Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/1677 K.2023/7158

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulü ile ... kararının kaldırılarak esas hakkında yeni hüküm kurulmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının zorunlu trafik sigortacısı olduğu araç ile davacının kullandığı motosikletin karıştığı 06.03.2014 tarihli trafik kazası sonucunda davacının yaralandığını, gördüğü tedavilere rağmen tam olarak sağlığına kavuşamadığını ve daimi malul kaldığını, davacının günlük hareketlerindeki zorlanmanın arttığını fark ettiğini, 26.03.2019 tarihli güncel maluliyet raporuna göre maluliyet oranının %18 olduğunu ve 3 ay iş göremez olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 6.500,00 TL sürekli iş gücü kaybı, 250 TL geçici iş gücü kaybı tazminatı ve 250 TL geçici bakıcı gideri zararı olarak 7.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talebini 237.374,00 TL olarak arttırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kask takmama nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmasını, avans faizi talebinin haksız olduğunu, tarifeye göre belirlenecek vekalet ücretinin beşte biri oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazadaki tam kusuru ve davacının sunduğu rapordaki % 19 maluliyet oranı üzerinden, aktüer raporu ile tazminatın usulünce hesaplandığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, 230.460,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.701,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 3.213,00 TL geçici bakıcı gideri ve 811,00 TL rapor ücreti toplamı olan 238.185,00 TL tazminatın 07.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, yapılan ödemelerin dikkate alınmadığını, davacının kask takmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmasını, tarifeye göre belirlenecek vekalet ücretinin beşte biri oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının 24.02.2015 tarihinde yaptığı ödemenin güncel değerinin hesaplanan tazminattan mahsup edilmemesinin doğru olmadığınından davalının bu yöndeki itirazının yerinde olduğu, davacının kask takıp takmadığın tespit edilemediğinden müterafik kusur indirimi yapılmasına yönelik itirazın yerinde olmadığı, tam vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin itirazının kısmen kabulü ile ... kararının kaldırılarak esas hakkında yeni hüküm kurulmasına, davanın kısmen kabulüne, 210.281,28 TL'nin 07.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının kask takmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmasını, tarifeye göre belirlenecek vekalet ücretinin beşte biri oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek, ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... tarafından karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası (...) poliçesi ile teminat altına alınan aracın davacı yayaya çarpması sonucu davacının yaralanması nedeniyle artan maluliyet iddiasına dayalı uğradığı sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri tazminatı ile rapor ücreti talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Gelişen durum; olay sonucu meydana geldiği halde, başlangıçta bilinen yaralanmalar dışında, sonradan ortaya çıkan veya gelişen, olaya bağlı vücut bütünlüğünü bozan sonuçlar olarak tanımlanabilir.

Trafik kazası sonucu yaralanmalar nedeni ile ortaya çıkan zarar, kendi özel yapısı içerisinde, sonradan değişme eğilimi gösteriyor, zararı doğuran eylem veya işlemin doğurduğu sonuçlarda (zararın nitelik veya kapsamında) bir değişiklik ortaya çıkıyor ise, artık "gelişen durum" ve dolayısıyla, gelişen bu durumun zararın nitelik ve kapsamı üzerinde ortaya çıkardığı değişiklikler söz konusu olacaktır. Böyle hallerde, zararın kapsamını belirleyecek husus, gelişmekte olan bu durumdur ve bu gelişme sona ermedikçe zarar henüz tamamen gerçekleşmiş olamayacaktır.

Gelişen durumun varlığı halinde gelişen durum yönünden yeniden dava açılabilmesi mümkündür. Gelişen durumun olup olmadığı ise her olaya özgü olarak kanıtlara göre değerlendirilir.

Davacıdaki yaralanmanın hangi tarihte tedaviyle tamamen sona erdiği, bu yaralanmadan dolayı gelişen bir durum olup olmadığı, varsa hangi tarihte gelişen durumun sona erdiği; diğer bir anlatımla, daimi iş gücü kaybının kesin olarak belirlenebilmesi için tedavilerinin ne zaman sona ereceği ve kesin maluliyet oranının hangi tarihte belirlenebileceği gerçek zararın tespiti açısından önemlidir.

Davalı vekili yargılama aşamasında 26.01.2015 karar tarihli 2015/103 karar sayılı Uyuşmazlık Hakem Kararı'nın eldeki dosya açısından kesin hüküm oluşturduğunu ileri sürmüştür.

Dosya kapsamından; 26.01.2015 karar tarihli 2015/103 karar sayılı Uyuşmazlık Hakem Kararı ile; davacısıının ..., davalısının Anadolu Anonim Türk Sigorta A.Ş. olduğu uyuşmazlıkta, eldeki dosyadaki aynı kaza ile ilgili davacı vekili dava dilekçesinde davalı tarafından 34.197,00 TL ödendiğini, ödemenin yetersiz olduğunu belirterek 20.000 TL bakiye maluliyet tazminatı talebinde bulunmuş, yapılan yargılamada %10 maluliyet üzerinden bakiye 15.912 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Eldeki dosyada davacı vekili trafik kazası sonucunda davacının yaralandığını, gördüğü tedavilere rağmen tam olarak sağlığına kavuşamadığını ve daimi malul kaldığını, davacının günlük hareketlerindeki zorlanmanın arttığını fark ettiğini belirterek bakiye tazminat talebinde bulunmuş ve dosyaya sunduğu 23.08.2019 tarihli Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı raporunda belirlenen %19 maluliyet oranı üzerinden hüküm kurulmuş ise de; gelişen durumun varlığı usulüne uygun şekilde araştırılmadan ve bu hususta uzman hekimlerden rapor alınmadan iki ayrı rapor arasındaki salt fark esas alınmak suretiyle hüküm tesisi doğru olmamıştır. Gelişen durumun varlığının doğru bir şekilde tespitiyle maluliyet oranının belirlenmesi gerekir.

Açıklanan vakıalar karşısında İtiraz Hakem Heyetince; tüm tedavi evraklarının dosyaya temininin sağlanması, maluliyet oranları bakımından fahiş fark bulunduğu dikkate alınarak, dosya kapsamında bulunan raporlarda irdelenmek suretiyle oran farklılığının maluliyette artış olarak kabul edilip edilemeyeceği (iki raporda maluliyet belirlemesine esas teşkil eden fiziksel ve fonksiyonel arazlarda zaman içinde gelişim olup olmadığı) hususlarında, kaza tarihinde yürürlükte olan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik hükümlerine göre gerekçeli, denetime elverişli ve kaza ile illiyet bağının kurulduğu rapor alınması ile oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

2.Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci maddesinde "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir.

Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

3.Somut olayda, İtiraz Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne, 202.556,28 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.701,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 3.213,00 TL geçici bakıcı gideri ve 811,00 TL rapor ücreti toplamı olan 210.281,28 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Adli rapor ücretinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesi gerekirken esas tazminata eklenmek suretiyle karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

4.Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1), (2), (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

2- Değerlendirme bölümünün (4) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,