Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/9344 K.2023/11482

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 03.05.2018 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu davalı nezdinde ZMMS poliçesi olan ticari minibüsün karıştığı tek taraflı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 300,00 TL’nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; ıslah dilekçesi ile toplam talebini 69.651,38 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuruya eklenen maluliyet raporunu kabul etmediklerini, tarafların kusur oranlarının uzman bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının dosyaya sunduğu %5 maluliyet oranlı Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 07.09.2020 tarihli raporunun davacı muayene edilmeksizin hazırlandığı, ara karar ile yeni maluliyet raporu alınmasına karar verildiği, ara karar uyarınca davacının dosyaya sunduğu Dicle Üniversitesi Hastaneleri Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 06.04.2021 tarihli raporunda davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin %3 oranında olduğu, söz konusu raporun davalı vekiline tebliğ edildiği,

davalı vekilinin yeni alınan bu rapora itiraz etmediği, davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, dosya kapsamında alınan rapordaki %3 maluliyet oranı üzerinden TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre tazminatın aktüer bilirkişi raporu ile usulünce hesaplandığı, davacının devlet memuru olduğu ve geçici iş göremezlik döneminde maaşını almaya devam ettiği, bu nedenle geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin talebin reddine karar verilmesi,

sigortalı minibüsün ticari araç olması sebebiyle avans faizine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle, başvurunun kısmen kabulü ile 57.986,73 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 1.522,13 TL geçici bakıcı gideri tazminatının 31.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurunun dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, tazminatın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre hesaplanması, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davalının geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri tazminatından sorumlu olmadığını, SGK tarafından davacıya yapılan rücuya tabi bir ödeme varsa tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, kusur oranının hatalı olduğunu, kusur raporu alınması,

hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, tahkime başvuru tarihi itibariyle faiz işletilmesi gerektiğini, davalının temerrüde düşmediğini, davalının adli tıp raporu ücretinden sorumlu olmadığını, davacı ve davalı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının dosyaya sunduğu %5 oranlı maluliyet raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu, dosya kapsamında alınan %3 oranlı raporun ise hükme esas alınamayacağı, ancak %3 oranına göre hesaplanan tazminata davacı vekili tarafından itiraz edilmemesi sebebiyle davalı vekilinin bu husustaki itirazının reddi gerektiği, davaya konu trafik kazası nedeniyle SGK tarafından davacıya ödenen tazminat varsa bile bu tazminatın rücuya tabi olmadığı,

bu sebeple davalı vekilinin itirazının reddi gerektiği, davacının davaya konu ticari araçta paralı yolcu olması sebebiyle hatır taşımasından bahsedilemeyeceği, kaza tespit tutanağında koruyucu tertibatların kullanılıp kullanılmadığı hususunun belirlenmediği, bu nedenle müterafik kusur indirimi yapılamayacağı, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davacı lehine AAÜT'ye göre tam nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; başvurunun dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddi gerektiğini, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, tahkime başvuru tarihi itibariyle faiz işletilmesi gerektiğini, davalının temerrüde düşmediğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, tazminatın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre hesaplanması gerektiğini, davacının kaza esnasında kask, dizlik ve diğer koruyucu tertibatları kullanmadığını, bu nedenle hükmedilecek tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davalının geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri tazminatından sorumlu olmadığını,

SGK tarafından davacıya yapılan rücuya tabi bir ödeme varsa tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, sigortalı aracın sürücüsünün kusuru olmadığını, dosya kapsamında alınan kusur raporunun hatalı olduğunu, davacı ve davalı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı yaptığı itiraz başvurusuna konu ettiği nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51, 52 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; davacının davalıya başvurusundan itibaren 8 iş günü sonra davalının temerrüde düştüğü, temerrüt tarihi itibariyle faize hükmedildiği, temerrüt tarihinde hata olmadığı,

Uyuşmazlık Hakem Heyeti ara karar uyarınca davacının dosyaya sunduğu Dicle Üniversitesi Hastaneleri Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 06.04.2021 tarihli raporunda davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin %3 oranında olduğu, söz konusu raporun davalı vekiline tebliğ edildiği, davalı vekilinin yeni alınan bu rapora itiraz etmediği, bu nedenle davalının maluliyet oranı hususundaki itirazının reddi gerektiği, tazminatın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre usulünce hesaplandığı, davacının kazada müterafik kusurlu olduğunun sabit olmadığı, davacı lehine geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilmediği,

geçici bakıcı gideri tazminatının poliçe teminatı kapsamında olduğu, SGK’nın 24.07.2023 tarihli yazısına göre davaya konu kaza nedeniyle davacının başvurusunun olmadığı, buna göre davacıya kaza nedeniyle ödeme yapılmadığının anlaşıldığı, davacının meydana gelen kazada yolcu konumunda olduğu ve kusurunun bulunmadığı, bu nedenle % 100 kusura göre yapılan tazminat hesabının doğru olduğunun anlaşılmasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak;

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrasında "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesine 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6 ncı maddesi ile eklenen (13) numaralı fıkrasında, "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki, bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının 5.3. bendinde yer alan "8.536,15 TL" ibaresi çıkartılarak yerine "4.080,00 TL" ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA;

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalıya iadesine,