Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/12282 K.2024/3646

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... ile ...'ın gayri resmi olarak evli olduklarını, söz konusu şahısların aynı adreste ikamet ettiklerini, müşterek çocuklarının bulunduğunu, ...'ın vergi borçlarını ödemekten kaçınmak ve mal kaçırmak için diğer davalı ... adına, ticari işlemleri yürüttüğünü, beyan ederek;

davalı ... ... adına tescilli olan ... plakalı araca, davalı ... ile davalı Metro Turizim AŞ arasında yapılan araç kira sözleşmesine konu otobüslerle yapılan taşıma işinden elde edilen kazanca, yolcu taşıma işinden dolayı Metro Turizm'in davalı ...'e olan ödemelerine, davalı ... ve davalı ...'in banka hesaplarında para bulunması halinde bunlar hakkında, 2004 sayılı İİK 'nın 281/2 maddesi gereğince ihtiyati haciz kararı alınmasını, haciz tatbik etme yetkisinin idarelerine verilmesini, davalı ... ve davalı ...'in banka hesaplarının tespiti için ilgili bankalara müzekkere yazılmasını,

yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Metro Turizm vekili cevap süresinin bitiminden sonra sunmuş olduğu 21.02.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın husumet yönünden reddini, bu talep yerinde görülmediği takdirde, davalı ile aralarında devam eden bir sözleşme bulunmadığından davanın esastan reddini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı taraf üzerinde bırakılması gerektiğini savunmuştur. 2.Diğer davalılar ... ve... cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemenin 27.09.2018 tarihli ve 2016/182 Esas ve 2018/425 Karar sayılı kararıyla; davalı ...'ın davacı idareye 27.06.2016 tarihi itibariyle toplam 938.306,46.-TL vergi borcunun bulunduğu, davacı idareye borcundan dolayı davalı ...'a 6183 sayılı kanun kapsamında vergi dairesinin 3020248745 takip vergi kimlik numarasına göre yapılan haciz işlemlerinden sonra, davalı ...'dan söz konusu alacağını tahsil edemediği, davalı ... adına alacağın tahsil edilebileceği başkaca taşınmaz ve hakkın bulunmadığı,

davalı ...'ın mal kaçırmak için birlikte yaşadığı gayri resmi eşi, diğer davalı ... ... adına ticari iş ve işlemlerini yürüttüğü iktisap ettiği malları da... üzerine kayıt ve tescil ettirdiği, davalı ... ...'ın Afşin Vergi Dairesine sunmuş olduğu e-tebligat bildiriminde telefon numarası olarak verilen numaranın ve mail adresinin diğer davalı ... tarafından vergi dairesine e-tebligat kapsamında verilen telefon numarası ve mail adresi ile aynı olduğu, diğer davalı Metro Turizm ile davalı ... ... arasında imzalanan araç kira sözleşmesini davalı ...'ın... vekili olarak imzaladığı,

diğer davalı Metro Turizm A.Ş. nin de davalı ... ile aralarında geçerli ve sona erdiğine dair bir kayıt da bulunmayan acentelik sözleşmesi bulunmasına rağmen adına kayıtlı ticari işletmesi bulunmayan davalı ... ... ile araç kira sözleşmesi yapmak suretiyle muvazaalı olan bu işlemlere dahil olduğu, bu sebeplerle yapılan işlemlerin muvazaalı şekilde mal kaçırma amaçlı olarak yapılmış olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekili istinaf dilekçesinde; müvekkile husumet yöneltilmesinin hukuka uygun olmadığını, davalı ... ... ile aralarında yapılan taşma kira sözleşmesinin sona erdiğini, ortada bir kira sözleşmesi de bulunmadığını, ... plakalı aracın 22.06.2016 tarihinde davalı ... ...'a satıldığını, kira sözleşmelerinin muvazaalı olduğunun iddiasının doğru olmadığını, beyan ederek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi neticesinde; Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b,1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekili istinaf dilekçesinde belirttiği hususları temyiz dilekçesinde de ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, mahiyeti ve kapsamına göre uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19. Maddesine dayalı nam-ı müsteara dayalı muvazaalı işlemin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi 2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19. Maddesi

3. Değerlendirme Davacı vekili, davalı ... adına kayıtlı bulunan ... plakalı aracın ve Metro Turizm ile davalı ... arasında imzalanan 9.08.2015 tarihli araç kira sözleşmelerine konu ... ve ... plakalı araçlar ile yapılan taşıma işinden edilen kazanç ve yolcu taşıma işinden dolayı davalı Metro Turizm tarafından davalı ...'e yapılacak ödemeler ile davalı borçlunun bankalarda hesabında para bulunması halinde bu paraların kaydına davacı lehine cebri icra yetkisi verilmesini talep ve dava etmiş mahkemece de davanın kabulüne karar verilmişse de varılan sonuç dosya kapsamına uygun görülmemiştir.

Dosyada bulunan, davalı ... ve davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ arasında düzenlenen araç kiralama sözleşmelerine göre , ..., ... ve ... plakalı araçların davalı ... tarafından davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ'den kiralandığı, sözleşme gereği davalı ...'in diğer davalıya belli bir kira bedeli ödediği, elde edilen kazançtan pay verme şeklinde hasılat kirası gibi bir kiralamanın söz konusu olmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, davalı şirkete davalı ...'in yaptığı nakliye faaliyetinden dolayı elde edilen kazancın bir kısmının verilmesi söz konusu olmadığı için borçlu ile birlikte hareket edilerek mal kaçırıldığından söz edilmesi de mümkün değildir. Öte yandan, kararın hüküm kısmında belirtilen şekilde davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ nin davalı ...'e yapacağı bir ödemede olmadığından kararın bu hali ile infaz kabiliyeti de bulunmamaktadır.

O halde, davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ yönünden davanın husumetten reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabul kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde yer alan sebeplerle davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA;

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı Metro Turizm Seyahat ve Organizasyon ve Ticaret AŞ iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine,kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,