Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/5274 K.2025/15493

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ...Ş. tarafından ZMSS poliçesi ile sigortalanan aracın, davalı ...Ş. tarafından zorunlu karayolu taşımacılık sigorta poliçesi ile sigortalanan ve davacının yolcusu olduğu araca çarpması sonucunda 05.01.2014 tarihinde iki taraflı trafik kazasının meydana geldiğini ve kaza nedeniyle davacının yaralanıp malul kaldığını, davalılara yapılan başvuru üzerine davalı taraflarca ödeme yapılmış ise de yapılan ödemelerin davacının zararını karşılamadığını beyanla belirsiz alacak davası olarak fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla şimdilik davalı ...Ş.'den 20,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı,

20,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 5,00 TL tedavi gideri ve 5,00 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere 50,00 TL ve davalı ...Ş.'den 20,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 20,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 5,00 TL tedavi gideri ve 5,00 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere 50,00 TL olmak üzere 100,00 TL tazminatın kaza tarihinden itibaren mahkeme aksi kanaatte ise ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş ve bedel artırım dilekçesinde fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak talebini 10.195,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; geçici iş göremezlik tazminatı talebinin teminat dışı olması nedeniyle müvekkilinin sorumlu olmadığını, müvekkili ve davacının yolcusu olduğu aracı ZMSS poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeler ile davacının zararının kalmadığını, kusur raporu alınması gerektiğini, SGK tarafından davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacının maluliyet oranının belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alınması gerektiğini, yasal faize karar verilebileceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; davayı görmeye İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, müvekkili tarafından yapılan ödemeler ile davacının zararının kalmadığını, kusur raporu alınması gerektiğini, SGK tarafından davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacının maluliyet oranının belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alınması gerektiğini, tedavi gideri tazminatı talebinin teminat dışı olması nedeniyle müvekkilinin sorumlu olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15.09.2020 tarihli ve 2016/379 Esas, 2020/416 Karar sayılı kararıyla davacının karşılanmamış zararı kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yönteminin kullanılması suretiyle yapılması gerektiğini, davalılar tarafından yapılan ödemelerin daimi iş göremezlik tazminatına ilişkin olduğunu ve bu nedenle diğer tazminat taleplerinden mahsup edilmesinin hatalı olduğunu, tazminata esas kazancın asgari ücret olarak belirlenmesinin hatalı olduğunu ve müvekkilinin gelirinin asgari ücretin üzerinde olduğunu, alınan bilirkişi raporlarında Halk Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ödemenin yetersiz olduğunun tespit edilmesine rağmen, bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu,

davalı ...Ş. tarafından da eksik ödeme yapıldığını, müvekkilinin maluliyet oranının hükme esas alınan maluliyet oranından daha fazla olduğunu, müvekkilinin bakıcıya ihtiyaç duyduğu sürenin tespiti için rapor alınması gerektiğini, bakıcı gideri tazminatından hakkaniyet indirimi yapılmasının hatalı olduğunu ve bakıcı giderinin brüt asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ...Ş. tarafından ZMSS poliçesi ile sigortalanan aracın, davalı ...Ş. tarafından zorunlu karayolu taşımacılık sigorta poliçesi ile sigortalanan ve davacının yolcusu olduğu araca çarpması sonucunda meydana gelen iki taraflı trafik kazası sonucunda davacının yaralanıp malul kalması nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri tazminatı ve tedavi gideri istemine ilişkindir.

1-Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve mahkeme tarafından da karara esas kabul edilen 30.06.2020 tarihli aktüer raporunda; PMF 1931 Yaşam Tablosu’na göre ve progresif rant yöntemi uygulanarak tazminat hesabı yapıldığı; mahkemece de bu hesaba göre karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacı vekilince, davacının bakiye ömrünün TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre belirlenmesi gerektiği hususu yargılamanın tüm aşamalarında ve istinaf itirazında da ileri sürülmüş olup, Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği, TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi ve işleyecek devre bakımından progresif rant formülü kullanılmak suretiyle tazminatın belirlenmesi gerekir.

Davalı ... şirketleri, dava tarihinden önce dava konusu kaza nedeniyle davacıya ödeme yapıldığını, bakiye zarar bulunmadığını ileri sürmüştür.

O hâlde; öncelikle ödeme tarihi itibarıyla yapılan ödemenin yetersiz olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Bunun için ödeme tarihindeki veriler (ödeme tarihindeki asgari ücret vs.) dikkate alınarak tazminatın belirlenmesi, ortaya çıkan miktar ile ödeme miktarının karşılaştırılarak ödemenin yeterli olup olmadığının araştırılması; ödeme yeterli ise davacının sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden bakiye zararı kalmadığından davanın reddine karar verilmesi,

ödeme yetersiz ise karar tarihine en yakın veriler dikkate alınarak ve TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi ve işleyecek devre bakımından progresif rant formülü kullanılmak suretiyle tazminat hesaplanmalı, hesap edilen tazminat poliçe limitini aşıyorsa yapılan ödeme poliçe limitinden mahsup edilerek, poliçe limitini aşmıyorsa zarar ve yararın denkleştirilmesi ilkesi gereğince yapılan ödemeler güncellenerek hesaplanan tutardan en son olarak davalı taraflarca yapılan ödeme mahsup edilerek bakiye zararın tespiti gerekmektedir.

3- Davalı ... şirketleri tarafından, dava öncesinde davacıya yapılan ödemelerin sürekli iş göremezlik tazminatı kalemine ilişkin olarak yapıldığı davalı taraflarca dosyaya sunulan ve davalı ... şirketlerince alınan hesap raporlarından ve ibranamelerden anlaşılmış olmakla, mahkemece davacının geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri tazminatı ve tedavi gideri taleplerinin karşılanmış olması nedeniyle davanın reddine karar verilmiş olması doğru olmamış ve kararın bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR