Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/10659 K.2025/5314

Mahkeme kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde. 26.01.2012 tarihinde davalının Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi sigortacısı olduğu aracın dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresinde iken davacıların murisi ...'in sürücüsü olduğu araca arkadan çarpması sonucu ...'in tedavi gördüğü hastanede 10.03.2012 tarihinde vefat ettiğini, kazanın oluşumunda sürücü ...'in tam kusurlu olduğunu,

davalı şirkete müracaat edilmesine rağmen ödeme yapılmadığını ve davacı eş ... ile kızları ... ve ...'in müteveffanın desteğinden yoksun kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 200.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacılar vekili.

12.08.2013 tarihli açıklama dilekçesinde 200.000,00 TL tazminatın 110.000,00 TL'sinin ..., 20.000,00 TL'sinin ..., 30.000,00 TL'sinin ..., 40.000,00 TL'sinin ... için talep edildiğini bildirmiştir.

Davacılar vekili tarafından 18.03.2015 tarihli dilekçe ile dava değeri ... için 143.656,41 TL, ... için 30.451,36 TL, ... için 25.513,29 TL ve ... için 11.898,40 TL olmak üzere toplam 211.519,40 TL olarak ıslah edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya bakmakta Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin görevli olduğunu, davacılara yapılan ödeme varsa bunun hesaplanan tazminat miktarından düşülmesi gerektiğini belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin 30.12.2020 tarihli ve 2017/797 Esas-2020/917 Karar sayılı kararıyla; davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %80, davacıların desteğinin %20 oranında kusurlu olduğu, davacılardan ...'in müteveffa ...'in eşi, diğer davacılar ... ve ...'in ise çocukları olduğu, davacı ...'in ZMSS teminat limitiyle sınırlı olarak talep edebileceği maddi zararının garameten 157.450,05 TL olduğu, ancak 18.03.2015 tarihinde yapılan ıslah ile talebinin 143.656,41 TL olduğu, davacı ...'in ZMSS teminat limitiyle sınırlı olarak talep edebileceği maddi zararının garameten 31.203,17 TL olduğu,

ancak 18.03.2015 tarihinde yapılan ıslah ile talebinin 30.451,36 TL olduğu, davacı ...'in ZMSS teminat limitiyle sınırlı olarak talep edebileceği maddi zararının garameten 25.424,30 TL olduğu, davacı ...

İpek'in ZMSS teminat limitiyle sınırlı olarak talep edebileceği maddi zararının garameten 8.960,47 TL olduğu, davalı ... şirketine dava öncesinde ihtarname ve gerekli belgelerin 14.03.2013 tarihinde tebliğ edildiği ve temerrüt tarihinin 27.03.2013 tarihi olduğu anlaşılmış, davacılar vekili 25.12.2020 tarihli ıslah talep dilekçesi sunduğu ancak HMK'nın 176/2 maddesi gereğince aynı davada taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabileceklerinden davacılar vekilinin ikinci ıslah talebinin dikkate alınmadığı gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabulü ile;

davacılardan ... için 143.656,41 TL, ... için 30.451,36 TL, ... için 25.424,30 TL, ... için 8.960,47 TL olmak üzere toplam 208.492,54 TL tazminatın 27.03.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Daire'nin 14.12.2022 tarihli ve 2022/3229 Esas- 2022/16963 Karar sayılı ilamıyla; davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm ve davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, davalı vekilinin temyizi üzerine ilk hükmün bozulduğu ve bozma ilamının kapsamı; davacı tarafın ilk hükmü temyiz etmediği ve bozma ilamının kapsamında belirtilen yönler dışında 11.03.2015 tarihli rapor yönünden davalı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu dikkate alındığında;

bozma sonrası aktüer raporunda benimsenen güncel verilere göre yapılan hesaplamanın kabul edilerek (ıslahla bağlı kalınmak suretiyle) hükme esas alınmasının doğru olmadığı, ilk hükmü temyiz etmeyen davacılar lehine olacak biçimde, güncel veriler dahilinde yeniden hesap yaptırılıp tazminatın belirlenmesi, davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hakları ihlal edileceği, mahkemece davalı lehine oluşan kazanılmış hakkın korunmasını sağlayacak biçimde;

ilk hükme esas alınan (2015 yılı verilerine göre düzenlenen) 11.03.2015 tarihli rapor üzerinden müteveffanın kusuru oranında indirim yapılarak maddi tazminatın hüküm altına alınması gerektiği, davalı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu dikkate alınmadan, ek rapora göre karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... şirketine ZMSS poliçesi ile sigortalanmış olan aracın dava dışı sürücüsünün %80 oranında kusurlu olduğu, müeteveffa destek ...'in %20 kusurlu olduğu, 11.03.2015 tarihli bilirkişi raporuna göre, ... için 143.656,41 TL, ... için 30.451,36 TL, ... için 25.513,29 TL, ... için 11.893,40 TL destekten yoksun kalma tazminatın talep edilebileceği, davalının sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu,

hesaplanan tazminata kusur oranı yansıtıldığında res'en yapılan hesaplamaya göre davacılardan ... için 114.925,13 TL, ... için 24.361,09 TL, ... için 20.410,63 TL, ... için 9.514,72 TL destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebileceği gerekçesiyle davacıların davasının kısmen kabulü ile; davacılardan ... için 114.925,13 TL, ... için 24.361,09 TL, ... için 20.410,63 TL, ... için 9.514,72 TL olmak üzere toplam 169.211,57 TL tazminatın 27.03.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; ilk hükmü temyiz etmeme nedeniyle davalı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğunu belirten Yargıtay kararının yerinde olmadığını, yerel mahkemece alınan ilk bilirkişi raporunda tamamen karşı tarafın asli ve tam kusuru üzerinden maddi tazminat hesaplandığını, lehe bir bilirkişi raporu ve karar söz konusu olduğundan ayrıca müvekkillerin alacaklarına en kısa sürede kavuşabilmeleri için temyiz etme gereği duyulmadığını,davacı müvekkiller zarar gören 3. kişi konumunda olduklarından dolayı hükmedilecek tazminatta kusur indirimi yapılmaması gerektiğini,

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2017/17-1089 E. 2019/294 K.ve 14.03.2019 tarihli kararı ile destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacıya yansıtılamayacağı, araç sürücüsü tam kusurlu olsa bile, desteğinden yoksun kalan davacıyı etkilemeyeceğini ve kusur nedeniyle indirim yapılmayacağını belirtmiştir.

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, bozma üzerine alınan kusur ve hesap raporlarının usule uygun olduğu anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir

VI. KARAR