Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/4578 K.2025/12430

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 20.10.2018 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresindeki motosiklet ile davalı nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi bulunan karşı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak şimdilik 50,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 25,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 25,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 100,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu ve araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğunu, hesaplanan tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 20.10.2018 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde zarar gördüğü ve maluliyete uğradığı, kazaya ilişkin Beyşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/3572 soruşturma numaralı dosyasının incelenmesinde, davacı ile davalıya sigortalı aracın sürücüsünün uzlaşmış olduğu, uzlaşma nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, buna göre davacının uzlaşma kapsamında bütün haklarından vazgeçtiğinin anlaşıldığı,

5271 sayılı CMK’nın 253 üncü maddesi ile Uzlaştırma Yönetmeliğine göre uzlaşma sağlanması halinde suç nedeniyle tazminat davası açılamayacağı, her ne kadar davacının eldeki davayı sigorta şirketine açtığı anlaşılmış ise de sigortalı ile sigortacı arasında bir sözleşme ilişkisinin olduğu, tarafların yapmış oldukları eylemlerin birbirine bağlı olduğu,

sigorta şirketinin sigortalısının eyleminden dolayı sorumlu olacağı, dolayısıyla davacının dava dışı zarar verene karşı haklarından vazgeçmesi durumunda, sigorta şirketinin de aynı feragat ve ibradan yararlanacağı, Beyşehir Cumhuriyet Başsavcılığınca gönderilen yazının ekinde bulunan uzlaşma tutanağında davacının herhangi bir hakkını saklı tutmadığının da anlaşıldığı gerekçesiyle davasının reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının maddi ve manevi tazminat talebi olmaksızın dava dışı sürücü ile uzlaştığı, yapılan uzlaşmanın usulüne uygun olduğu, uzlaşmanın anlam ve sonuçlarının uzlaşma teklif formu ile usulünce davacıya açıklandığı, davacının uzlaşma teklif formunu okuyup imzalayarak kabul ettiği, bu nedenle davacının davalı ... aleyhine tazminat davası açamayacağı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davanın uzlaşma nedeniyle reddinin hatalı olduğunu, her ne kadar ceza dosyasında uzlaşma sağlanmış ise de, müvekkilinin edimsiz olarak uzlaştığını, bu nedenle sigortaya karşı haklarının baki olduğunu, müvekkilinin uzlaşma sonrası haklarından feragat edeceğini bilmesinin beklenemeyeceğini, hiç kimsenin sigortaya karşı haklarından feragat edeceğini bile bile uzlaşma yoluna gitmeyeceğini, uzlaştırmacı tarafından açıkça bütün hususların belirtilmesi gerektiğini, buna ilişkin emare olmaması nedeniyle de müvekkilinin davalı ... şirketine karşı haklarının saklı kaldığının kabulü gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı sürücünün uğradığı sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

Dosya kapsamından, İlk Derece Mahkemesince davacı ile davalıya sigortalı aracın sürücüsü arasında Beyşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/3572 soruşturma sayılı dosyası kapsamında uzlaşmanın sağlandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

18.10.2023 tarihli ve 32343 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 26.07.2023 tarihli ve 2023/43 Esas, 2023/141 Karar sayılı kararı ile 04.12.2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 06.12.2006 tarihli ve 5560 sayılı Kanun’un 24 üncü maddesiyle değiştirilen 253 üncü maddesinin (19) numaralı fıkrasının beşinci cümlesinin “Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz;…” bölümünün Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.

Şu durumda, İlk Derece Mahkemesince, yukarıda açıklanan iptal hükmü uyarınca işin esasının incelenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,