Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/13272 K.2024/4323

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikte ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... ve arkadaşları hakkında yapılan takibin semeresiz kaldığını, dava konusu 876 ada 13 parsel 10 nolu bağımsız bölümü 06.12.2019 tarihinde düşük bedel ile davalı ...'a devrettiklerini belirterek, bu tasarrufun iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekilleri ayrı ayrı verdikleri cevap dilekçelerinde; davalıların birbirini tanımadıklarını, satışın raiç bedelden yapıldığını, davanın haksız açıldığını belirterek reddine talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davaya dayanak icra takibine konu alacağın tahsil edildiği, açılan tasarrufun iptali davası konusuz kaldığı gerekçesi ile konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, tasarrufa konu taşınmazın devir tarihi itibariyle gerçek değeri ile satış değeri arasında fahiş fark bulunmadığı,taşınmazın dava dışı bankadan kredi kullanılarak ve banka lehine ipotek tesis edilerek edinildiği,satış bedelinin davalı borçluya ödendiği,ilgili dekontların dosyaya sunulduğu,dinlenen tanıkların davalılar arasında herhangi bir tanışıklık olmadığını,

taşınmazın internet sitesinden bulunduğunu beyan ettiği, davalı üçüncü kişinin davalı borçlunun ekonomik durumunu bilebilecek durumda olmadığı gibi, devrin alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla danışıklı olarak yapıldığını ispata yarar herhangi bir delil de sunulmadığı, bu itibarla davacının davanın açıldığı tarih itibarıyla haklı olmadığından yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde ;konusuz kalan davayı açmakta davacının kusuru yoksa davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilemeyeceği, yargılama aşamasında davalı tarafça ödeme yapıldığından davanın konusuz kaldığı, müvekkili davacının bu davayı açmakta haklı olduğu bu nedenle vekalet ücretinden sorumlu olmaması gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının vekalet ücreti yönünden kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına; davanın açıldığı tarih itibariyle davacının mevcut dosya durumunda dava açmakta haklı olduğunu ispat edemediği, davanın açılmasına davalıların sebebiyet vermediğinin anlaşıldığı , davacı taraf aleyhine avukatlık ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesi ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçelerinde belirttikleri nedenleri yineleyerek temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, İİK'nın 277 ve devamı maddelerine dayalı olarak açılan tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz ya da iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır. Bu davaların görülebilmesi için diğer genel dava koşullarının yanında özel dava koşullarının da bulunması gerekir. Bunlar borçlunun aciz halinin varlığı, alacağın gerçek olması gibi özel dava şartlarıdır.

Somut olayda, iptali istenilen tasarrufu gerçekleştiren borçlu ... hakkında ibraz edilmiş bir aciz belgesi olmadığı gibi borçlu adresinde yapılmış ve İİK'nın 105.maddesi anlamında geçici aciz belgesi niteliğinde bir haciz tutanağı da sunulmamıştır. Bu halde HMK'nın 115/2.maddesi gereğince davanın usulden reddine karar verilmesi ve davacı aleyhine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur. Dava koşullarının var olup olmadığının denetlenmesi kamu düzenine ilişkin olduğundan temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,