Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/727 K.2025/4029

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 04.10.2013 tarihinde dava dışı araçla karıştığı trafik kazası sonucu sigortalı araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin yaralandığını, geçici ve sürekli iş göremezliğe uğradığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 5.100,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; ıslah dilekçesiyle talebini 103.018,17 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;talebin zamanaşımına uğradığını, kaza tarihinde geçerli yönetmelik hükümleri esas alınarak maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılmasını, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenecek vekalet ücretinin beşte biri oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun kabulü ile 103.018,17 TL’nin yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın kabulü ile kararın kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına, başvrunun zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; arabuluculuk sürecinde duran zamanaşımı süresinin dikkate alınmadığını, ayrıca maluliyet raporu alınmadan zararın öğrenilmesinin mümkün olmadığını, yüzde oluşan kesinin sabit iz olup olmadığının tespiti için dahi 6 ay beklenmesi gerektiğini, kaza tarihinden itibaren zamanaşımı işletilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, davacının gelirinin asgari ücretin üzerinde olmasına karşın asgari ücret esas alınarak yapılan hesaplamaya itiraz ettiklerini, ayrıca taleplerin kabulü halinde tam vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı yolcunun uğradığı sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

Olay tarihinde yürürlükte olan 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesinde haksız fiil tanımlanmış, 72. maddesinde de haksız fiilden zarar görenin bundan kaynaklanan zararının tazmini istemiyle açacağı davaların zararı ve faili öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve herhalde haksız fiil tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK'nın 109/1. maddesinde; motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler için, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde kaza gününden başlayarak 10 yıllık zamanaşımı süresi öngörülmüştür. Maddenin özellikle 2. fıkrasında "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğarsa" ifadesi ile kanun koyucu, taraf ayrımı yapmaksızın (sürücü, işleten ve diğer sorumlular) fiil cezayı gerektiriyor ise, uzamış ceza zamanaşımının uygulanacağını kabul etmiştir. Görüldüğü gibi, TBK'nın 72. ve 2918 sayılı KTK'nın 109/2. maddesindeki düzenlemeler, zamanaşımı süresinin başlangıcı yönünden birbirine paraleldir.

Haksız fiile dayanan tazminat isteminde zamanaşımının işlemeye başlayacağı tarih, zararın ve zarar sorumlusunun öğrenildiği andır. Zararın öğrenilmesi kavramıyla kastedilen ise, haksız fiil nedeniyle oluşan bedensel zararın kapsamının öğrenilmesi olup, bu bedensel zararın sebep olacağı maluliyet oranının belirlendiği tarihin, zararın öğrenilmesi kavramına bir etkisi yoktur. Bedensel zararın (yaralanmanın) gerçekleşmesi ve bu yaralanmayla ilgili tedavinin tamamlanması ile zararın kapsamının belli olduğu kabul edilmelidir.

Somut olaya bakıldığında; kaza sonucu davacı yaralanmıştır. Kaza tarihinde yürürlükte olan 5237 sayılı TCK'nın 85 ve 66/e maddelerine göre zamanaşımı süresi 8 yıldır. Davaya konu trafik kazası 04.10.2013 tarihinde meydana gelmiş, dava ise 17.02.2022 tarihinde açılmıştır. Davalı vekili zamanaşımı def'inde bulunmuş; İtiraz Hakem Heyetince, 8 yıllık uzamış ceza zamanaşımı süresine covid nedeniyle uzatılan 3 ay 2 günlük sürenin eklenmesiyle zamanaşımı süresinin 16.01.2022 tarihinde dolduğu gerekçesiyle başvurunun zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Davaya konu trafik kazası 04.10.2013 tarihinde gerçekleşmiş olup KTK'nın 109/2. maddesinde öngörülen 8 yıllık uzamış ceza zamanaşımı süresi 04.10.2021 tarihinde dolmaktadır. Covid 19 nedeniyle 13.03.2020 ile 15.06.2020 tarihleri arasında duran 95 günlük süre eklendiğinde 07.01.2022 tarihi itibariyle zamanaşımı süresi dolmuş ise de; taraflar arasında arabuluculuk süreci 05.01.2022 tarihinde başlamış ve 17.02.2022 tarihinde son bulmuştur.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 15 inci bendi ''Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez.'' hükmü gereği arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği 17.02.2022 tarihi aynı zamanda Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurunun yapıldığı tarih olup, başvurunun yapıldığı 17.02.2022 tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşıldığından, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR