Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/8768 K.2023/12371

Başvurunun Usulden Reddi

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili ve davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazın reddine, davalı vekilinin itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisine, başvurunun dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir

İtiraz Hakem Heyeti kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 22.07.2018 tarihinde müvekkilinin yolcu olduğu araç ile davalıya zorunlu trafik sigortalı aracın karıştığı çift taraflı kazada, davacının yaralandığını, davadan önce sigorta şirketine yapılan başvurudan sonuç alamadıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak açtıkları davada, şimdilik 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, faizi ile davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmadığını, maluliyet raporunun kabul edilemez olduğunu zira kaza ile illiyet bağı olmadığını, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz esasına göre yapılması gerektiğini, rapor ücretinden sorumlu olmadıklarını, kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, davacının müterafik kusurlu olduğunu, hatır taşıması indirmi yapılması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan (SGK) rücuya tabi ödemenin sorulması gerektiğini, avans faizi talep edilemeyeceğini, davacı lehine vekalet ücretinin nispinin 1/5'i oranında verilebileceğini beyanla davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargılama sırasında alınan maluliyet raporunda belirlenen %4 sürekli iş göremezlik oranı, davalıya sigortalı aracın %75 kusuru ve TRH 2010 Yaşam Tablosu %1,8 teknik faiz esasına göre belirlenen zararın 33.220,78 TL olduğu, ancak taleple bağlı kalınarak, başvurunun kabulü ile 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 21.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A.İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve davacı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; müvekkili şirket tarafından 107.796,30 TL ödeme yapıldığını sorumluluklarının kalmadığını, tazminatın fahiş olduğunu, maluliyet raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, askerlikte geçen sürenin dikkate alınmamasının hatalı olduğunu, tazminat hesaplamasının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve 1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, rapor ücretinden sorumlu olmadıklarını, dava tarihinden faiz işletilebileceğini, davacı lehine 1/5 oranında faize hükmedilmesi gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; başvuruda sundukları maluliyet raporunda sürekli iş göremezliğin %17 olarak belirlendiğini , bu raporun hükme esas alınması gerektiğini, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant esasına göre yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin hatalı takdir edildiğini belirterek, kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin itirazının reddine, davalı vekilinin itirazının kabulüne, yeniden hüküm tesisine, buna göre davadan önce sigorta şirketine usulüne uygun maluliyet raporu ibraz edilmediğinden başvurunun dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; usulüne uygun rapor ile sigorta şirketine başvurduklarını ve itirazında ileri sürülen sebepleri tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 114, 115 ve 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Dava şartları, davanın esası hakkındaki yargılamanın devamı için gerekli olan şartlar olup, davanın açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır. Bu nitelikleri gereği de eksiklik bulunması halinde tamamlanabilir olup olmadıklarına göre ve HMK'nın 114, 115 inci maddelerindeki düzenlemeler kapsamında ele alınmaları gerekir. Davanın esasına girilmesine engel olacak nitelikteki dava şartı eksiğinin giderilmesinin her zaman mümkün olduğu durumlarda, HMK'nın 115/2. maddesi gereği eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilip sonucuna göre karar verilmelidir.

Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik'i, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmelik'i, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir.

Somut olayda kaza tarihi, 22.07.2018'dir.

Davacının maluliyet oranının belirlenmesi açısından düzenlenen ve İtiraz Hakem Heyetince usulüne uygun olmadığı değerlendirilen Karabük Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı'nın, 04.01.2021 tarihli raporunda, davacının maluliyetinin Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeği hükümlerine göre %17, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre ise %16 olduğu belirtilmiştir.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince yargılama sırasında 3 kişilik doktor heyetinden yeniden rapor alınmış, bu rapora göre de davacının kazadan kaynaklı maluliyetinin Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %4 olduğu rapor edilmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyetince işbu rapor hükme esas alınarak hesaplama yaptırılmış, davacı vekilinin dava dilekçesindeki talebi ile bağlı kalınarak 5.000,00 TL tazminatın kabulüne karar verilmiştir.

Taraf vekillerince karara itiraz edilmiş, İtiraz Hakem Heyetince başvuruda sunulan Karabük Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığınca düzenlenen 04.01.2021 tarihli raporun ve Uyuşmazlık Hakem Heyeti yargılama sırasında alınan raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığı, süresiz ve kalıcı mahiyette arazların tümüne yönelik usulüne uygun maluliyet raporunun sigorta şirketine ibraz edilmediği ,davalıya gerçek zararı belirleyerek ödeme yapma imkanı tanınmadığından ve karar aşamasına kadar da tazminat hesabı yapmaya elverişli rapor sunulmadığından, davalı vekilinin itirazlarının kabulü ile hakem kararının kaldırılmasına,

yeniden hüküm tesisi ile başvurunun dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

2918 sayılı KTK'nın 97 nci maddesi ile zorunlu mali sorumluk sigortasından faydalanmak isteyen hak sahiplerinin dava yoluna gitmeden önce sigortacıya yazılı başvuru yapması gerektiği düzenlenmiş olmakla birlikte başvurunun yapıldığı ancak eksik ya da usule uygun olmayan belge ile başvurulduğu hâllerde bu eksikliğin tamamlanabileceği açıktır.

Davacının tahkim yoluna başvurmadan önce sigorta şirketine başvurduğu dosya kapsamı ile sabittir. Ancak davacının başvuruda sunduğu rapor ile Uyuşmazlık Hakem yargılamasında alınan rapor kaza tarihinde yürürlükte olmayan yönetmelik hükümlerine göre hazırlanmıştır. Bu hali ile dosyadaki her iki raporda hükme esas alınamayacaktır.

İtiraz Hakem Heyetince, davalı vekilinin davanın usulden reddine ilişkin itirazlarının reddi ile diğer itirazlarının incelenmesi sonucuna göre de davacının tüm tedavi evraklarının dosyaya temini (eksik var ise) ve kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve ekindeki cetvellere göre maluliyet oranının belirlenmesi için rapor alınması gerektiğinden, yazılı olduğu şekilde hatalı değerlendirme ile karar verilmesi doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir.

2. Ekdeki davayı, davacı taraf, kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısına karşı yöneltmiştir.

Dosya kapsamındaki belgelerden davacının, yolcu olduğu aracın zorunlu trafik sigortacısı Sompo Japan Sigorta AŞ'ye karşı da Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde maddi tazminat davası açtığı, maluliyet raporu alınmadığından ispatlanamayan davanın reddine karar verildiği (2018/922 E-2020/1173 K) akabinde davacı vekilinin feragat beyanı üzerine 06.01.2022 tarihli ek karar ile davanın feragat nedeniyle reddine karar verildiği görülmüştür.

Şu durumda, belirtilen dosyanın da getirtilerek, davacının her iki davadaki taleplerinin değerlendirilip, diğer dava dosyasındaki feragatin eldeki davaya etkisinin de tartışılması gerektiğinden, eksik inceleme ile tesis edilen İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulması gerekmiştir.

3. Bozma ilamının neden ve şekline göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) ve (2) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (3) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,