Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/8439 K.2023/10824

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece davacılar ..., ... ve ... açısından verilen kararın kesin olması nedeniyle temyiz dilekçesinin reddine, davacı ... yönünden İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davacılar ..., ... ve ... yönünden davalıya yöneltilen taleplerin kesinlik sınırının altında kalması nedeniyle reddine, davacı ... yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası (ZMMS) ile sigortalı olan aracın 27.04.2008 tarihinde karıştığı tek taraflı trafik kazası sonucunda sigortalı aracın sürücüsü olan ...'nın vefat ettiğini, davacıların ölenin eşi ve çocukları olup, kaza nedeniyle destektan yoksun kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı ... için 2.050,00 TL diğer davacılar için 1.000,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 12.02.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini davacı ... için 75.325,00 TL, davacı ... için 7.039,00 TL, davacı ... için 7.039,00 TL ve davacı ... için 467,00 TL olarak artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuru sonuçlanmadan dava açıldığını, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, ölenin annesine yapılan ödeme gözetilerek hesaplama yapılması gerektiğini, temerrüt tarihinden itibaren avans faizi isteminin haksız olduğunu, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i olması gerektiğini belirterek başvurunun reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararıyla; PMF 1931 Mortalite Tablosu ve progresif rant tekniği uygulanmak suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda başvurunun kabulüne; davacı ... için 75.325,00 TL, davacı ... için 7.039,00 TL, davacı ... için 7.039,00 TL ve davacı ... için 467,00 TL olmak üzere 89.870,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının 06.12.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin 03.08.2018 tarihli ve 2018/İHK-6345 karar sayılı kararıyla; davalı vekilinin itirazının kabulü ile itiraza konu kararın kaldırılmasına, başvurunun reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 16.12.2021 tarihli, 2021/6620 Esas ve 2021/10571 Karar sayılı ilamıyla. "Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Davacılar desteğinin, davalı nezdinde zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış aracın sürücüsü iken gerçekleşen tek taraflı kazada asli kusuru sonucunda vefat ettiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Karayolu Trafik Kanunu’nun 91. maddesi gereği, KTK 85. maddesinde belirtilen, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda, poliçe limiti dahilinde işletenin sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere, mali sorumluluk sigortası yaptırılması zorunludur. Türk Ticaret Kanunu’nun 1425. maddesine göre sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir.

Yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Genel şartlar C.10. maddesi ile 12.08.2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır. Yeni Genel Şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır.

Bunun doğal sonucu olarak yeni genel şartların, yeni genel şartların yürürlük tarihinden önce düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır. Somut olayda davacılar vekili, sigortalı araç sürücüsü desteğinin sevk ve idaresindeki araçla %100 kusurlu olarak tek taraflı olarak yapmış olduğu trafik kazasında ölmesi sonucu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısından destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuştur.

Muris ile davalı ... şirketi arasında düzenlenen poliçenin teminat başlangıç ve bitiş tarihleri 11.06.2007-11.06.2008 tarihleri olup, kaza da 27.04.2008 tarihinde meydana gelmiştir. Bu durumda; davalı ... şirketinin sorumluluğunun kapsamı 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları’na göre belirlenmeyecektir.

Açıklanan gerekçelerle davacı ...'nın davalı ... şirketinden destek tazminatı talep etme hakkı bulunduğu gözetilerek (HGK 05.06.2011 gün 2011/17-42 E, 411 K.) işin esasının incelenmesi gerekirken, başvurunun reddedilmesi usul ve yasaya uygun düşmemiş, bu durum kararın bozulmasını gerektirmiştir." gerekçesiyle İtiraz Hakem Heyeti kararının davacı ... yönünden bozulmasına, diğer temyiz itirazlarının reddine, davacılar vekilinin temyiz dilekçesinin davacılar ..., ..., ... açısından İtiraz Hakem Heyeti kararının kesin olması nedeniyle reddine karar verilmiştir.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Yargıtay bozma kararında belirtildiği üzere, muris ile davalı ... şirketi arasında düzenlenen poliçenin teminat başlangıç ve bitiş tarihleri 11.06.2007-11.06.2008 tarihleri olup, kaza da 27.04.2008 tarihinde meydana gelmiştir.

Bu durumda; davalı ... şirketinin sorumluluğunun kapsamı 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigortası Genel Şartları'na göre belirlenmeyecektir. Açıklanan gerekçelerle davacı ...'nın davalı ... şirketinden destek tazminatı talep etme hakkı bulunduğu gözetilerek davalının Uyuşmazlık Hakem kararına yönelik itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Diğer davacılar ..., ... ve ... yönünden itirazların kabulü ile başvurunun reddine dair karar kesinlik nedeniyle onandığından, bu davacıların başvurularının reddine heyetçe karar verilmiştir." gerekçesiyle itiraz eden sigorta kuruluşunun Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin 27.04.2018 tarih ve K-2018/19701 sayılı kararına yaptığı itirazın kabulü ile itiraza konu kararın kaldırılmasına,

davacılar ..., ... ve ... yönünden davalıya yöneltilen taleplerin heyetçe verilen ilk hakem kararının kesinlik sınırının altında kalması sebebiyle reddine, davacı ... yönünden, 75.325.00 TL tazminatın 06.12.2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte Güneş Sigorta A.Ş. den tahsiliyle başvuru sahiplerine ödenmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili davacı ... yönünden temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili davacı ... yönünden sunduğu temyiz dilekçesinde; talebin zamanaşımına uğradığını, usulüne uygun başvuru yapılmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle başvurunun reddi gerektiğini, davalının sorumluluğunun kusur oranı doğrultusunda poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, temerrüt gerçekleşmediğinden dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini, faiz isteminin haksız olduğunu, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i olması gerektiğini ve re'sen ele alınacak nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalanan aracın 27.04.2008 tarihinde karıştığı trafik kazasında araç sürücüsü olan davacıların desteğinin ölümünden kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İtiraz Hakem Heyeti kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,