha önce tahkim yargılamasına başvurulduğunu ve 20.000,00 TL'ye hükmedildiğini, ancak o aşamada ıslah hakkı kullanılamadığını belirterek bakiye 66.562,60 TL sürekli iş göremezlik tazminatı talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili tarafından 20.05.2020 tarihinde 99.374,05 TL ödendiğini, ayrıca 30.771,88 TL'nin o tarihteki davacı vekili hesabına Ankara 11. İcra Müdürlüğü dosyasına ödendiğini, toplam 130.145,93 TL ödeme yapıldığını, davacının poliçe kapsamında talep hakkı kalmadığını, müvekkiline usulüne uygun başvuru yapılmadığını, başvurunun mükerrer olduğunu, davanın hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, yapılan ödemelerin güncellenerek mahsubu gerektiğini, iddia yargılamayı gerektirdiğinden tahkime konu olamayacağını ve dosyadan el çekilmesi gerektiğini, yapılan ödeme ile mevcut zarar arasında fahiş fark olmadığını, hatır taşıması ve müterafik kusurun incelenmesi gerektiğini, maluliyet raporunu kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...daha önce 03.07.2020 tarihinde 2020.E.42452 no.lu tahkim başvurusunun yapıldığı, önceki tahkim yargılamasında Uyuşmazlık Hakem Heyetince davacının 20.000,00 TL sürekli maluliyet tazminatı isteminin kabulüne karar verildiği, karara yapılan itiraz üzerine İtiraz Hakem Heyetince, TRH 2010 Yaşam Tablosu esas alınarak hesaplama yapılması için aktüer bilirkişiden 09.02.2021 tarihli aktüer raporu alındığı, bu raporda davacının bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının 134.692,64 TL olarak hesaplandığı, davalının sadece bu yöne ilişkin itirazının yerinde olduğu,

ancak ıslah yapılmadığından Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararındaki sonucun değişmeyeceğinin belirtildiği, dosyadaki belgeler kapsamında yapılan değerlendirmede; daha önce yargılama yapıldığı ve İtiraz Hakem Heyetince karara bağlandığı anlaşıldığından yeniden inceleme yapılmasına gerek olmadığı, önceki karara istinaden ödenen 20.000,00 TL ve davacının alkollü sürücünün aracına bindiği için %20 oranında müterafik kusuruna karşılık gelen 48.130,05 TL'nin düşülmesi gerektiği" belirtilerek; davanın kabulüne, 66.562,60 TL'nin 24.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir.

B.İtiraz sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde, yapılan toplam 130.275,73 TL ödeme sonucunda bakiye borç kalmadığını, tüm taleplerin zamanaşımına uğradığını, belirsiz alacak davası şeklinde açılan davanın usulden reddi gerektiğini, dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, ek rapor alınması gerektiğini, yapılan ödeme ile tazminat arasında fahiş fark olduğunu, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz oranı kullanılması gerektiğini, hesaplamaya esas alınan ücretin hatalı olduğunu, kaza ile maluliyet arasında illiyet bağının ispatlanamadığını, yeniden maluliyet raporu alınması gerektiğini, teminat dışı taleplerin kabul edilemeyeceğini, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "...dosya kapsamına göre Uyuşmazlık Hakem Heyetinin karar gerekçesinde, dosyada bulunan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı yön bulunmadığı, maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun bulunduğu, önceki tahkim sürecinde 08.02.2021 tarihli ve 2021/İHK-3727 sayılı İtiraz Hakem Heyeti kararına esas alınan hesap raporunun zaten TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre düzenlendiği, yapılan ödemenin güncellenerek mahsup edildiği, bu raporun denetime elverişli olduğu" gerekçesi ile itirazın reddine karar verilmiştir.

D. Ek Karar

İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30.10.2023 tarihli ve 2021/811 D.İş sayılı ek kararında; "...eksik masrafın tamamlanmasına, aksi halde davalının temyiz isteminden vazgeçmiş sayılacağına dair muhtıranın davalı vekiline tebliğ edildiği ancak muhtırada belirtilen masrafın HMK 344 maddesinde belirtilen kesin sürede tamamlanmadığının anlaşılmış olduğu" gerekçesi ile davalı vekilince yapılan temyiz başvurusunun HMK'nın 344 üncü maddesi gereğince yapılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30.10.2023 tarihli ek kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

a- Davalı vekili ek kararı temyiz dilekçesinde, muhtıra ile talep edilen masrafın sehven aynı numaralı başka dosyaya yatırıldığını, muhtıra ile taraflarına bildirilen süre içerisinde (07.08.2023) ödemenin sehven İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/811 D. İş sayılı dosyasına yapılmış olduğunu, bu husus dikkate alınarak müvekkilinin başvurusunun yapılmamış sayılmasına matuf kararın kaldırılması gerektiğini belirterek ek kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

b- Davalı vekili İtiraz Hakem Heyeti kararına ilişkin temyiz dilekçesinde; davacının eksik belge ile başvurduğunu, taleplerin zamanaşımına uğradığını, belirsiz alacak davası şeklinde açılan davanın usulden reddi gerektiğini, uyuşmazlığın yetkili ve görevli mahkemede açılması gerektiğinden başvurunun görev yönünden reddi gerektiğini, davacının başvurusunu poliçe koruması sonlandıktan sonra yaptığını, başvurucunun müvekkili şirkete süresinde hasar ihbarında bulunmadığını, müvekkilinin sorumluluktan kurtulduğunu, ödeme yapılmış olması nedeniyle başvurunun reddi gerektiğini,

davacıya bağımsız aktüer tarafından yapılan hesaplama sonucunda ödeme yapıldığını, bağımsız aktüer raporu ile atanan bilirkişi raporu arasında çelişkinin giderilmediğini, yapılan ödeme ile tazminat arasında fahiş fark olduğunu, hatır taşıması ve müterafik kusur değerlendirmesinin yapılması gerektiğini, başvuru sahibinin sekeli dikkate alındığında özür tespiti için en az 12 aylık sürenin geçmesi gerektiğini, sigortacının gerçek zarardan ve poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz oranının esas alınması gerektiğini,

tek taraflı kişisel başvuru ile alınan maluliyet raporunu kabul etmediklerini, yargılama sırasında maluliyet raporu alınmadığını, müvekkilince maluliyet oranının %3 olarak belirlendiğini, kaza ile maluliyet arasında illiyet bağının ispatlanamadığını, tedavi gideri, geçici iş göremezlik ve bakım giderlerinin teminat dışında olduğunu, davaya sebebiyet verilmediğinden yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılması gerektiğini, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilecek ise vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik zararının tazmini talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Mahkemece davalının temyiz masraflarını eksik yatırdığı ve verilen kesin süre içerisinde eksik masrafın tamamlanmadığı gerekçesi ile davalının temyiz isteminden vazgeçmiş sayılmasına dair 30.10.2023 tarihli ek karar verilmiş ise de, dosyanın tetkikinden; davalı vekilince eksik masrafın verilen süre içinde aynı dosya numaralı başka dosyaya sehven yatırmış olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin temyiz kanun yoluna başvuru hakkından vazgeçmiş sayılmasına dair verilen ek kararın kaldırılmasına karar verilerek davalı vekilinin İtiraz Hakem Heyetine karşı yapmış olduğu temyiz itirazlarının incelenmesine geçilmiştir.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrasında "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesine 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6 ncı maddesi ile eklenen (13) numaralı fıkrasında, "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği göz önüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Ne var ki, yukarıda açıklanan hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Uyuzmazlık Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin ek karara yönelik temyiz itirazının kabulü ile 30.10.2023 tarihli ek kararın kaldırılmasına,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

3. Değerlendirme bölümünün (3) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının (3) numaralı bendinde yer alan "9.453,19 TL" ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine “4.080,00 TL” ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadeisne,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,