Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/12359 K.2025/16637

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili, davalı ... Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin olay tarihinde ... Hastanesi'nde radyoloji doktoru olarak görev yaptığını, davalı şirketin yayın sahibi olduğu ...

Gazetesi'nde ve www.....com.tr'de 17.12.2006, 18.12.2006, 19.12.20 06... .12.2006 tarihlerinde davalı ... tarafından yapılan gerçek dışı haberler nedeniyle müvekkilinin kişilik haklarının saldırıya uğradığını; maddi, manevi tazminat, kınama ve yayın talebi ile dava açıldığını, mahkemenin 2007/ 40... /159 Karar sayılı kararı ile davanın reddedilerek hükmün kesinleştiğini, müvekkilinin dava konusu gazete ve internet haberlerine yönelik itibarının korunması talebi ile 30646/10 başvuru numarası ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvurduğunu,

mahkemece 19.03.2019 tarihinde tek taraflı deklarasyon neticesinde düşme kararı verildiğini belirterek HMK'nın 375/1-i maddesi nedeniyle yargılamanın yenilenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; HMK'nın 375/1-i maddesinde 31.07.2018 tarihinde yapılan bu değişikliğin Anayasa'nın eşitlik, adil yargılanma ve yargı bağımsızlığı ilkelerine aykırı olduğunu; eldeki dava yeni bir dava olmakla beraber davacı tarafından harçların tamamlanmadığını, AİHM tarafından hak ihlali tespiti yapılmadığını, önceki kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini, yeni bir delil olmadığından yargılamanın iadesi talebinin reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ... Gazetecilik ve Matbaacılık AŞ. vekili cevap dilekçesinde; AİHM tarafından esasa yönelik verilen bir karar olmadığını, dava konusu haber ve yayınların hukuka uygun olduğunu, maddi tazminat talebinin ispatlanamadığını, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu haber ve yayınların gerçek dışı olduğu, davalıların haberi doğru iletme ve sunma görevlerini yerine getirmedikleri; davacının Anayasa ile güvence altına alınan temel hak ve özgürlüğü olan din ve vicdan özgürlüğüne saldırı teşkil ettiği, paranın satın alma gücü, davacının çektiği ızdırap, hakkaniyet ilkesi gereği manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne,

olayın vahameti dikkate alındığında verilen kararın zarar göreni tam manasıyla tatmin etmesi gereği düşünüldüğünde karar metninin yayınlanmasına karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 80.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, şartları oluşmayan maddi tazminat talebinin reddine; davalıların davacı hakkında sarf ettiği sözlerin haksız hareket olarak kabulü ile bu haksız hareketin kınanmasına ve kararın yayınlanmasına, belirtilen hükümler nispetinde mahkememizin 2007/ 40... /159 Karar sayılı ilamının hükümlerinin değiştirilmesine,

belirtilen hükümlerin mahkememizin 2007/ 40... /159 K sayılı ilamına şerh edilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflarca istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu yayınlarda hukuka aykırılık unsurlarının gerçekleştiği, özle biçim arasındaki dengenin bozulduğu, kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminata hükmedilmesinin, tazminat miktarının, kınama ve yayın kararının, reddedilen maddi tazminat talebi yönünden davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; gerçek dışı yayınlar yönünden saldırının ağırlığına göre hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğunu, tam kabul kararı verilmesi gerektiğini, yargılamanın iadesi talebi manevi tazminata hasredilmesine rağmen maddi tazminat talebi yönünden ret kararı verilerek aleyhlerine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; müvekkilinin usuli kazanılmış haklarının ihlal edildiğini, kınama ve yayın kararının yasal koşullarının oluşmadığını, haberin akabinde zaten bu konuda bir özür yazısının gazetede yayınlandığını, AİHM'nin ihlal kararı vermediğini, tek taraflı deklarasyona bağlı düşme kararı ile dosyanın kapatıldığını, aynı olaya bağlı AİHM tarafından da tazminat kararı verildiğini, bu nedenle davacı yararına mükerrer tazminat doğduğunu, yayınlardan sadece 17.12.2006 tarihli haber yönünden müvekkilinin eser sahibi olarak sorumlu tutulması gerektiğini, diğer haberler yönünden de müteselsil sorumlu kabul edilmesinin hatalı olduğunu, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu belirtmiştir.

Davalı ... Gazetecilik ve Matbaacılık AŞ. vekili temyiz dilekçesinde; davayı genişletme yasağına aykırı olarak kınama ve yayın kararı verilmesinin hatalı olduğunu, 18 yıl önce bir haber yönünden 3 gazetede yayın kararı verilmesinin ağır bir yaptırım olduğunu, haberin dava dışı üroloji doktorunun ameliyat raporuna dayandığını, haberlerin o an da var olan görünür gerçeğe uygun olarak kaleme alındığını, habere yönelik kamu yararı ve toplumsal ilgi bulunduğunu, AİHM'nin ihlal kararı vermediğini, tek taraflı deklarasyona bağlı düşme kararı ile dosyanın kapatıldığını, basın özgürlüğü sınırlarının aşılmadığını, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davacının 30646/10 başvuru numaralı talebi üzerine 19.03.2019 tarihinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından verilen "tek taraflı deklarasyon neticesinde verilen düşme kararına" dayalı HMK'nın 375 (i) bendi uyarınca yargılamanın iadesi talebine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, dosya kapsamındaki deliller değerlendirildiğinde davalı ... Gazetecilik ve Matbaacılık AŞ. vekili ve davalı ... vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir

2. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dosya kapsamından; yargılamanın iadesine ilişkin eldeki davanın, niteliği itibariyle bağımsız yeni bir dava olduğu, davacı vekili tarafından sunulan 24.01.2023 tarihli dilekçe ve yargılama aşamasındaki beyanlarda, eldeki dava yönünden maddi tazminat taleplerinin olmadığı belirtilmesine ve maddi tazminat talebi yönünden harç ikmali yapılmamasına karşın, bu talebin reddedilerek davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmesi doğru değildir. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının davacı yararına düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı ... Gazetecilik ve Matbaacılık AŞ. vekili ve davalı ... vekilinin tüm davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hüküm fıkrasının 2. ve 9. bentlerinin silinerek hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalılara yükletilmesine, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,