Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/12942 K.2024/4384

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıya ait iş yerinin davalı tarafça iş yeri sigorta poliçesi ile sigortalı bulunduğunun, Şırnak ili Cizre ilçesinde 14.12.2015 tarihinde sokağa çıkma yasağı sürecinde iş yerinin açılmadığını ve dükkanda hasar oluştuğunu belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL bedelin davalıdan tahsilini talep etmiş, 09.10.2017 tarihli dilekçesi ile talebini 48.329,83 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zararın teminat kapsamı dışında olduğunu, poliçede tanımlanan muafiyet ve sair indirimlerin yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kabulüne 48.329.83 TL'nin 25.04.2015 tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; talebin Terörle Mücadele Kanunu kapsamında alınan tedbirler sonucu gerçekleştiğini, davacıya yapılan ödeme olması durumunda mahsup edilmesi gerektiğini, poliçede tanımlanan muafiyet ve sair indirimlerin yapılması gerektiğini vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile poliçede hırsızlık, halk hareketleri ve terör teminatlarının bulunduğu, zararın teminat kapsamında olduğu, hasar bedelinden önce %20 oranında müşterek sigorta indirimi ve ayrıca %2 muafiyet indirimi yapılarak hasar miktarının belirlendiği, tam vekalet ücretine hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda bildirdiği sebepleri ile İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından İşyeri Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan işyerinde meydana gelen hasar bedeli istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1409 ve 1462 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Davacıya ait iş yerinin davalı şirket nezdinde iş yeri sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu ve poliçede dava dışı Halk Bankası Cizre Şırnak Şubesinin dain mürtehin olarak gösterildiği anlaşılmaktadır.

TTK'nun 1456/1 inci maddesinde "Sınırlı ayni hak ile takyit edilmiş bir mal üzerindeki, malike ait menfaat sigortalandığı takdirde, kanunda aksi öngörülmemişse, sınırlı ayni hak sahibinin hakkı sigorta tazminatı üzerinde de devam eder" düzenlemesine; 1456/2 nci maddesinde ise "Sigortacıya, mal üzerinde sınırlı ayni hak bulunduğu bildirildiği takdirde, ayni hak sahiplerinin izni bulunmadıkça, sigortacı sigorta tazminatını sigortalıya ödeyemez. Ayni hakkın sicille alenileştiği veya sigortacının bunu bildiği durumlarda bildirime gerek yoktur. Sigortalı menfaate konu malın tamiri veya eski hâline getirilmesi amacıyla ve teminat gösterilmesi şartıyla, tazminat sigortalıya ödenebilir" düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda, Dairenin geri çevirme ilamı ile poliçede daini mürtehin sıfatı bulunan ve menfaati olan dava dışı bankaya yazı yazılarak; borcun tamamının ödenip ödenmediği, dain-mürtehin kaydının devam edip etmediği, ödeme yapıldıysa ne kadarının ödendiği, kalan borç miktarının ne kadar olduğu, dain-mürtehin banka tarafından davacı aleyhine icra takibi başlatılıp başlatılmadığı, icra dosyasına tahsilat yapılıp yapılmadığı, eldeki davaya muvafakatının olup olmadığının sorulması istenmiş, banka cevaben bahsi geçen gayrimenkul üzerinde rehnin devam ettiği firmanın bankaya borcu bulunduğu, davacı aleyhine takip başlatıldığı davaya ve davacıya tazminatın ödenmesine muvafakatlarının bulunmadığını belirtmiştir.

Bu durumda mahkemece yapılacak iş, bankanın davaya muvafakatının bulunmadığı gözetilerek davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetli değildir.

2. Bozma neden ve şekline göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

2- Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,