Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/12034 K.2024/1865

Taraflar arasındaki tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararına karşı davacı vekilince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararının davacı vekili tarafından tavzih istenmekle, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin tavzih talebinin ek karar ile kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı ve ek kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 30.06.2018 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu sigortasız aracın karıştığı kazada davacının yaralanarak malul kaldığını beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 39.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; eksik evrakla başvuru yapıldığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, tazminat hesabının aktüer bilirkişilerce yapılması gerektiğini, hesaplanacak tazminattan hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, rapor ücretinden sorumlu olmadıklarını, avans faizine hükmedilemeyeceğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sunulan maluliyet raporunun usule uygun olmadığı bu nedenle dava şartının yerine getirilmediği gerekçesi ile dava şartı yokluğundan başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekilince itiraz edilmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili, sunulan raporun usule uygun olduğunu aksi düşünülse dahi rapor sunulması için taraflarına süre verilemesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyeti yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; maluliyet raporunun usule uygun olduğu değerlendirilerek alınan hesap bilirkişisi raporu doğrultusunda, taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL tazminat üzerinden başvuranın araç sürücüsü ile arkadaş olması nedeniyle %20 oranında hatır taşıması indirimi ve sürücüsünün alkollü olduğunu bilmesi sebebiyle %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmasına karar verilmiş; başvuranın itirazının kısmen kabulüne kararın kaldırılmasına, talebin kabulüne taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının %20 hatır taşıması indirimi ve %20 müterafik kusur indirimi uygulanması neticesinde 23.400,00 TL'nin 18.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti 30.06.2021 tarihli ek kararı ile; 84.805,85 TL sürekli iş göremezlik tazminatından %20 hatır taşıması indirimi ve %20 müterafik kusur indirimi uygulanması neticesinde 50.883,51 TL hesaplandığı, taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL tazminata hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle başvuranın tavzih talebinin kabulüne kararın 6.1 maddesinin " başvuru sahibinin talebinin kabulüne, taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline " şeklinde düzeltilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından verilen usulden ret kararının doğru olduğunu, usule uygun başvuru yapılmadığından usulden ret kararı verilmesi gerektiğini, uzlaşma hususunun araştırılması gerektiğini, maluliyet raporunu kabul etmediklerini, raporun gerekli şartları taşımadığını, yönetmelik esaslarına uygun olmadığını, hükme esas alınamayacağını, mevzuata aykırı rapor esas alınarak hesap yapan raporu kabul etmediklerini, temerrütün gerçekleşmediğini ve tam vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı vekili ek temyiz dilekçesinde; ek kararla yapılmasına karar verilen müterafik kusur ve hatır taşıması indiriminin talep üzerinden değil raporda hesaplanan tutar üzerinden yapılmasına karar verildiğini, el çekildikten sonra davanın esası hakkında karar verilmesinin doğru olmadığını belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı sorumluluğundaki aracın karıştığı trafik kazası sonucu meydana gelen kazada araçta yolcu olarak bulunan davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 305, 369, 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, ... Yönetmeliği.

3. Değerlendirme

1. Uyuşmazlık Hakem Heyeti davanın usulden reddine karar vermiş, davacının itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyeti, Uyuşmazlık Hakem Heyetinin kararını kaldırarak talebin kabulüne, taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının %20 hatır taşıması indirimi ve %20 müterafik kusur indirimi uygulanması neticesinde 23.400,00 TL'nin tahsiline karar vermiştir.

Bu karar üzerine davacı vekili tarafından tavzih dilekçesi verilmiş, bu tavzih dilekçesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince bu defa dosyaya esastan bakılarak 84.805,85 TL sürekli iş göremezlik tazminatından %20 hatır taşıması indirimi ve %20 müterafik kusur indirimi uygulanması neticesinde 50.883,51 TL kaldığı,

taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL tazminata hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle başvuranın tavzih talebinin kabulüne, kararın 6.1 maddesinin "başvuru sahibinin talebinin kabulüne taleple bağlı kalınarak 39.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline şeklinde düzeltilmesine karar verilmiştir.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası atfı ile sigorta tahkim sisteminde uygulanan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 305 inci maddesinin ikinci bendinde tavzihin hangi şartlarda ve nasıl yapılacağı açıkça belirlenmiştir.

Buna göre, hüküm yeterince açık değilse veya icrasında tereddüt uyandırıyor yahut birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa, icrası tamamlanıncaya kadar taraflardan her biri hükmün açıklanmasını veya tereddüt ya da aykırılığın giderilmesini isteyebilir. Tavzih yolu ile hükmün değiştirilmesi değil yalnızca açıklanması imkanı vardır. Hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar, tavzih yolu ile sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez.

Hakim hükmü verdikten ve davadan elini çektinden sonra temyiz edilerek hüküm bozulmadıkça o davaya yeniden bakamayacak ve verilen hükmü değiştiremeyecektir. Hakim; tavzih veya tashih yolu ile hükümde unuttuğu esasa ilişkin talepler hakkında karar verip bunu hükmüne ekleyemez.

Somut olayda davalının itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyetince hüküm tamamen değiştirilmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere tavzih yoluyla bir tarafa tanınan hakların genişletilemeyeceği, değiştirilemeyeceği gözetilerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmamıştır.

2. Bozma neden ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,