Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/12538 K.2024/969

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara taraf vekilleri tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince taraf vekillerinin itirazının reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından Genişletilmiş Maksimum Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası neticesinde sigortalı araçta yolcu olan davacının yaralandığını ve malul kaldığını, söz konusu poliçede İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları kapsamında teminat verildiğini, dava konusu kaza neticesinde davacının bedeni kayba uğraması ve kazadan kaynaklı yaşadığı travmalar sebebiyle manevi zarara uğradığını, davacının manevi zararının tazmini için davalı ... şirketine 23.02.2021 tarihinde başvuru yapıldığını fakat zararın yasal sürede karşılanmadığını belirterek 100.000,00 TL manevi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının manevi tazminat talebinin usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, dosyaya sunulan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmediğini, 1 yıllık iyileşme süresi beklenmeden hazırlandığını, davalı şirketin ancak sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ile sorumlu olduğunu, avans faizi talebinin yerinde olmadığını ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının sosyal ve ekonomik durumu ile hak ve nesafet ilkeleri çerçevesinde uyuşmazlığa konu kaza neticesi davacının yaralandığı olay nedeniyle büyük bir travma yaşadığı, davalıya kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olan araç sürücüsünün asli kusuru ile kazanın meydana geldiği, davacının araç içerisinde yolcu konumunda olduğu ve müterafik kusuru bulunmadığı hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde davalının İhtiyari Mali Mesuliyet teminatı çerçevesinde manevi tazminat sorumluluğunun bulunduğu gerekçesiyle 35.000,00 TL manevi tazminatın 08.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde taraf vekilleri itiraz etmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; davacının uzman heyet raporu ile belirlenen % 28 maluliyet oranı ve dava konusu kaza nedeniyle yolcu konumunda olan davacının kusuru bulunmadığı dikkate alındığında hükmedilen manevi tazminat tutarının az olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; manevi tazminat taleplerinin Sigorta Tahkim Komisyonunun yargılama alanı dışında kaldığını, bu yüzden talebin reddine karar verilmesi gerektiğini ve davacı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının maluliyeti ile sonuçlanan dava konusu kazaya neden olan aracın, davalı ... şirketine Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesine bağlı olarak İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğu, poliçede manevi tazminat klozunun bulunduğu,

Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın sigorta teminatının kapsamını belirleyen 1 inci maddesinde “Sigortacı, iş bu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder.” şeklinde düzenleme yer aldığı,

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi uyarınca sigorta sözleşmesinde düzenlenen manevi tazminat teminatı ile ilgili olarak taraflar arasında çıkan ihtilafın çözümü için Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurulabileceği, manevi tazminat ile ilgili uyuşmazlıklar bakımından Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulamayacağı yolunda yasal bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle Komisyonunun görevli olmadığına dair davalı ... vekilinin itirazının yerinde olmadığı,

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nce belirlenen manevi tazminat tutarının dosya kapsamına uygun olduğu ve Uyuşmazlık Hakem Heyeti Kararında başvuran lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... tarafından düzenlenen Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında yer alan İhtiyari Mali Mesuliyet Teminatı nedeniyle davalıya sigortalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56 ncı maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89 ve 90 maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları ve Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme İtiraz Hakem Heyetinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ve özellikle ve kararda belirtilen gerekçelere göre, karar usul ve yasaya uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

25.01.2024 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

KARŞI OY

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacı taraf, dava konusu kaza sonucu yaralanmasından duyulan üzüntü nedeniyle, 100.000,00 TL. manevi tazminat isteminde bulunmuş; hakem heyetince talebin kısmen kabulü ile 35.000,00 TL tazminata karar verilmiştir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56 ncı maddesi hükmüne göre, hakimin (hakemin) özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim (hakem) bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Somut olayda; meydana gelen trafik kazası sonucu, davacının bedensel zarara uğraması nedeniyle duyduğu acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacının kaza nedeniyle % 28 malul kalması ve zararın ağırlığı, yolcu olan davacının kazanın oluşumunda kusurunun bulunmaması hususları gözönünde tutularak, olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen, davacı için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha yüksek manevi tazminata hükmedilmesi için İtiraz Hakem Hakem Heyeti kararının bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyorum.