Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/4459 K.2025/2065

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 29.12.2020 tarihinde davalıya Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı tek taraflı trafik kazası sonucu yolcu konumunda olan davacının yaralanarak malul kaldığını, kazanın oluşumunda sürücünün kusurlu olduğunu, davalıya başvurulmasına karşın ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talebini 85.210,97 TL'ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;davalıya usulüne uygun şekilde başvuru yapılmadığından başvurunun usulden reddi gerektiğini, zira başvuru aşamasında müvekkili şirkete yönetmeliğe uygun sağlık kurulu raporu ve mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesinin sunulmadığını, maluliyet raporunun kaza tarihinde geçerli yönetmeliğe uygun düzenlenmediğini, yeni bir rapor alınması gerektiğini, kusur raporu alınmasını talep ettiklerini, römorkun üzerine yüklenen demir malzemelerinin üzerinde tehlikeli şekilde yolculuk yapan davacının müterafik kusurlu olduğunu, SGK'dan gelir sağlanıp sağlanmadığınnı tespiti gerektiğini,

müvekkili şirketin ihbar tarihi itibariyle 8 günün sonunda temerrüde düşmüş olacağını, talep edilecek faiz türünün yasal faiz olabileceğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuru sahibinin %4 oranında malul olduğu, tek taraflı kazada davalıya trafik sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu bulunduğu, alınan kusur ve hesap raporlarının hükme esas alındığı gerekçesiyle başvurunun kabulü ile 85.210,97 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 08.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine.

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya başvurunun usule uygun olduğu, maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine göre tıbbi evrakların incelenmesi ve davacının bizzat muayenesi sonucu hazırlandığı, yönetmelik ekinde bulunan kriterlere riayet edildiği, kararda sadece sürekli iş göremezlik zararı yönünden hüküm kurulduğu, bakıcı giderine ilişkin bir hüküm tesis edilmediği, alınan kusur raporunda sürücünün tam kusurlu, davacı yolcunun kazaya etken kural ihlali görülmediğinden kusursuz bulunduğu, kusur raporunun hükme esas alınmasının yerinde olduğu,

maktu ücretin altında kalmamak üzere maktu ücrete karar verildiği gerekçesiyle davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; başvurunun usulden reddi gerektiğini, zira başvuru aşamasında müvekkili şirkete yönetmeliğe uygun sağlık kurulu raporu ve mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesinin sunulmadığını, maluliyet raporunun kaza tarihinde geçerli yönetmeliğe uygun düzenlenmediğini, davalıya sigortalı araç sürücüsünün kusuru olmadığını, römorkun üzerinde demir malzemelerin üzerine oturarak yolculuk yapan davacının müterafik kusurlu olduğunu, bu nedenle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, bu hususta değerlendirme yapılmadığını, hesaplamada %1,8 teknik faizin kullanılması gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 29.12.2020 tarihinde davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan ve davacının yolcu konumunda olduğu aracın karıştığı tek taraflı trafik kazası sonucu yaralanan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

1- Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, maluliyet raporunun geçerli yönetmeliğe göre düzenlenmesine göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 52. maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir.

2918 sayılı KTK’nın 65/2. maddesinde “Gerekli hallerde kamyon, kamyonet, römork ve yarı römorklarla yolcu veya yükle birlikte yolcu taşınabilmesine ilişkin esaslar yönetmelikte belirtilir” denilmiş; buna ilişkin düzenleme Yönetmelik'in 130. maddesinde yer almıştır. Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin “Kamyon, kamyonet ve römorklarla yolcu taşınabilmesi esasları” başlıklı 130. maddesinin 1. fıkrasında “Kamyon, kamyonet, römork ve yarı römorklarla yolcu taşınması yasaktır” denildikten sonra 2. fıkrasında “gerekli hallerde” yolcu taşınabilmesinin kuralları şöyle açıklanmıştır:

"a) Araçların imâl, tadil, montajı hakkındaki Yönetmelikte belirtilen ölçülere uygun oturma yerleri yapılması,

b) Kasa kenarlarının düşmeyi önleyecek şekilde kapalı ve örtülü olması şartıyla taşıma sınırının her tonu için iki yolcu taşınabilir.

c) Kısa mesafelerde işçi taşınacaklar için, kasanın yanı ve arka kapaklarının 90 cm. yükseklikte ve sağlam şekilde kapalı olması, karoser zemininden itibaren 120 cm. yüksekliğinde elle tutulacak sağlam bir korkuluğunun bulunması şartıyla taşıma sınırının her tonu için iki yolcu (işçi) taşınabilir. Bu amaçla kullanılan araçların üzeri açık olabilir. Yükle birlikte yolcu ve hizmetlilerin taşınmasında aşağıdaki esaslara uyulması mecburidir:

1.Yüklerin sağlam olarak yerleştirilmiş ve bağlanmış olması,

2.Kasanın yan ve arka kapaklarının kapalı olması,

3.Yolcuların kasa içinde ayrılmış bir yerde oturtulması,

4.Yüklerin üzerine hiçbir şekilde yolcu bindirilmemesi şartıyla yükle birlikte yolcu taşınabilir."

Yönetmelik'in 131. maddesinin 4. fıkrasında da: “Tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürülmek ve getirilmek üzere lâstik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok üç kişi bindirilebilir. Yük üzerinde insan taşınamaz” denilmiştir.

Davacının, yolcu taşımaya uygun olmayan traktöre bağlı römorka yüklü demir malzemenin üzerinde yolculuk etmesi nedeniyle zararın artmasında katkısının bulunduğu, dolayısıyla müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine dair davalının savunması İtiraz Hakem Heyetince kabul edilmemiştir.

Somut olayda; ağabeyinin kullandığı ve davalıya sigortalı traktöre bağlı malzeme yüklü römorkta yolcu konumunda bulunan davacının, traktör ve römorkun şarampole yuvarlanması üzerine römorkta yüklü malzeme altında kalmak suretiyle yaralanarak malul kaldığı ve yolcu taşımaya uygun olmayan traktör römorkunda taşındığı hususu dosya içeriği ile sabittir. Davacı yanca kazaya karışan traktör römorkunun yolcu taşımaya uygun olduğu da iddia ve ispat edilmemiştir. Buna göre; davacının zararın oluşumunda ve artmasında katkısının bulunduğu gözetilerek TBK’nın 52. maddesi gereğince müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR