Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/538 K.2023/2579

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılamasu sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalı vekili tarafından karara itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının sürücüsü olduğu motorsiklet ile davalı tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanmış olan aracın 12.12.2019 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik toplam 40.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve rapor ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslahla toplam talebini 147.302,66 TL'ye yükseltmişlerdir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kendileri tarafından alınan medikal rapor ile davacının sunduğu maluliyet raporunun çelişkili olduğunu ve bu çelişkinin giderilmesi gerektiğini, raporun Adli Tıp Kurumu İhtisas Kurulu'ndan alınması gerektiğini, davacının koruyucu önlemleri almamasından dolayı müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz kullanılması gerektiğini, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Usule uygun maluliyet ve hesap raporunun hükme esas alındığı" gerekçesiyle davanın kabulüne, 147.302,66 TL sürekli iş göremezlik tazminatının yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; karara esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kendileri tarafından alınan medikal rapor ile davacının sunduğu maluliyet raporunun çelişkili olduğunu ve bu çelişkinin giderilmesi gerektiğini, raporun Adli Tıp Kurumu İhtisas Kurulu'ndan alınması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz kullanılması gerektiğini, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından, kaza tarihi itibariyle uygulanması gereken Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre belirlenen % 6 maluliyet oranının yasal düzenlemelere uygun olduğu" gerekçesiyle davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilerek, başvurunun kısmen kabulüne, 55.805,90 TL tazminatın 29.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; maluliyet raporunda yanlış yönetmeliğin esas alındığını, İtiraz Hakem Heyeti' nin başvuru dilekçelerinde yer alan fazlaya dair haklarının saklı tutulduğu ihtirazi kaydının tazminat miktarına özgü olduğuna kanaat getirerek maluliyet oranındaki değişiklikleri kapsamadığını belirttiğini, oysa ki bu değerlendirmenin hatalı olduğunu, hesaplama yönteminin hatalı olduğunu, TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre ve % 1,8 teknik faiz uygulanmadan taznminatın hesaplanması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; maluliyet raporunun hatalı olduğunu, maluliyetin medikal rapora göre % 2 oranında olması gerektiğini ve çelişkinin giderilmesi gerektiğini, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davacının sürücüsü olduğu araç ile davalı tarafından ZMSS poliçesi tanzim edilmiş olan aracın 12.12.2019 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralanması nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı ile rapor ücreti talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu , Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, maluliyet raporunun usul ve yasaya uygun olmasına temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci maddesinde "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir.

Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği göz önüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine hükmedilmiş olması doğru değildir.

Ne var ki, bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İtiraz Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı lehine hükmedilen vekalet ücretine yönelik temyiz itirazının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının hüküm fıkrasının 6.3. numaralı bendinde yer alan “8.054,76 TL” ibaresi çıkarılarak yerine "4.080,00 TL" ibaresinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalıya iadesine,

Aşağıda dökümü yazılı temyiz karar harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,

28.02.2023 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Trafik kazasında bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin gerçek zararının hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır.

Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve TRH 2010 Yaşam Tablosu'nun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin daha uygun olacağına karar verilmiştir. Diğer yandan.

Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı gereği, iş gücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülü uygulaması anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir.

Tazminat hesaplamasının, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve Yargıtay uygulamaları ile kabul edilen progresif rant yöntemi kullanılarak yapılması gereklidir.

Somut olayda; Hakem Heyetleri tarafından hükme esas alınan aktüer raporunda seçenekli olarak hem PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle, hem de TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak, işleyecek devre bakımından "devre başı ödemeli belirli süreli rant" yöntemi kullanılarak hesaplama yapılmış; Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniği uygulanarak yapılan hesaplamaya göre karar verilmiş; davalı vekilinin itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyeti tarafından ise TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faizle yapılan hesaplamaya göre karar verilmiş; davacı yanın hesap tekniğine ilişkin itirazlarını da kapsayan temyiz başvurusunun reddiyle İtiraz Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği tazminat hesaplamasında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğinin kullanılması gereklidir. Ancak, davacı yanın aleyhine olan PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle hesabın esas alındığı Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz etmemesi ile hesap tekniği bakımından davalı yararına oluşan usuli kazanılmış haklar da gözetilerek, PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle yapılan hesap seçeneğine göre karar verilmesi için İtiraz Hakem Heyeti kararının davacı yararına bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan, sayın çoğunluğun bu yöne ilişkin davacı temyizinin tümden reddiyle kararın düzeltilerek onanması gerektiği şeklindeki bozma kararına katılmıyorum.